Κίνα: Φόρος σε προφυλακτικά και αντισυλληπτικά στη μάχη για την αύξηση των γεννήσεων

Σε μια κίνηση με έντονο συμβολισμό, αλλά και πρακτικές συνέπειες, η Κίνα αποφάσισε από την 1η Ιανουαρίου να καταργήσει την απαλλαγή από τον φόρο προστιθέμενης αξίας για τα αντισυλληπτικά μέσα και φάρμακα. Προφυλακτικά και αντισυλληπτικά χάπια φορολογούνται πλέον με ΦΠΑ 13%, τον βασικό συντελεστή που εφαρμόζεται στα περισσότερα καταναλωτικά αγαθά.

Προφυλακτικά και αντισυλληπτικά χάπια φορολογούνται πλέον με ΦΠΑ 13%, τον βασικό συντελεστή που εφαρμόζεται στα περισσότερα καταναλωτικά αγαθά

Η απόφαση αυτή δεν είναι τυχαία. Αντιθέτως, εντάσσεται σε μια ευρύτερη και ολοένα πιο πιεστική προσπάθεια της κινεζικής ηγεσίας να ανακόψει την ελεύθερη πτώση των γεννήσεων στη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη, αναφέρει το Reuters.

Η Κίνα που γερνά πιο γρήγορα απ’ όσο αντέχει

Το 2024 σηματοδότησε την τρίτη συνεχόμενη χρονιά μείωσης του πληθυσμού της Κίνας, ένα γεγονός που προκαλεί έντονη ανησυχία στους οικονομολόγους και τους δημογράφους. Οι προβλέψεις μάλιστα δεν είναι αισιόδοξες: η καθοδική πορεία αναμένεται να συνεχιστεί, επιβαρύνοντας το εργατικό δυναμικό, το ασφαλιστικό σύστημα και τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη.

Οι ρίζες του προβλήματος είναι βαθιές. Η πολιτική του ενός παιδιού, που εφαρμόστηκε από το 1980 έως το 2015, άφησε πίσω της ένα ισχυρό δημογραφικό αποτύπωμα. Σε αυτό προστέθηκαν η ραγδαία αστικοποίηση και η αλλαγή των κοινωνικών προτύπων.

Κίνητρα, επιδοτήσεις και… «εκπαίδευση αγάπης»

Η φορολόγηση των αντισυλληπτικών δεν είναι το μοναδικό εργαλείο που επιστρατεύει το κράτος. Τα τελευταία χρόνια, το Πεκίνο υιοθετεί μια πιο «φιλική προς τη γονιμότητα» πολιτική. Το 2024, οι επιδοτήσεις παιδικής φροντίδας απαλλάχθηκαν από τον φόρο εισοδήματος, ενώ καθιερώθηκε ετήσιο επίδομα για τη στήριξη των οικογενειών με παιδιά.

Παράλληλα, πανεπιστήμια και κολέγια ενθαρρύνονται να εισαγάγουν προγράμματα «εκπαίδευσης αγάπης», προβάλλοντας τον γάμο, την οικογένεια και την τεκνοποίηση με θετικό πρόσημο. Στόχος είναι η αλλαγή νοοτροπίας στις νεότερες γενιές.

Πανεπιστήμια και κολέγια ενθαρρύνονται να εισαγάγουν προγράμματα «εκπαίδευσης αγάπης»

Οικονομική αβεβαιότητα και ακριβή οικογένεια

Παρά τα μέτρα, τα εμπόδια παραμένουν. Το υψηλό κόστος ανατροφής και εκπαίδευσης των παιδιών, η εργασιακή ανασφάλεια και η επιβράδυνση της οικονομίας αποθαρρύνουν πολλούς νέους από το να παντρευτούν ή να αποκτήσουν οικογένεια.

Γι’ αυτό και οι δεσμεύσεις της πολιτικής ηγεσίας συνεχίζονται. Στο πρόσφατο Κεντρικό Οικονομικό Συνέδριο, οι κορυφαίοι αξιωματούχοι επανέλαβαν την ανάγκη καλλιέργειας «θετικών στάσεων απέναντι στον γάμο και την τεκνοποίηση».

Το ερώτημα παραμένει ανοιχτό: μπορεί η φορολογία –και η κρατική παρέμβαση στην ιδιωτική ζωή– να αντιστρέψει μια δημογραφική τάση που χτίστηκε επί δεκαετίες;