«….Η απόψυξη λόγω της υπερθέρμανσης του πλανήτη ανοίγει νέους άμεσους θαλάσσιους εμπορικούς δρόμους μεταξύ Ασίας και Ευρώπης μέσω του Αρκτικού Ωκεανού. Αλλά εντείνει επίσης τον ανταγωνισμό μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων, οι οποίες ανταγωνίζονται για να ενισχύσουν τις θέσεις τους στον Άπω Βορρά…..».
Αντί οι Ευρωπαίοι ηγέτες να επιδίδονται στη γνωστή λογοδιάρροια για την πρόθεση Τράμπ να προσαρτήσει τη Γροιλανδία, ας μας πουν ποια είναι η ευρωπαϊκή πολιτική στην Αρκτική.
Αυτά υπογραμμίζει ο Γάλλος διεθνολόγος Thomas Gomart, διευθυντής του Γαλλικού Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων (Ifri) και συγγραφέας του The Acceleration of History. (Η επιτάχυνση της ιστορίας), βιβλίο το οποίο αποκρυπτογραφεί, τα γεωπολιτικά διακυβεύματα σε μια ζωτική περιοχή που οι Ευρωπαίοι κάπου είχαν ξεχάσει.
Όσο για τους Γροιλανδούς, εξασφαλισμένοι από πλευράς ασφάλειας με τις αμερικανικές βάσεις που βρίσκονταν στο έδαφος τους, τον Φεβρουάριο του 1985 αποχώρησαν επίσημα από την Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΝ) προκάτοχο τότε της Ευρωπαϊκής Ένωσης,στην οποίαν είχαν ενταχθεί δώδεκα χρόνια πρίν ως μέρος της Δανίκας.
Οι κύριοι λόγοι της αποχώρησης (η οποία μερικές φορές αναφέρεται ως “Greenxit”) ήταν πολιτικοί και οικονομικοί:
• Αλιευτικά Δικαιώματα (Το κύριο αίτιο): Η Γροιλανδία ένιωθε ότι η Κοινή Αλιευτική Πολιτική της ΕΟΚ επέτρεπε σε ευρωπαϊκά σκάφη να αλιεύουν υπερβολικά στα ύδατά της, απειλώντας την κύρια πηγή εισοδήματος της, που αποτελούσε το 90-95% των εξαγωγών της.
• Απόκτηση Αυτονομίας (Home Rule): To 1979, η Γροιλανδία απέκτησε καθεστώς αυτοδιοίκησης (Home Rule) από τη Δανία. Η αποχώρηση από την ΕΟΚ θεωρήθηκε ένα σημαντικό πρώτο βήμα για τη διαμόρφωση της δικής της πολιτικής ταυτότητας, καθώς η ένταξη το 1973 είχε γίνει παρά τη θέληση της πλειοψηφίας των κατοίκων της (είχαν ψηφίσει 70,3% κατά).
• Πολιτιστική/ Πολιτική Ταυτότητα: Πολλοί Γροιλανδοί θεωρούσαν ότι η συμμετοχή σε μια μεγάλη ευρωπαϊκή ένωση απειλούσε την πολιτιστική τους ταυτότητα.
Στη βάση αυτής της λογικής, αδυνατώ να καταλάβω γιατί η Ε.Ε. πρέπει να στείλει στρατό στη Γροιλανδία, την ώρα που η τελευταία, μόνον που δεν τη φτύνει !!. Από την άλλη πλευρά ο σερίφης της Ουάσιγκτον, τι ακριβώς θέλει με τις απειλές, ύβρεις και ειρωνείες του κατά της Ευρώπης. Αν το ΝΑΤΟ δεν του αρέσει ας το πει ξεκάθαρα. Αν νομίζει ότι μια συμμαχία του με τον Πούτιν θα κάνει την Αμερική μεγάλη, ας ρωτήσει τον αμερικανικό λαό. Σε κάθε περίπτωση με καραγκιοζιλίκια και δασμολογικούς εκβιασμούς, η βαλίτσα δεν θα πάει μακρυά.
Η δε πτώση στο παγκόσμιο εμπόριο, πρωτίστως την Αμερική θα πλήξει περισσότερο από την Κίνα που έχει τεράστια αναπτυσσόμενη εσωτερικά αγορά.
