Οι εργαζόμενοι σε όλο τον κόσμο υπέστησαν δυσκολίες κατά τη διάρκεια των lockdown του 2020 και του 2021. Τον πρώτο χρόνο της πανδημίας οι ώρες εργασίας μειώθηκαν κατά 9% παγκοσμίως. Σε ορισμένες χώρες η ανεργία αυξήθηκε τόσο γρήγορα που οι υπολογιστές φορέων κοινωνικής ασφάλισης «κατέρρευσαν». Οι χαμηλόμισθοι εργαζόμενοι ή εκείνοι με λιγότερα προσόντα σήκωσαν το μεγαλύτερο βάρος. Ορισμένοι αναλυτές ανησυχούν ότι η πανδημία θα εγκαινιάσει μια σκληρότερη εποχή κατά την οποία τέτοιου είδους εργαζόμενοι θα παλεύουν να βρουν δουλειά ή θα δουν τη δουλειά τους να αναλαμβάνεται από ρομπότ. Αλλά υπάρχει λόγος να μην είμαστε τόσο απαισιόδοξοι.

Ήδη οι αγορές εργασίας σε όλο τον πλούσιο κόσμο έχουν ξεπεράσει τις προσδοκίες. Στα μέσα του 2020 ο ΟΟΣΑ, μια ομήγυρη πλούσιων κυρίως χωρών, υπολόγισε ότι, σε περίπτωση δεύτερου κύματος λοιμώξεων από τον Covid-19, η ανεργία στα κράτη μέλη του θα ήταν περίπου 9% στα τέλη του 2021. Στην πραγματικότητα, πολλές χώρες είδαν τρία ή και τέσσερα κύματα του ιού. Ωστόσο, τα στοιχεία για την ανεργία ήταν καλύτερα, όχι χειρότερα, από το αναμενόμενο (επί του παρόντος περίπου 6%). Ακόμη και χώρες που δεν είναι γνωστές για ταχεία ανάκαμψη, όπως αυτές της ευρωζώνης, ανέκαμψαν γρήγορα.

Τρεις παράγοντες σημαίνουν ότι ο κόσμος της εργασίας θα συνεχίσει να ξεπερνά τις προσδοκίες το 2022. Ο πρώτος σχετίζεται με την εργασία από το σπίτι. Οι εκτιμήσεις δείχνουν ότι οι άνθρωποι θα περνούν περίπου πέντε φορές περισσότερο από τον χρόνο εργασίας τους έξω από το γραφείο από ό,τι πριν από την πανδημία, ενισχύοντας τόσο την ευτυχία τους όσο και την παραγωγικότητα.

Ο δεύτερος παράγοντας σχετίζεται με την αυτοματοποίηση. Πολλοί οικονομολόγοι υποθέτουν ότι η πανδημία θα οδηγήσει στην άνοδο των ρομπότ, με μηχανήματα με δυνατότητα τεχνητής νοημοσύνης να αναλαμβάνουν θέσεις εργασίας. Είναι σίγουρα αλήθεια ότι οι προηγούμενες πανδημίες έχουν ενθαρρύνει την αυτοματοποίηση, εν μέρει επειδή τα ρομπότ δεν αρρωσταίνουν. Αλλά μέχρι στιγμής, σύμφωνα με την ανάλυση του The Economist, υπάρχουν ελάχιστα στοιχεία ότι λαμβάνει χώρα αυτοματοποίηση. Οι θέσεις εργασίας που υποτίθεται ότι είναι ευάλωτες στη μηχανοποίηση αυξάνονται εξίσου γρήγορα με άλλα είδη απασχόλησης.

Ο τρίτος παράγοντας σχετίζεται με την πολιτική. Στον απόηχο της πανδημίας, οι πολιτικοί και οι κεντρικοί τραπεζίτες ενδιαφέρθηκαν περισσότερο για τη μείωση της ανεργίας παρά για την επιδίωξη άλλων στόχων, όπως η μείωση του πληθωρισμού ή η μείωση του δημόσιου χρέους. Αυτή είναι μια διαφορετική προσέγγιση από εκείνη που υιοθετήθηκε μετά την οικονομική κρίση του 2007-09 και ένας λόγος για τον οποίο ακολούθησε μια «ανάκαμψη χωρίς εργασία» εκείνη την περίοδο. Ο Τζερόμ Πάουελ, ο πρόεδρος της Federal Reserve, έχει υποσχεθεί να συνεχίσει να πατάει χρηματοοικονομικό «γκάζι» έως ότου αυξηθεί σημαντικά η απασχόληση. Οι πολιτικοί της ευρωζώνης έχουν λιγότερη εμμονή με τη λιτότητα από πριν.

Το αποτέλεσμα είναι ότι οι εργαζόμενοι έχουν μεγαλύτερη διαπραγματευτική δύναμη από ό,τι είχαν εδώ και χρόνια. Ήδη στην Αμερική ο αριθμός των μηνιαίων παραιτήσεων είναι κοντά στα υψηλά όλων των εποχών. Οι εργοδότες που προσφέρουν χαμηλούς μισθούς ή κακές συνθήκες αγωνίζονται να καλύψουν θέσεις: οι κενές θέσεις εργασίας, στα 30 εκατομμύρια σε όλο τον πλούσιο κόσμο, δεν ήταν ποτέ τόσο πολλές. Η υπερβολική εργατική δύναμη μπορεί να είναι πληθωριστική. Οι εργοδότες χρειάζονται επίσης κάποια διαπραγματευτική δύναμη. Ωστόσο, για μεγάλο μέρος της τελευταίας δεκαετίας οι επιχειρήσεις είχαν το πάνω χέρι. Το έτος του εργαζομένου δεν είναι ανάγκη να προκαλεί φόβο.

© 2021 The Economist Newspaper Limited. All rights reserved. Άρθρο από τον Economist το οποίο μεταφράστηκε και δημοσιεύθηκε με επίσημη άδεια από τον Οικονομικό Ταχυδρόμο. Το πρωτότυπο άρθρο βρίσκεται στο www.economist.com

Πρόσφατα Άρθρα
Παραλλαγή «Όμικρον» – Τι γνωρίζουμε και τι όχι για το νέο στέλεχος
Plus |

Παραλλαγή «Όμικρον» - Τι γνωρίζουμε και τι όχι για το νέο στέλεχος

Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Πάνος Μαλανδράκης, Γιάννης Ντάνασης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα δεδομένα που υπάρχουν ως τώρα για το νέο στέλεχος.