Αμερικανικά ομόλογα: Γιατί η Κίνα μειώνει το χαρτοφυλάκιο της;

Μειώνει σταθερά εδώ και μια δεκαετία η Κίνα τη συμμετοχή της σε αμερικανικά ομόλογα, με τα αποθεματικά της σε αμερικανικούς ομολογιακούς τίτλους να έχουν μειωθεί στο μισό από την κορύφωσή του το 2013, όταν κατείχε τίτλους αξίας 1,32 τρισ. δολαρίων.

Το χαρτοφυλάκιο της συρρικνώθηκε σε αμερικανικά ομόλογα αξίας 683 δισ. δολαρίων το Νοέμβριο, στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2008, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών.

Ωστόσο, το Βέλγιο που τα χαρτοφυλάκια του συνήθως θεωρούνται ότι περιλαμβάνουν και τους κινεζικούς λογαριασμούς θεματοφυλακής – έχει δει την ιδιοκτησία του σε κρατικά ομόλογα να τετραπλασιάζεται από τα τέλη του 2017 στα 481 δισ. δολάρια.

Η Κίνα είναι ο τρίτος μεγαλύτερος ξένος κάτοχος κρατικών ομολόγων, μετά την Ιαπωνία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Οι οδηγίες της Κίνας για αμερικανικά ομόλογα

Πριν λίγες μέρες οι ρυθμιστικές αρχές της Κίνας προέτρεψαν τις τις τράπεζες να περιορίσουν τις αγορές αμερικανικών κρατικών ομολόγων και έδωσαν οδηγίες σε όσους έχουν υψηλή έκθεση να μειώσουν τις θέσεις τους. Διευκρινίζεται, ωστόσο, ότι οδηγία δεν ισχύει για τις κρατικές συμμετοχές της Κίνας σε αμερικανικά ομόλογα.

Οι κινεζικές τράπεζες κατείχαν ομόλογα σε δολάρια αξίας περίπου 298 δισεκατομμυρίων δολαρίων από τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με στοιχεία της Κρατικής Διοίκησης Ξένου Συναλλάγματος, χωρίς να είναι σαφές τι μέρος από αυτά ήταν αμερικανικά.

Οι κανονιστικές οδηγίες προς τις κινεζικές τράπεζες σχετικά με τα αμερικανικά ομόλογα προηγήθηκαν της τηλεφωνικής επικοινωνίας Τραμπ – Τζινπίνγκ την περασμένη εβδομάδα, σύμφωνα με τις πηγές του Bloomberg.

Η μείωση των θέσεων σε αμερικανικά ομόλογα θα μείωνε την εξάρτηση της Κίνας από τις ΗΠΑ ενισχύοντας την οικονομική και εθνική ασφάλεια, ειδικά σε περιόδους εντάσεων. Αλλά μια υπερβολικά γρήγορη πώληση ομολόγων του δημοσίου θα μπορούσε να στείλει το γιουάν υψηλότερα και να υπονομεύσει την ισχυρή μηχανή εξαγωγών της Κίνας.

Γιατί η Κίνα έδωσε αυτή την οδηγία για τα αμερικανικά ομόλογα

Κινέζοι αξιωματούχοι έχουν χαρακτηρίσει την κίνηση ως μια προσπάθεια να βοηθήσουν τις τράπεζες να μειώσουν γενικά τον κίνδυνο συγκέντρωσης και να περιορίσουν την έκθεσή τους στην αστάθεια της αγοράς. Δεν παρουσιάστηκε δηλαδή ως γεωπολιτικός ελιγμός η απώλεια εμπιστοσύνης στην πιστοληπτική ικανότητα των ΗΠΑ.

Αλλά το ευρύτερο πλαίσιο υποδεικνύει τον στρατηγικό στόχο του Πεκίνου: τη μείωση της εξάρτησης της χώρας από αμερικανικά περιουσιακά στοιχεία, καθώς οι εντάσεις επιμένουν στις εμπορικές σχέσεις, την τεχνολογία και την Ταϊβάν.

Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής έχουν υπόψη τους το προηγούμενο που δημιουργήθηκε το 2022, όταν οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους πάγωσαν περίπου 300 δισ. δολάρια από τα αποθεματικά της κεντρικής τράπεζας της Ρωσίας μετά την εισβολή στην Ουκρανία. Η ανησυχία είναι ότι εάν οι εντάσεις κλιμακωθούν, οι ΗΠΑ θα μπορούσαν – σε ακραίο σενάριο – να περιορίσουν την πρόσβαση στα κρατικά και ιδιωτικά περιουσιακά στοιχεία σε δολάρια της Κίνας με παρόμοιο τρόπο.

