ΝΑΤΟ: Οι κορυφαίοι σύμμαχοι δεν πιστεύουν πλέον στις ΗΠΑ

Καθώς οι παγκόσμιοι ηγέτες συγκεντρώνονται στη Γερμανία για τη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, τα νέα αποτελέσματα της δημοσκόπησης του POLITICO δείχνουν ότι οι προσπάθειες του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να αναδιαμορφώσει τις μακροχρόνιες διεθνείς σχέσεις — ιδίως στην Ευρώπη — απομακρύνουν τους παραδοσιακά πιστούς εταίρους, κάτι που επηρεάζει και το ΝΑΤΟ. Η φθίνουσα φήμη των Ηνωμένων Πολιτειών εγείρει νέα ερωτήματα σχετικά με τη σταθερότητα της παγκόσμιας τάξης που διατηρείται εδώ και δεκαετίες, καθώς και με τη δύναμη της χώρας στη διεθνή σκηνή.

Σε όλες τις χώρες που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση, πολύ περισσότεροι άνθρωποι χαρακτήρισαν τις ΗΠΑ ως αναξιόπιστο σύμμαχο παρά ως αξιόπιστο, συμπεριλαμβανομένου του μισού των ενηλίκων που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση στη Γερμανία και του 57% στον Καναδά. Και στη Γαλλία, το ποσοστό των ανθρώπων που χαρακτήρισαν τις ΗΠΑ ως αναξιόπιστες ήταν περισσότερο από διπλάσιο του ποσοστού εκείνων που τις χαρακτήρισαν ως αξιόπιστες.

Η αξιοπιστία των ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ

Η αξιοπιστία των ΗΠΑ ήταν υψηλότερη στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά μόνο συγκριτικά: το 35% των Βρετανών δήλωσε ότι οι ΗΠΑ είναι αξιόπιστος σύμμαχος και το 39% δήλωσε ότι δεν είναι αξιόπιστος.

Η αμερικανική στρατιωτική δύναμη θεωρείται όλο και περισσότερο ως αβέβαιο προνόμιο. Στη διεθνή έρευνα, η πλειοψηφία των ενηλίκων στη Γαλλία και τη Γερμανία δήλωσαν ότι δεν πιστεύουν ότι οι εχθροί θα φοβούνται να τους επιτεθούν λόγω της σχέσης τους με τις ΗΠΑ. Και σε μόλις ένα χρόνο, σημειώθηκε μια απότομη πτώση 10% στο ποσοστό των ενηλίκων στο Ηνωμένο Βασίλειο που εξακολουθούν να θεωρούν τις ΗΠΑ ως αποτελεσματικό αποτρεπτικό μέσο ενάντια στις επιθέσεις των εχθρών.

Η διαδικτυακή έρευνα, που διεξήχθη από την ανεξάρτητη εταιρεία δημοσκοπήσεων Public First με έδρα το Λονδίνο, αποκαλύπτει ότι η εμπιστοσύνη στις Ηνωμένες Πολιτείες μεταξύ τεσσάρων βασικών συμμάχων του ΝΑΤΟ έχει μειωθεί δραματικά κατά το τελευταίο έτος, εν μέσω μιας σειράς διαφωνιών με την Ουάσιγκτον.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και τη Γερμανία, οι αρνητικές αντιλήψεις για τις ΗΠΑ υπερτερούν των θετικών σε βασικά θέματα, όπως το αν προστατεύει τη δημοκρατία, μοιράζεται τις αξίες τους και ενεργεί ως αξιόπιστος σύμμαχος.

Το γιουχάισμα στον Τζέι Ντι Βανς

Ξεκινώντας με την ομιλία του Αντιπροέδρου των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς στη Διάσκεψη για την Ασφάλεια του Μονάχου πέρυσι, η οποία συγκλόνισε τους Ευρωπαίους οικοδεσπότες του, οι σχέσεις μεταξύ της Ουάσιγκτον και των βασικών συμμάχων του ΝΑΤΟ έχουν κλονιστεί από εμπορικές διαμάχες, επιθετική ρητορική και την πρωτοβουλία του Τραμπ να καταλάβει τη Γροιλανδία από το Βασίλειο της Δανίας.

