Σε μαζικές ιδιωτικές αγορές ξένων τίτλων και επέκταση επιχειρήσεων στο εξωτερικό στράφηκαν τα έσοδα ρεκόρ του εμπορικού πλεονάσματος ύψους 1,2 τρισ. δολάρια της Κίνας, σύμφωνα με ανάλυση του Bloomberg.
Οι επενδυτές που αποτελούν τον μη επίσημο τομέα της Κίνας είδαν τα περιουσιακά τους στοιχεία στο εξωτερικό να αυξάνονται κατά περισσότερο από 1 τρισ. δολάρια τα πρώτα τρία τρίμηνα του περασμένου έτους, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της ρυθμιστικής αρχής της αγοράς συναλλάγματος της Κίνας, πόσο διπλάσιο της ετήσιας μέσης ανάπτυξης την τελευταία δεκαετία.
Το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα που εξαρτάται ολοένα και περισσότερο από τη ρευστότητα που προέρχεται από την Κίνα
Η αξιοποίηση αυτών των χρημάτων πέρυσι είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση κατά 535 δισ. δολάρια των αγορών τίτλων του εξωτερικού, όπως αμερικανικές μετοχές, ευρωπαϊκά ομόλογα και αμοιβαία κεφάλαια από το μη επίσημο τομέα της Κίνας, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Bloomberg, αν και δεν υπάρχει διαθέσιμη μια πιο λεπτομερής γεωγραφική ανάλυση των επενδύσεων. Η αύξηση έως τον Σεπτέμβριο ξεπέρασε οποιαδήποτε ετήσια αύξηση των τελευταίων δύο δεκαετιών και ήταν πολύ μεγαλύτερη από τις άμεσες επενδύσεις του Πεκίνου στο εξωτερικό.
Η νέα εποχή στις αγορές: Ρευστότητα Made in China
Η αθόρυβη κίνηση κεφαλαίων στις παγκόσμιες αγορές εγκαινιάζει μια νέα εποχή που καταργεί το κεντρικό σύστημα διαχείρισης του πλούτου που προέρχεται από τον υπερβολικά μεγάλο ρόλο της Κίνας στη μεταποίηση και το εμπόριο. Για έναν κόσμο που ήδη ανησυχεί για τις τεράστιες ανισορροπίες στις εμπορικές συναλλαγές, προστίθεται ακόμα ένας παράγοντας. Το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα που εξαρτάται ολοένα και περισσότερο από τη ρευστότητα που προέρχεται από την Κίνα.
«Καθώς το αποτύπωμα των ιδιωτικών επενδύσεων της Κίνας αυξάνεται, αναπόφευκτα θα διαδραματίσει μεγαλύτερο ρόλο στις παγκόσμιες ροές κεφαλαίων» εξηγεί ο Peiqian Liu, οικονομολόγος για την Ασία στην Fidelity International, η οποία διαχειρίζεται περίπου 1 τρισ. δολάρια.
Σε περίπτωση ταχείας ανατίμησης του γιουάν και επαναπατρισμού κεφαλαίων, ο Liu εξηγεί ότι «θα μπορούσαμε να δούμε μια αλυσιδωτή αντίδραση εξαγωγέων που θα διευθετήσουν το ξένο συνάλλαγμά τους και οι εισροές κεφαλαίων να αυξάνονται, οδηγώντας σε μια θεμελιώδη αντιστροφή κατεύθυνσης».
Ο επαναπατρισμός κεφαλαίων στην Κίνα
Σημάδια μεγάλου επαναπατρισμού κεφαλαίων εμφανίζονται ήδη. Με βάση τα επίσημα στοιχεία η Κίνα κατέγραψε τον Δεκέμβριο τις «μεγαλύτερες» εισροές, ύψους 128 δισ. δολαρίων, τις υψηλότερες από το 2015, εν μέσω της απότομης αύξησης στη μετατροπή ξένου συναλλάγματος σε γιουάν από εταιρείες, σύμφωνα με την Goldman Sachs.
Η Κίνα αναδεικνύεται σε μια ώριμη καθαρή πιστώτρια χώρα
Τα κινεζικά ιδρύματα, που έχουν περισσότερη άνεση από το Πεκίνο για το που θα διαθέσουν τα κεφάλαια, μπορούν να ενσωματωθούν βαθύτερα στις παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές διαδικασίες, καθιστώντας τα πιο ανθεκτικά στις κυρώσεις και πιο δύσκολο να τα παρακολουθήσουν οι δυτικές ρυθμιστικές αρχές.
Η μετατόπιση, που εκτυλίσσεται εδώ και χρόνια, επιταχύνθηκε καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ επανεξελέγη στην προεδρία των ΗΠΑ το 2024. Ήταν το αποκορύφωμα της επιχείρησης που εκτελεί η Κίνα εδώ και δύο δεκαετίες, η οποία οραματίζεται την «αποθήκευση ξένου συναλλάγματος στον λαό» αντί να το αφήνει στην κεντρική τράπεζα.