Τα μειονεκτήματα για την Κίνα

Η κυβέρνηση της Κίνας δημιουργεί τα αποθεματικά σε χρυσό εδώ και μια δεκαετία χρυσού της εδώ και μια δεκαετία και επιτάχυνε απότομα τις αγορές το 2025, καθιστώντας την έναν από τους μεγαλύτερους επίσημους κατόχους χρυσού στον κόσμο. Οι ράβδοι χρυσού που κατέχει η Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας αυξήθηκαν κατά 40.000 ουγγιές troy τον περασμένο μήνα, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιεύθηκαν το Σάββατο.

Αλλά πέρα ​​από το πολύτιμο μέταλλο, η Κίνα έχει λίγες βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις για να επενδύσει τα περίπου 3,4 τρισ. δολάρια σε αποθεματικά ξένου συναλλάγματος, το μεγαλύτερο απόθεμα στον κόσμο  και οι εγχώριες τράπεζές της αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα.

Οι ξένοι επενδυτές κατέχουν πλέον περίπου το 31% των κρατικών ομολόγων, από περίπου 50% στις αρχές του 2015

Άλλες αγορές κρατικών ομολόγων, για παράδειγμα αυτές στην Ευρώπη και την Ιαπωνία, είναι σημαντικές αλλά δεν έχουν το βάθος και τη ρευστότητα της αγοράς ομολόγων των ΗΠΑ. Και επειδή χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιαπωνία είναι σύμμαχοι των ΗΠΑ, είναι πιθανό να συντονιστούν με την Ουάσιγκτον και να επιβάλουν παρόμοιες κυρώσεις εάν οι ΗΠΑ παγώσουν τα αποθεματικά της Κίνας. Άλλες αγορές, όπως οι μετοχές ή τα ακίνητα, είναι είτε πολύ επικίνδυνες είτε ανεπαρκώς ρευστές.

Υπάρχουν επίσης πιθανές επιπτώσεις για την οικονομία και τον ισολογισμό της Κίνας. Μια ταχεία, μεγάλης κλίμακας ρευστοποίηση πιθανότατα θα ωθούσε καθοδικά τις τιμές των ομολόγων και προς τα πάνω τις αποδόσεις των αμερικανικών ομολόγων, κάτι που με τη σειρά του θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά το δολάριο ΗΠΑ. Ένα ασθενέστερο δολάριο θα καθιστούσε τις αμερικανικές εξαγωγές πιο ανταγωνιστικές και με τη σειρά του θα μείωνε τη ζήτηση για κινεζικά προϊόντα – ειδικά επιπλέον των δασμών που επέβαλε ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Μια πτώση του δολαρίου θα μείωνε επίσης την αξία των υπόλοιπων περιουσιακών στοιχείων της Κίνας σε δολάρια.

Τέλος, μια απροκάλυπτη απομάκρυνση από τα αμερικανικά ομόλογα θα μπορούσε να προκαλέσει αντίποινα από τις ΗΠΑ, υπονομεύοντας τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα που θέλει να διατηρήσει η Κίνα.

Οι επιπτώσεις για τις ΗΠΑ

Η αρχική πτώση των τιμών των αμερικανικών ομολόγων που ακολούθησε την έκκληση του Πεκίνου να περιορίσει τις συμμετοχές των τραπεζών ήταν σύντομη, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι επενδυτές βλέπουν περιορισμένες επιπτώσεις στην αγορά και δεν αναμένουν απότομη επιδείνωση των σχέσεων Κίνας-ΗΠΑ ως αποτέλεσμα.

Μια πιο επιθετική μετατόπιση, ωστόσο, θα μπορούσε να αποδειχθεί προβληματική. Εάν η Κίνα σταματούσε εντελώς τις αγορές ή σε ένα ακραίο σενάριο πουλούσε μεγάλο αριθμό αμερικανικών ομολόγων  θα ωθούσε τις τιμές των ομολόγων προς τα κάτω και τις αποδόσεις προς τα πάνω. Αυτό θα σήμαινε αυξημένο κόστος δανεισμού σε ολόκληρη την αμερικανική οικονομία, συμπεριλαμβανομένων των επιτοκίων στεγαστικών δανείων, των εταιρικών δανείων και της κρατικής χρηματοδότησης.

Μια τέτοια πώληση θα μπορούσε επίσης να ωθήσει και άλλες χώρες να ακολουθήσουν το παράδειγμά τους, ενδεχομένως να υπονομεύσει την κατάσταση του δολαρίου ως παγκόσμιου καταφυγίου. Ωστόσο, μια ολοκληρωτική πώληση ομολόγων θεωρείται ευρέως απίθανη, αναφέρει το Bloomberg.

