Η παραβίαση κάθε είδους διεθνούς νομιμότητας από την αμερικανική κυβέρνηση υπό την καθοδήγηση του Ντόναλντ Τραμπ και η δήλωση του ίδιου ότι οι ΗΠΑ θα «διοικήσουν» τη Βενεζουέλα μετά την σύλληψη του ηγέτη της χώρας Νικολά Μαδούρο δημιουργεί νέα ερωτηματικά γύρω από το τι μπορεί να σημαίνει αυτό με δεδομένες και τις εσωτερικές πολιτικές εξελίξεις στη χώρας της Νότιας Αμερικής.
Ο Μαδούρο βρισκόταν στην πτήση με προορισμό τη Νέα Υόρκη, όταν η αντιπρόεδρος Ντέλσι Ροντρίγκες, η οποία, σύμφωνα με τον Τραμπ, θα συνεργαστεί με την Ουάσινγκτον για να «κάνει τη Βενεζουέλα ξανά μεγάλη», καταδίκαζε την επέμβαση ως «βάρβαρη» και έκανε λόγο για «απαγωγή» του προέδρου της χώρας.
Ο Λευκός Οίκος δεν έδωσε αρκετά στοιχεία για το τι θα συνεπάγεται η διοίκηση υπό τις ΗΠΑ μιας πετρελαιοπαραγωγού χώρας με 30 εκατομμύρια κατοίκους. Ένας Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε ότι ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, άσπονδος επικριτής της πολιτικής Μαδούρο και του προκατόχου του Ούγκο Τσάβες, θα αναλάβει τον ηγετικό ρόλο στην κυβέρνηση, σύμφωνα με το Bloomberg.
Προς το παρόν, δεν υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο για την αποστολή αμερικανικών στρατευμάτων ή διοικητικών στελεχών στη Βενεζουέλα. Ωστόσο, ο Τραμπ έδειξε ότι στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός του βρίσκεται το πετρέλαιο της χώρας, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ θα έχουν «παρουσία στη Βενεζουέλα όσον αφορά το πετρέλαιο».
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θα δώσει την άδεια στις αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες να μεταβούν στη Βενεζουέλα για να εκμεταλλευτούν τα αποθέματα αργού της, προσθέτοντας ότι το αμερικανικό εμπάργκο στο βενεζουελανό πετρέλαιο παραμένει σε ισχύ μετά τη στρατιωτική επιχείρηση εναντίον του προέδρου Νικολάς Μαδούρο.
Οι αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες θα «δαπανήσουν δισεκατομμύρια δολάρια» για να επισκευάσουν τις πετρελαϊκές υποδομές στη Βενεζουέλα, σύμφωνα με τον ίδιο.
Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει μεγαλύτερο ρόλο για την Chevron, η οποία εξακολουθεί να δραστηριοποιείται στη Βενεζουέλα με απαλλαγές από τις κυρώσεις, καθώς και για άλλες μεγάλες αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες.
Τι θα συμβεί σε επίπεδο διακυβέρνησης
Σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές, το γεγονός ότι ο Τραμπ αφενός δεν διατηρεί αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην περιοχή, αφετέρου απέρριψε την επικεφαλής της αντιπολίτευσης της Βενεζουέλας Μαρία Κορίνα Ματσάντο για την ανάληψη της εξουσίας υποδηλώνουν ότι αποφάσισε να δώσει στη Ροντρίγκες και σε άλλους πιστούς του Μαδούρο μια δεύτερη ευκαιρία αντί για πλήρη αλλαγή καθεστώτος.
Ο Τραμπ «ουσιαστικά προσπαθεί να ελέγξει την αντιπρόεδρο και τους ανθρώπους γύρω της με το καρότο και το μαστίγιο, για να πετύχει τα αποτελέσματα που θέλει η Αμερική», είπε ο Μάθιου Κρόενιγκ, αντιπρόεδρος και ανώτερος διευθυντής του Κέντρου Στρατηγικής και Ασφάλειας Σκόουκροφτ του Ατλαντικού Συμβουλίου. «Θα δούμε αν θα πετύχει».
Ο Τραμπ φάνηκε να επιβεβαιώνει αυτή την προσέγγιση με τις δηλώσεις του αργότερα την ίδια μέρα στην New York Post, όταν είπε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις στο έδαφος δεν θα ήταν απαραίτητες, αρκεί η Ροντρίγκες «να κάνει αυτό που θέλουμε».
Αυτή η στρατηγική είναι ένα τεράστιο ρίσκο -ειδικά για έναν πρόεδρο που το 2016 έκανε εκστρατεία με στόχο τον τερματισμό των «αιώνιων πολέμων» της Αμερικής, αλλά από τότε έχει χρησιμοποιήσει τον αμερικανικό στρατό εναντίον του Ιράν, της Υεμένης, της Νιγηρίας και της Καραϊβικής.