Οι κρίσεις έχουν ωθήσει τους ηγέτες να προειδοποιήσουν ότι οι σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αλλάξει ριζικά, με τον Καναδό πρωθυπουργό Μαρκ Κάρνι να δηλώνει σε ακροατήριο στο Νταβός της Ελβετίας τον Ιανουάριο ότι «βρισκόμαστε εν μέσω μιας ρήξης, όχι μιας μετάβασης».

Σε συνέντευξη που δημοσιεύθηκε αυτή την εβδομάδα σε διάφορες ευρωπαϊκές εφημερίδες, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν καταδίκασε αυτό που αποκάλεσε «απειλές και εκφοβισμό» από την Ουάσινγκτον και προειδοποίησε τους άλλους ηγέτες της ΕΕ ότι οι διατλαντικές σχέσεις δεν είναι πιθανό να επανέλθουν σύντομα στο φυσιολογικό.

Κατά τη διάρκεια της τελετής έναρξης των Χειμερινών Ολυμπιακών Αγώνων στο Μιλάνο, ο Βανς δέχθηκε ορισμένες αποδοκιμασίες και γιουχαΐσματα. Η κορυφαία διπλωμάτης της ΕΕ, Κάγια Κάλλας, εξήγησε την αντίδραση αυτή αναφερόμενη στην «ευρωπαϊκή υπερηφάνεια» και στις «όχι και τόσο ευγενικές» δηλώσεις της αμερικανικής κυβέρνησης προς την Ευρώπη.

«Πέρυσι, το κοινό θεωρούσε ότι οι ΗΠΑ ήταν ένας αναξιόπιστος σύμμαχος, αλλά κρίσιμος, που αποθάρρυνε τους εχθρούς τους παρά το γεγονός ότι ήταν ελαφρώς απρόβλεπτες», δήλωσε ο Σεμπ Ράιντ, επικεφαλής δημοσκοπήσεων της Public First.

«Τώρα όμως, αντί να θεωρούν δεδομένη την διατλαντική αποτροπή που προσφέρει η συμμαχία του ΝΑΤΟ, οι Ευρωπαίοι πολίτες σχεδόν δεν πιστεύουν ότι υπάρχει — το κύριο ερώτημα για τους ηγέτες που θα παρευρεθούν στο MSC είναι πώς μπορεί να αναδημιουργηθεί η ασφάλεια που προσφέρει χωρίς τις ΗΠΑ».

Η σημαντική συνάντηση στο Μόναχο

Πριν από τη σημαντική συνάντηση στο Μόναχο, όπου ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο θα ηγηθεί της αμερικανικής αντιπροσωπείας, η δημοσκόπηση του POLITICO δείχνει επίσης ότι ένα αυξανόμενο ποσοστό των ερωτηθέντων στις χώρες που συμμετείχαν στη δημοσκόπηση δεν πιστεύει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες μοιράζονται τις αξίες τους ή προστατεύουν τη δημοκρατία, μια μακροχρόνια αμερικανική αρχή.

Στη Γαλλία, μόνο το 17% των ερωτηθέντων συμφώνησε με τη δήλωση «οι ΗΠΑ μοιράζονται τις αξίες μας», έναντι 49% που διαφώνησε. Στη Γερμανία, το 50% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν μοιράζονται τις αξίες τους, ενώ μόνο το 18% δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον «προστατεύει τη δημοκρατία».

Καθώς οι ηγέτες συγκεντρώνονται αυτή την εβδομάδα, ο Τραμπ είναι βέβαιο ότι θα έχει σημαντικό ρόλο. Στην προετοιμασία της εκδήλωσης, ο Μακρόν της Γαλλίας δήλωσε ότι η κυβέρνηση Τραμπ είναι «ανοιχτά αντιευρωπαϊκή».