Γιατί η Κίνα κατέχει εξαρχής τόσο μεγάλο χρέος από τις ΗΠΑ

Το τεράστιο απόθεμα χρέους των ΗΠΑ στην Κίνα δεν είναι απλώς μια επενδυτική επιλογή. Είναι σε μεγάλο βαθμό ένα υποπροϊόν της οικονομίας της που βασίζεται στις εξαγωγές. Λόγω του χαμηλού κόστους των προϊόντων της, η ασιατική χώρα πουλάει εδώ και δεκαετίες πολύ περισσότερα αγαθά στις ΗΠΑ – όπως παιχνίδια, ένδυση και ηλεκτρονικά είδη – από όσα έχει αγοράσει. Αυτά τα εμπορικά πλεονάσματα έχουν δημιουργήσει μια σταθερή εισροή δολαρίων.

Οι Κινέζοι εξαγωγείς δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν δολάρια απευθείας για να πληρώσουν μισθούς ή να επεκτείνουν τις επιχειρήσεις τους στην εγχώρια αγορά. Ενώ μπορούν, θεωρητικά, να μετατρέψουν δολάρια σε γιουάν μέσω του τραπεζικού συστήματος, πολλοί εξαγωγείς επιλέγουν να διατηρήσουν τα κέρδη τους από δολάρια στο εξωτερικό και να τα επενδύσουν σε ξένους τίτλους, πληρώνοντας τους εργαζόμενους από τα έσοδά τους από γιουάν, επειδή είναι πιο οικονομικά συμφέρουσα.

Για την κεντρική τράπεζα, η κατοχή ενός μεγάλου αποθεματικού σε κρατικά ομόλογα εξυπηρετεί επίσης έναν στρατηγικό σκοπό. Δίνει στην Λαϊκή Τράπεζα της Κίνας ισχύ πυρός σε μια κρίση, επιτρέποντάς της να στηρίξει το γιουάν και να σταθεροποιήσει τις τοπικές αγορές πουλώντας τα αποθεματικά τους όταν χρειάζεται, όπως ακριβώς έκανε μετά από μια σοκ υποτίμηση το 2015.

Ποιοι άλλοι πουλάνε αμερικανικά ομόλογα

Οι ΗΠΑ έχουν το μεγαλύτερο χρέος στον κόσμο σε απόλυτους αριθμούς. Η αγορά ομολόγων των ΗΠΑ αποτιμάται σε  30 τρισ. δολάρια. Έχει δημιουργηθεί με τη βοήθεια ξένων κεντρικών τραπεζών και επενδυτών, οι οποίοι έχουν ζητήσει να αγοράσουν ομόλογα του αμερικανικού δημοσίου σε καλές και κακές στιγμές.

Συνολικά, οι ξένες συμμετοχές σε κρατικά ομόλογα έφτασαν στο ρεκόρ των 9,4 τρισ. δολαρίων τον Νοέμβριο, αλλά οι ξένοι επενδυτές αντιπροσωπεύουν πλέον μικρότερο μερίδιο της συνολικής αγοράς χρέους από ό,τι στο παρελθόν, αντανακλώντας την ταχεία αύξηση του δανεισμού της κυβέρνησης των ΗΠΑ. Οι ξένοι επενδυτές κατέχουν πλέον περίπου το 31% των κρατικών ομολόγων, από περίπου 50% στις αρχές του 2015.

Το AkademikerPension της Δανίας, συνταξιοδοτικό ταμείο με ενεργητικό 25 δισ. δολαρίων, ανακοίνωσε τον Ιανουάριο, αφού ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απείλησε να αποκτήσει τη Γροιλανδία, ότι θα πουλήσει αμερικανικά ομόλογα ύψους περίπου 100 εκατ. δολαρίων που κατείχε. Το ολλανδικό συνταξιοδοτικό ταμείο Stichting Pensioenfonds ABP αναφέρει ότι μείωσε την έκθεσή του σε αμερικανικά ομόλογα , μειώνοντας τις συμμετοχές του κατά περίπου 10 δισ. ευρώ σε 19 δισ. στο εξάμηνο έως τον Σεπτέμβριο.

Εκτός Ευρώπης, οι συμμετοχές της Ινδίας έχουν μειωθεί σε χαμηλό πενταετίας, καθώς οι αρχές έχουν ενεργήσει για να στηρίξουν τη ρουπία και να διαφοροποιήσουν τα αποθεματικά της. Η Βραζιλία έχει επίσης μειώσει τις μακροπρόθεσμες συμμετοχές της σε αμερικανικά ομόλογα.

Εν τω μεταξύ, η Ιαπωνία, το Ηνωμένο Βασίλειο και ο Καναδάς αύξησαν τις συμμετοχές τους σε αμερικανικά ομόλογα κατά τη διάρκεια του έτους έως τον Νοέμβριο του 2025, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία.