«Απολύτως απαράδεκτη» χαρακτήρισε η Ιαπωνία την απαγόρευση της Κίνας στις εξαγωγές πρώτων υλών διπλής χρήσης για στρατιωτικούς σκοπούς, εν μέσω της απειλής ευρύτερων περιορισμών στις ζωτικής σημασίας σπάνιες γαίες.
Οι δύο κορυφαίες οικονομίες της Ασίας, βρίσκονται σε μια κλιμακούμενη διαμάχη που αφορά στα προϊόντα διπλής χρήσης δηλαδή τα αγαθά, λογισμικό ή τεχνολογίες που έχουν τόσο πολιτικές όσο και στρατιωτικές εφαρμογές, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων κρίσιμων ορυκτών που είναι απαραίτητα για την κατασκευή drones και τσιπ.
Η δήλωση που «πυροδότησε» τη διαμάχη
Η πρωθυπουργός της Ιαπωνίας Σανάε Τακαίτσι, πυροδότησε την αντιπαράθεση τον περασμένο Δεκέμβριο, δηλώνοντας ότι μια κινεζική επίθεση κατά της δημοκρατικά κυβερνούμενης Ταϊβάν θα μπορούσε να θεωρηθεί ως υπαρξιακή απειλή για την Ιαπωνία. Το ζήτημα είναι υψηλής σημασίας για το Πεκίνο καθώς η Κίνα θεωρεί την Ταϊβάν ως μέρος του εδάφους της, κάτι που το νήσιωτικο κράτος απορρίπτει και μια ανάλογη δήλωση είναι «ιδανική» για ενα ρητορικό μπρα ντε φέρ…
Ωστόσο, η αντιπαράθεση απέκτησε διαστάσεις και κινδυνεύει να πάρει ακόμα μεγαλύτερες.
Το Πεκίνο ζήτησε από την πρωθυπουργό να ανακαλέσει τις δηλώσεις της, κάτι που δεν έκανε, προκαλώντας μια σειρά αντιμέτρων, το τελευταίο από τα οποία ήταν η απαγόρευση των εξαγωγών προς στρατιωτικούς χρήστες ή για οποιονδήποτε σκοπό που συμβάλλει στη στρατιωτική δύναμη της Ιαπωνίας.
«Ένα μέτρο όπως αυτό, που στοχεύει μόνο τη χώρα μας, διαφέρει σημαντικά από τη διεθνή πρακτική, είναι απολύτως απαράδεκτο και βαθιά λυπηρό», δήλωσε ο κορυφαίος κυβερνητικός εκπρόσωπος της Ιαπωνίας, ο υπουργός Επικρατείας Μινόρου Κιχάρα.
Σε καθημερινή συνέντευξη Τύπου την Τετάρτη, αρνήθηκε να σχολιάσει τον πιθανό αντίκτυπο στην ιαπωνική βιομηχανία, λέγοντας ότι παραμένει ασαφές ποια προϊόντα θα στοχεύονται ακριβώς.
Πτώση μετοχών στην Ιαπωνία
Οι μετοχές των μεγάλων στρατιωτικών εργολάβων στην Ιαπωνία Kawasaki Heavy και Mitsubishi Heavy, ήταν μεταξύ των μεγαλύτερων χαμένων, με πτώση περίπου 2%.
Το Πεκίνο εξετάζει το ενδεχόμενο περαιτέρω περιορισμού των εξαγωγών σπάνιων γαιών προς την Ιαπωνία, σύμφωνα με την εφημερίδα China Daily, που ανήκει στο κυβερνών Κομμουνιστικό Κόμμα της Κίνας, η οποία επικαλείται πηγές με γνώση του θέματος.
Μάλιστα, ανάρτηση στο «X» αποκαλύπτει έναν μάλλον «απειλητικό» τόνο καθώς αναφέρει χαρακτηριστικά : «Εάν η κυβέρνηση Σανάε Τακαίτσι συνεχίσει να επιδεινώνει τα λάθη της, θα προκαλέσει μόνο πιο έντονες συνέπειες για τις οποίες θα πρέπει να λογοδοτήσει».
China Daily Editorial: If the Sanae Takaichi government continues to compound its mistakes, it will only invite more pronounced consequences that it should be held accountable for. #ChinaDailyEditorial https://t.co/r0MFNZTtUV pic.twitter.com/V0RVWyVheY
— China Daily (@ChinaDaily) January 7, 2026
Ενα πιθανό πλήγμα για την αυτοκινητοβιομηχανία
Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να έχει εκτεταμένες επιπτώσεις για τη βιομηχανική δύναμη της χώρας, συμπεριλαμβανομένου του βασικού τομέα της αυτοκινητοβιομηχανίας.
Η Ιαπωνία έχει επιδιώξει να διαφοροποιήσει τον εφοδιασμό της με σπάνιες γαίες από τότε που η Κίνα περιόρισε τις εξαγωγές των ορυκτών το 2010, αλλά εξακολουθεί να εξαρτάται από την Κίνα για περίπου το 60% των εισαγωγών της.
Για ορισμένες βαριές σπάνιες γαίες, όπως αυτές που χρησιμοποιούνται για μαγνήτες σε κινητήρες ηλεκτρικών και υβριδικών οχημάτων, για παράδειγμα, η Ιαπωνία εξαρτάται σχεδόν εξ ολοκλήρου από την Κίνα, σύμφωνα με αναλυτές.
Οι New York Times αναφέρονται την ανησυχία που προκάλεσαν οι δηλώσεις απο την πλευρά του Πεκίνου καθώς , όπως σημειώνουν, σηματοδοτούν μια απότομη κλιμάκωση της γεωπολιτικής διαμάχης μεταξύ των δύο χωρών που διαρκεί εδώ και μήνες.
Ακόμα, η αμερικανική εφημεριδα, μεταφέρει την ανακοίνωση του υπουργείου Εμπορίου της Κίνας για την πρόθεση να απαγορεύσει την εξαγωγή προς την Ιαπωνία όλων των προϊόντων «διπλής χρήσης» με πιθανές στρατιωτικές εφαρμογές, επικαλούμενο λόγους εθνικής ασφάλειας.
Η επανάληψη ενός μοτίβου
Στη διάρκεια του περασμένου χρόνου η Κίνα προκάλεσε αναστατωση και σπασμωδικές αντιδράσεις στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, εισάγοντας αυστηρά πρωτόκολλα αδειοδότησης για τις σπάνιες γαίες. Η κίνηση του Πεκίνου ανάγκασε τις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση να εξασφαλίσουν νέες πηγές αλλά απο την αλλη πλευρά η Κίνα πέτυχε να χαλαρώσει η στάση των ΗΠΑ σχετικά με τους ελέγχους εξαγωγών για τους ημιαγωγούς.