Τα ξένα περιουσιακά στοιχεία που κατέχει ο μη επίσημος τομέας της Κίνας ξεπέρασαν το συνολικό εξωτερικό χρέος για πρώτη φορά πέρυσι, σύμφωνα με υπολογισμούς του Bloomberg.
«Το έτος 2025 μπορεί να σηματοδοτήσει την έναρξη της μετάβασης της Κίνας προς την κατεύθυνση της ανάδειξης σε μια ώριμη καθαρή πιστώτρια χώρα» υπογραμμίζουν οι οικονομολόγοι της Bank of China International Securitie. «Αυτό σημαίνει ότι ο ιδιωτικός τομέας είναι πιο ευαίσθητος στην ανατίμηση του γιουάν.»
Από το κράτος στα βιβλία των επιχειρήσεων
Πριν από περίπου 20 χρόνια κάθε δολάριο που κέρδιζε ένας εξαγωγέας έπρεπε να αποδοθεί στο κράτος. Αλλά μετά την είσοδο της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου στις αρχές της χιλιετίας, η ραγδαία αύξηση των εξαγωγών οδήγησε σε αύξηση των συναλλαγματικών αποθεματικών, τροφοδότηση του εγχώριου πληθωρισμού και σε πολιτική πίεση από τη Δύση.
Αυτό προκάλεσε μια αλλαγή στις παλιές πρακτικές, σε μια αργή μεταμόρφωση που έγινε ωστόσο πιο επείγουσα μετά την απόφαση της G7 να παγώσει περίπου 300 δισ. δολάρια από τα αποθεματικά της ρωσικής κεντρικής τράπεζας ως τιμωρία για την εισβολή στην Ουκρανία πριν από τέσσερα χρόνια.
Η διαδικασία με την οποία το εμπορικό πλεόνασμα μετατρέπεται σε ξένα περιουσιακά στοιχεία του ιδιωτικού τομέα είναι παρόμοια με έναν μηχανισμό ανακύκλωσης που παρακάμπτει τον ισολογισμό της PBOC.
Οι Κινέζοι ιδιώτες επενδυτές κατείχαν ήδη 7,8 τρισ. δολάρια σε ξένα περιουσιακά στοιχεία στα τέλη Σεπτεμβρίου
Αντί να πωλούν τα κέρδη τους σε δολάρια στις αρχές σε αντάλλαγμα για γιουάν, μια παραδοσιακή πρακτική στο παλιό κεντρικό καθεστώς, οι εξαγωγείς μπορούν πλέον να καταθέτουν τα χρήματα σε εμπορικές τράπεζες ή να τα διατηρούν στα βιβλία τους.
Η άνθηση του εμπορίου
Καθώς η Κίνα πλοηγείται στην επικίνδυνη γεωπολιτικά εποχή της δεύτερης θητείας Τραμπ οι εξαγωγείς της δημιούργησαν νέο πλούτο αξίας δισ. δολαρίων.
Πέρυσι, οι υψηλότεροι δασμοί των ΗΠΑ ώθησαν τις κινεζικές εταιρείες να στείλουν περισσότερα αγαθά σε άλλες αγορές σε όλο τον κόσμο. Με τις εισαγωγές να περιορίζονται από την ασθενή εγχώρια ζήτηση, οι αυξανόμενες εξαγωγές παρήγαγαν το μεγαλύτερο εμπορικό πλεόνασμα στην παγκόσμια ιστορία.
Μέχρι τα τέλη Σεπτεμβρίου, οι Κινέζοι ιδιώτες επενδυτές κατείχαν ήδη 7,8 τρισ. δολάρια σε ξένα περιουσιακά στοιχεία, σε μια αύξηση που ξεπέρασε τη συσσώρευση επίσημων αποθεματικών σχεδόν πέντε φορές. Όταν υπολογίζονται μαζί, η Κίνα έχει πλέον χτίσει στο εξωτερικό ένα αποθεματικό μεγαλύτερο από το σύνολο των ξένων περιουσιακών στοιχείων που κατέχει η Ιαπωνία, η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ασίας με ένα τεράστιο απόθεμα υπεράκτιων επενδύσεων.
Καθώς τα έσοδα από ξένο συνάλλαγμα συσσωρεύονται, οι τράπεζες μπορούν να χρησιμοποιήσουν την αδρανή ρευστότητά τους για να αγοράσουν υπεράκτιους τίτλους ή να δανείσουν σε εταιρείες που επεκτείνονται στο εξωτερικό. Οι μεγάλες εταιρείες μπορούν επίσης να χρησιμοποιήσουν τα έσοδα από τις εξαγωγές τους για να χρηματοδοτήσουν άμεσες επενδύσεις στο εξωτερικό και να αγοράσουν ξένα περιουσιακά στοιχεία.
