Στο περιθώριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ στο Νταβός, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έδωσε μια εκτενή συνέντευξη στο CNBC, στέλνοντας σαφή μηνύματα προς τους συμμάχους, τις αγορές αλλά και τους αντιπάλους του. Από το «concept of a deal» για τη Γροιλανδία και την αναδίπλωση στους ευρωπαϊκούς δασμούς, έως την επίθεση κατά της Federal Reserve και τις παρεμβάσεις σε Ιράν και Βενεζουέλα, ο Αμερικανός πρόεδρος παρουσίασε ένα μίγμα οικονομικού προστατευτισμού, γεωστρατηγικών φιλοδοξιών και εσωτερικής πολιτικής ατζέντας.
O Τραμπ για την Γροιλανδία, τα ορυκτά, την άμυνα και ΝΑΤΟ
Κεντρικό θέμα της συνέντευξης αποτέλεσε η Γροιλανδία. Ο Τραμπ αποκάλυψε ότι έχει διαμορφωθεί «ένα πλαίσιο μελλοντικής συμφωνίας» με τη συμμετοχή του ΝΑΤΟ και του γενικού γραμματέα Μαρκ Ρούτε. Όπως είπε, πρόκειται για ένα σύνθετο σχήμα που περιλαμβάνει αφενός δικαιώματα σε ορυκτό πλούτο και αφετέρου συνεργασία σε αμυντικά προγράμματα, όπως το αποκαλούμενο «Golden Dome».
«Έχουμε μια ιδέα συμφωνίας, ένα concept of a deal», ανέφερε χαρακτηριστικά, υποστηρίζοντας ότι θα είναι επωφελής τόσο για τις Ηνωμένες Πολιτείες όσο και για τους Ευρωπαίους συμμάχους. Όταν ρωτήθηκε για τη διάρκεια της συμφωνίας, απάντησε χαρακτηριστικά: «Για πάντα». Η δήλωση αυτή προσδίδει στρατηγικό βάθος στην αμερικανική παρουσία στην Αρκτική, σε μια περίοδο αυξανόμενου ανταγωνισμού με τη Ρωσία και την Κίνα για πόρους και θαλάσσιες οδούς.
Δασμοί και Ευρώπη: Από την απειλή στην αναδίπλωση
Η Γροιλανδία συνδέθηκε άμεσα και με το μέτωπο των δασμών. Ο Τραμπ παραδέχθηκε ότι πάγωσε τα σχέδια για επιβολή τιμωρητικών δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες, ακριβώς επειδή επιτεύχθηκε αυτό το προκαταρκτικό πλαίσιο συμφωνίας. Πρόκειται για μια ακόμη ένδειξη ότι ο Λευκός Οίκος χρησιμοποιεί το εμπόριο ως διαπραγματευτικό εργαλείο, συνδέοντάς το με γεωπολιτικά ανταλλάγματα.
Στην ομιλία του νωρίτερα στο Νταβός, ο Τραμπ είχε επικρίνει ανοιχτά την Ευρώπη, κατηγορώντας την για αθέμιτες πρακτικές, ενώ παράλληλα εξήρε τις επιδόσεις της αμερικανικής οικονομίας. Η συνέντευξη στο CNBC ήρθε να συμπληρώσει αυτή την εικόνα, την εικόνα ενός προέδρου που διατηρεί τη ρητορική πίεσης, αλλά αφήνει ανοιχτό το παράθυρο των συμφωνιών.
Fed: Σύγκρουση χωρίς τέλος
Ιδιαίτερα αιχμηρός εμφανίστηκε ο Τραμπ στο ζήτημα της Federal Reserve. Επανέλαβε τις επιθέσεις του κατά του προέδρου της Fed, Τζερόμ Πάουελ, τον οποίο κατηγόρησε είτε για ανικανότητα είτε για διαφθορά, με αφορμή το κόστος ανακαίνισης του κτιριακού συγκροτήματος της κεντρικής τράπεζας στην Ουάσιγκτον.
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι το έργο, που φέρεται να κοστίζει δισεκατομμύρια δολάρια, θα μπορούσε να είχε ολοκληρωθεί με ελάχιστο κόστος. Παράλληλα, άφησε να εννοηθεί ότι έχει ουσιαστικά καταλήξει στο πρόσωπο που θα προτείνει για την επόμενη προεδρία της Fed, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει όνομα. Δήλωσε επίσης ότι δεν τον ανησυχεί το ενδεχόμενο να παραμείνει ο Πάουελ στο Διοικητικό Συμβούλιο μετά τη λήξη της θητείας του.
Παρεμβάσεις στην καθημερινότητα: Κάρτες και κατοικία
Σε πιο εσωτερικά ζητήματα, ο Τραμπ επανέφερε την ιδέα ενός προσωρινού πλαφόν 10% στα επιτόκια πιστωτικών καρτών, λέγοντας ότι «του αρέσει πολύ» η πρόταση, παρά τις αντιδράσεις του τραπεζικού κλάδου. Παρουσίασε την πρωτοβουλία ως μέτρο προστασίας των καταναλωτών από υπέρογκες χρεώσεις, αν και παραδέχθηκε ότι θα μπορούσε να περιορίσει την πρόσβαση σε πίστωση για πιο ευάλωτους δανειολήπτες.
Παράλληλα, επέρριψε ευθύνες σε μεγάλους επενδυτές και funds για την κρίση προσιτής κατοικίας στις ΗΠΑ, υποστηρίζοντας ότι η μαζική αγορά μονοκατοικιών από θεσμικούς παίκτες εκτοξεύει τις τιμές και αποκλείει τα νοικοκυριά από την αγορά.
Γεωπολιτικά μέτωπα: Ιράν και Βενεζουέλα
Στο διεθνές πεδίο, ο Τραμπ έστειλε αυστηρό μήνυμα στο Ιράν, δηλώνοντας ότι «δεν μπορεί να αποκτήσει πυρηνικά». Υποστήριξε μάλιστα ότι πρόσφατες απειλές στρατιωτικής δράσης οδήγησαν την Τεχεράνη σε αποκλιμάκωση της καταστολής διαδηλώσεων, εκφράζοντας την ελπίδα να μη χρειαστούν περαιτέρω ενέργειες.
Για τη Βενεζουέλα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ αποκάλυψε ότι η χώρα θα λάβει μέρος των εσόδων από την πώληση δεκάδων εκατομμυρίων βαρελιών πετρελαίου που εξήχθησαν στις Ηνωμένες Πολιτείες. «Θα κερδίσουν περισσότερα μαζί μας απ’ ό,τι θα είχαν κερδίσει σε 25 χρόνια», είπε, παρουσιάζοντας τη συνεργασία ως αμοιβαία επωφελή.
Μια συνέντευξη στίγμα της στρατηγικής του
Η εικόνα που προέκυψε από τη συνέντευξη στο CNBC είναι εκείνη ενός προέδρου που επιδιώκει να συνδέσει την οικονομία, την άμυνα και την γεωπολιτική σε ένα ενιαίο παζάρι ισχύος.
Η Γροιλανδία, οι δασμοί, η Fed και τα διεθνή μέτωπα δεν παρουσιάστηκαν ως αποσπασματικά ζητήματα, αλλά ως κομμάτια μιας ευρύτερης στρατηγικής που, κατά τον Τραμπ, θα διασφαλίσει την αμερικανική πρωτοκαθεδρία τα επόμενα χρόνια.