Η Ροντρίγκες, που θεωρείται από πολλούς ως το πιο ισχυρό πρόσωπο στη χώρα μετά τον Μαδούρο, με δηλώσεις της το Σάββατο ζήτησε την επιστροφή του ανατραπέντος προέδρου, αλλά μεταξύ άλλων είπε ότι η Βενεζουέλα θα μπορούσε να έχει «σχέσεις σεβασμού», προσφέροντας ίσως μια οδό προς την αποκλιμάκωση των εντάσεων με τις ΗΠΑ, αν καταφέρει να εδραιώσει την εξουσία της και οι δύο πλευρές συνεργαστούν.
Ο Τραμπ προειδοποίησε για ένα πιθανό δεύτερο κύμα αμερικανικών επιθέσεων αν αυτή η συνεργασία δεν πραγματοποιηθεί: «Όλοι οι πολιτικοί και στρατιωτικοί παράγοντες στη Βενεζουέλα πρέπει να καταλάβουν ότι αυτό που συνέβη στον Μαδούρο μπορεί να συμβεί και σε αυτούς, και θα τους συμβεί» αν δεν είναι «δίκαιοι» προς τον λαό της Βενεζουέλας, είπε.
Το πετρέλαιο
«Θα ζητήσουμε από τις μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες των Ηνωμένων Πολιτειών, τις μεγαλύτερες στον κόσμο, να επενδύσουν δισεκατομμύρια δολάρια, να επισκευάσουν τις κατεστραμμένες υποδομές, τις πετρελαϊκές υποδομές, και να αρχίσουν να αποφέρουν κέρδη στη χώρα», δήλωσε ο Τραμπ. Στην ίδια συνέντευξη Τύπου, πρόσθεσε: «Θα φροντίσουμε ώστε η χώρα αυτή να λειτουργεί σωστά».
Μια πολυετής ανάκαμψη της πετρελαϊκής παραγωγής της Βενεζουέλας θα μπορούσε να οδηγήσει σε μείωση κατά 4% των παγκόσμιων τιμών του πετρελαίου με την πάροδο του χρόνου, σύμφωνα με ανάλυση της Bloomberg Economics. Αυτό θα βοηθούσε τον πρόεδρο των ΗΠΑ να αντιμετωπίσει τις ανησυχίες των ψηφοφόρων σχετικά με τη λεγόμενη «οικονομική προσιτότητα», αλλά οι αναλυτές στον τομέα της ενέργειας επισημαίνουν ότι θα χρειαστούν χρόνια για να ανακάμψει η πετρελαϊκή βιομηχανία της Βενεζουέλας η οποία, όπως λένε, μαστίζεται από κακοδιαχείριση, διαφθορά και κυρώσεις.
Τόσο τα θετικά όσο και τα αρνητικά σενάρια έχουν σημαντικές επιπτώσεις για τις προοπτικές της Βενεζουέλας, τις αγορές χρέους, την παγκόσμια προσφορά πετρελαίου και τη θέση των ΗΠΑ στην περιοχή και στον κόσμο», έγραψε η αναλύτρια της Bloomberg Economics, Jimena Zuniga.
Μετά τη συνέντευξη Τύπου του Τραμπ, ένας αξιωματούχος των ΗΠΑ παρουσίασε ορισμένες προτεραιότητες για τις επόμενες ημέρες, αναφέροντας ότι οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης θα συνεργαστούν διπλωματικά με όσους παραμένουν στην κυβέρνηση της Βενεζουέλας, καθώς και με στελέχη της πετρελαϊκής βιομηχανίας για την αύξηση της παραγωγής. Ο αξιωματούχος δήλωσε ότι ο αμερικανικός στρατός θα παραμείνει σε ετοιμότητα και το εμπάργκο πετρελαίου θα παραμείνει σε ισχύ. Οι επιθέσεις των ΗΠΑ εναντίον πλοίων που είναι ύποπτα για διακίνηση ναρκωτικών θα συνεχιστούν.
Αυτή η πραγματικότητα, καθώς και η μακρά ιστορία της Ροντρίγκες με τον Μαδούρο, είναι «ο λόγος για τον οποίο είμαι λίγο σκεπτικός ως προς το αν αυτό μπορεί να λειτουργήσει μακροπρόθεσμα», δήλωσε ο Ράιαν Μπεργκ, διευθυντής του Προγράμματος Αμερικής και επικεφαλής της Πρωτοβουλίας για το Μέλλον της Βενεζουέλας στο Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Σπουδών στην Ουάσινγκτον.
«Μια μεγαλύτερη ανησυχία θα ήταν πραγματικά να καταρρεύσει όλα εδώ, να μην γίνει καμία προσπάθεια για να εξασφαλιστεί μια επιτυχημένη παράδοση της εξουσίας», δήλωσε ο Ματ Τέριλ, διευθύνων εταίρος της Firehouse Strategies.