Κατά τά άλλα,αν η Γροιλανδία, δεν είχε αποχωρήσει το 1985 από την ΕΟΚ, δύσκολα σήμερα ο Ντόναλντ Τράμπ θα είχε αξιώσεις προσάρτησής της. Μια προσάρτηση επίσης που κατά το Thomas Gomart, υπαγορεύεται, πρώτα απ’ όλα, από τρεις βασικούς λόγους: υπάρχει μια στρατηγική διάσταση μετά τον Ψυχρό Πόλεμο. Όταν έχεις υποβρύχια και θέλεις να λειτουργήσεις ως πυρηνικός αποτρεπτικός παράγοντας, η Αρκτική είναι μια ιδανική περιοχή για να χτυπήσεις όσο το δυνατόν περισσότερα σημεία στο βόρειο ημισφαίριο.
Στη συνέχεια, υπάρχει ένας λόγος που σχετίζεται με την κλιματική αλλαγή και την εμφάνιση αυτού που ονομάζεται «βόρεια διαδρομή». Αυτή η θαλάσσια οδός θα πρέπει τελικά να καταστήσει δυνατή τη σύνδεση της Ασίας από την Άπω Ανατολή με την Ευρώπη μέσω της Αρκτικής, γεγονός που συντομεύει τις θαλάσσιες διαδρομές. Η περιοχή αυτή αποτελεί επομένως μείζον ζήτημα ναυσιπλοΐας.
Τέλος, ο τρίτος λόγος είναι ότι η Αρκτική είναι μια περιοχή πλούσια σε φυσικούς πόρους. Αν και επί του παρόντος υπάρχει μορατόριουμ για την εκμετάλλευσή τους, χώρες όπως η Ρωσία, οι Ηνωμένες Πολιτείες και πιθανώς η Κίνα θεωρούν ότι δεν υπάρχει λόγος να μην εκμεταλλευτούν αυτούς τους πόρους μακροπρόθεσμα.
Είναι σαφές έτσι ότι ως γεωστρατηγικός κόμβος, η Αρκτική αποτελεί μια σημαντική περιοχή του πλανήτη. Ο Βερίγγειος Πορθμός, για παράδειγμα, είναι μια ζώνη επαφής μεταξύ Ρωσίας και Ηνωμένων Πολιτειών. Είναι ένας στρατηγικός τόπος, ο οποίος έπαιξε επίσης σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της ανθρωπότητας, γιατί μέσω αυτού μετανάστευσαν λαοί από την Ευρασία στη βορειοαμερικανική ήπειρο.
Υπάρχει επίσης το Σβάλμπαρντ, ένα νορβηγικό αρχιπέλαγος στο οποίο η Ρωσία έχει βάλει στο στόχαστρο της. Και, φυσικά, η Γροιλανδία, η οποία έχει προσελκύσει την προσοχή από τότε που ο Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε ενδιαφέρον να την κάνει έδαφος των ΗΠΑ. Μπορούμε επίσης να αναφέρουμε την πόλη Kirkenes, στα βόρεια της Νορβηγίας, η οποία βρίσκεται κοντά στο Μούρμανσκ, το σημαντικότερο στρατηγικό ρωσικό λιμάνι. Ολόκληρος ο ρωσικός ναυτικός στόλος διέρχεται από αυτήν την περιοχή, καθιστώντας την hot spot.
Κατά τον T.Gomart, οι κρίσιμοι κόμβοι είναι σημεία όπου ένα εμπόδιο μπορεί να αρθεί ή να μειωθεί με μια πολιτική απόφαση, η οποία μπορεί να εμποδίσει ή να διευκολύνει το εμπόριο.
Εκτιμά έτσι ότι ο Τραμπ θέλει τη Γροιλανδία προφανώς για να μπορέσει να συνάψει μια ειδική συμφωνία εκμετάλλευσης της Αρκτικής με τη Ρωσία, εις βάρος της Ευρώπης. Στην ουσία πρόκειται για μια ποταπή συμπεριφορά, που ελπίζουμε ότι αυτή τη φορά θα ξυπνήσει την μακαρίως κοιμώμενη Ευρωπαϊκή Ένωση.
![Ναυτιλία: Το 10% του παγκοσμίου στόλου επιλέγει το LNG ως καύσιμο [γράφημα]](https://www.ot.gr/wp-content/uploads/2022/06/LNG-ship-web-uai-1032x1032-1.jpg)
