Δασμοί Τραμπ: Γιατί οι τιμές στις ΗΠΑ απειλούνται με νέο κύμα αυξήσεων

Το 2025 κύλησε χωρίς το σοκ τιμών που πολλοί φοβούνταν από τους δασμούς Τραμπ και την πολιτική της Ουάσιγκτον.

Όμως η ανακούφιση αυτή μοιάζει προσωρινή. Καθώς τα αποθέματα εξαντλούνται, οι επιχειρήσεις πιέζονται και οι εκλογές πλησιάζουν, το 2026 προμηνύεται χρονιά όπου οι δασμοί μπορεί να γίνουν αισθητοί – και πολιτικά επικίνδυνοι.

Οι δασμοί Τραμπ και το «αόρατο» κόστος του 2025

Παρά τη ρητορική περί προστατευτισμού, οι σαρωτικοί δασμοί του Ντόναλντ Τραμπ δεν μεταφράστηκαν άμεσα σε έκρηξη ακρίβειας πέρυσι.

Τα κρατικά ταμεία, ωστόσο, είδαν θεαματική ενίσχυση: τα έσοδα από δασμούς αυξήθηκαν κατά περίπου 187 δισ. δολάρια σε σχέση με το 2024, αναφέρει σε θέμα του το CNN. Το μεγαλύτερο βάρος δεν έπεσε στους καταναλωτές αλλά στις ίδιες τις επιχειρήσεις, που κάλυψαν το μεγαλύτερο μέρος του λογαριασμού.

Η μετακύλιση αρχίζει

Αυτό το «μαξιλάρι» αντοχής φτάνει στα όριά του. Σύμφωνα με αναλυτές και συμβούλους επιχειρήσεων, όλο και περισσότερες εταιρείες αποφασίζουν πλέον να περάσουν το κόστος στους τελικούς πελάτες. Άλλες το κάνουν από την αρχή του έτους, άλλες προγραμματίζουν αυξήσεις μέσα στο πρώτο εξάμηνο.

Τα προϊόντα χαμηλού περιθωρίου κέρδους –όπως τα τρόφιμα– θεωρούνται τα πιο ευάλωτα.

Γιατί το 2026 είναι διαφορετικό

Καθοριστικό ρόλο έπαιξαν τα αποθέματα που είχαν δημιουργήσει οι επιχειρήσεις νωρίτερα, προκειμένου να προλάβουν αυξήσεις δασμών που σε ορισμένες περιπτώσεις έφτασαν σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα για εισαγωγές από την Κίνα. Καθώς αυτά τα αποθέματα μειώνονται, οι νέες αγορές γίνονται ακριβότερες και το περιθώριο απορρόφησης περιορίζεται.

Την ίδια στιγμή, η επιβράδυνση της αύξησης των μισθών μειώνει τη δυνατότητα των επιχειρήσεων να αυξήσουν τις τιμές χωρίς απώλειες στη ζήτηση. Το αποτέλεσμα; Μικρότερες αλλά πιο εκτεταμένες ανατιμήσεις, που διαφέρουν έντονα από κλάδο σε κλάδο.

Ο πληθωρισμός στο προσκήνιο

Οικονομολόγοι εκτιμούν ότι οι δασμοί συνέβαλαν ήδη στην άνοδο του πληθωρισμού το 2025, ωθώντας τον πάνω από τον στόχο της Fed.

Για το 2026, οι προβλέψεις μιλούν για νέα ώθηση, ειδικά στο πρώτο εξάμηνο, καθώς οι επιχειρήσεις προσαρμόζουν σταδιακά τις τιμολογιακές τους πολιτικές.

Ο απρόβλεπτος παράγοντας του Ανώτατου Δικαστηρίου

Ένας κρίσιμος «άγνωστος Χ» παραμένει η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου των ΗΠΑ για τη νομιμότητα των πιο εκτεταμένων δασμών. Αν ακυρωθούν, θα μπορούσαν να ανοίξουν τον δρόμο ακόμη και για επιστροφές χρημάτων στις επιχειρήσεις, αλλάζοντας δραστικά το τοπίο. Πολλές εταιρείες κρατούν στάση αναμονής μέχρι την ετυμηγορία.

Πολιτική πίεση και… υποχωρήσεις

Ο Τραμπ έχει ιστορικό αναδιπλώσεων όταν το πολιτικό κόστος ανεβαίνει. Ήδη έχει παγώσει ή χαλαρώσει δασμούς σε προϊόντα όπως έπιπλα, τρόφιμα και είδη καθημερινής χρήσης, επιχειρώντας να περιορίσει τη δυσαρέσκεια των ψηφοφόρων. Με τις ενδιάμεσες εκλογές στον ορίζοντα, το δίλημμα γίνεται οξύ: επιμονή στη σκληρή γραμμή ή σιωπηρή υποχώρηση για να ανακουφιστεί το κόστος ζωής.

Το 2026 αναμένεται να αποκαλύψει την πραγματική επίδραση της δασμολογικής πολιτικής. Αν οι αυξήσεις τιμών επιταχυνθούν, οι δασμοί θα μετατραπούν από εργαλείο πίεσης σε πολιτικό βαρίδι. Και τότε, το ερώτημα δεν θα είναι αν οι δασμοί «πονούν», αλλά πόσο αντέχει η κοινωνία – και ο ίδιος ο Τραμπ – αυτό το κόστος.