Η PBOC έχει συνδεθεί και η ίδια με αυτές τις επιχειρήσεις. Εδώ και καιρό υπάρχουν υποψίες ότι χρησιμοποιεί τις ανταλλαγές συναλλάγματος με εγχώριες τράπεζες όταν πραγματοποιεί μυστικές παρεμβάσεις στην αγορά συναλλάγματος. Αυτό ουσιαστικά τοποθετεί τη ρευστότητα σε δολάρια που υποτίθεται ότι βρίσκεται στον ισολογισμό της PBOC στα βιβλία των τραπεζών.
«Η PBOC χρησιμοποιεί μεγάλες κρατικές τράπεζες ως αγωγούς για τις παρεμβάσεις», με αποτέλεσμα υψηλότερα περιουσιακά στοιχεία σε ξένο συνάλλαγμα στις τράπεζες, αναφέρει ο George Magnus, ερευνητής στο Κέντρο Κίνας του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης και πρώην επικεφαλής οικονομολόγος στην UBS . «Είναι πιθανό αυτά τα περιουσιακά στοιχεία να είναι σε δολάρια ΗΠΑ ή κλώνους όπως το αυστραλιανό και το καναδικό δολάριο, ή το γιεν».
Επιπλέον, επίσημα στοιχεία δείχνουν επίσης ότι περίπου το 30% του εμπορίου της Κίνας διευθετείται πλέον σε γιουάν, το οποίο δεν υπολογίζεται στα ξένα περιουσιακά στοιχεία.
Η αύξηση των ξένων συμμετοχών από μη επίσημους επενδυτές από την Κίνα ευθυγραμμίζεται με μια ευρύτερη εισροή κεφαλαίων του ιδιωτικού τομέα σε αμερικανικές μετοχές κατά το 12μηνο έως τον Οκτώβριο, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ.
Επενδυτές στο Χονγκ Κονγκ και το Βέλγιο, κόμβοι που θεωρούνται ευρέως ως κύριοι θεματοφύλακες για Κινέζους πελάτες, αγόρασαν αμερικανικές μετοχές σε καθαρή βάση την ίδια περίοδο, σύμφωνα με τα στοιχεία.
Τα αποθεματικά του ιδιωτικού τομέα
Πέρα από το δημόσιο χρέος και το χρέος των οργανισμών, «είναι άνετοι να αγοράζουν μια σειρά από αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία» και είναι σε θέση να χρηματοδοτήσουν κινεζικές εταιρείες που χρειάζονται υπεράκτιο δανεισμό, είπε. «Είναι σημαντικό ότι αυτή η εισροή δεν κατευθύνεται κυρίως στην αγορά του δημόσιου χρέους. Αλλά εξακολουθεί να είναι κυρίως σε δολάρια και θα πρέπει να κάνει τις κρατικές εμπορικές τράπεζες ακόμη μεγαλύτερους παίκτες σε μια σειρά από αγορές χρηματοδότησης σε δολάρια».
Σε αντίθεση με τα επίσημα αποθεματικά, τα οποία διαχειρίζονται με μακροπρόθεσμη εντολή για αποδόσεις και σταθερότητα, το απόθεμα ξένου συναλλάγματος του ιδιωτικού τομέα καθοδηγείται περισσότερο από το κλίμα της αγοράς.
Μια χιονοστιβάδα που μπορεί να ταρακουνήσει την αγορά
Εάν η ανατίμηση του γιουάν επιταχυνθεί ή τα επιτόκια της Κίνας αρχίσουν να αυξάνονται, αυτοί οι επενδυτές ενδέχεται να σπεύσουν να επαναπατρίσουν τα υπεράκτια δολάρια που κατέχουν για να κλειδώσουν τα κέρδη.
Αυτό θα δημιουργούσε τον κίνδυνο ενός βρόχου ανατροφοδότησης όπου οποιαδήποτε μαζική αύξηση της ζήτησης για το γιουάν θα μπορούσε να προκαλέσει απότομη αύξηση του νομίσματος, με αποτέλεσμα ακόμη περισσότερες εισροές στο εγχώριο σύστημα, τροφοδοτώντας απότομη ανατίμηση και διογκώνοντας τις φούσκες των περιουσιακών στοιχείων.
Η Κεντρική Τράπεζα της Κίνας φαίνεται να γνωρίζει την απειλή και προετοιμάζει προσεκτικά τα κέρδη του γιουάν. Αλλά αυτή η στρατηγική μπορεί να προετοιμάσει το έδαφος για ακόμη πιο άγρια αστάθεια στο μέλλον, σημειώνει ο Stephen Jen, διευθύνων σύμβουλος της Eurizon SLJ Capital.
Προειδοποιεί εδώ και καιρό ότι το απόθεμα ξένου συναλλάγματος της Κίνας στο εξωτερικό θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια «χιονοστιβάδα» που μπορεί να ταρακουνήσει την αγορά.
