Σιδηρόδρομος δύο ταχυτήτων

Υπό διαρκή συρρίκνωση τελεί ο ελληνικός σιδηρόδρομος, με τη μία αναστολή δρομολογίων να διαδέχεται την άλλη και το δίκτυο της περιφέρειας να «θυσιάζεται» συστηματικά στο όνομα της προτεραιότητας του βασικού άξονα Αθηνών – Θεσσαλονίκης.

Ενός άξονα που, παρά τις επανειλημμένες διαβεβαιώσεις για εκσυγχρονισμό και ασφάλεια, παραμένει και ο ίδιος σε καθεστώς υπολειτουργίας, λόγω των συνεχιζόμενων έργων αποκατάστασης μετά τις καταστροφές που προκάλεσε η κακοκαιρία «Daniel». Το αποτέλεσμα είναι η διαμόρφωση ενός σιδηροδρομικού συστήματος δύο ταχυτήτων, με συχνές υποκαταστάσεις δρομολογίων από λεωφορεία και αναστολές «μέχρι νεωτέρας», που για πολλές τοπικές κοινωνίες τείνουν να αποκτήσουν μόνιμο χαρακτήρα.

Νέα σύμβαση, παλιές παθογένειες

Όλα αυτά συμβαίνουν λίγες μόλις εβδομάδες μετά την υπογραφή της νέας σύμβασης της Hellenic Train με το Ελληνικό Δημόσιο, η οποία προβλέπει την αγορά 23 καινούργιων τρένων και την εκτέλεση συγκεκριμένων δρομολογίων με ετήσια επιδότηση ύψους 62 εκατ. ευρώ για το 2026. Ωστόσο, οι διαρκείς περικοπές δημιουργούν εύλογα ερωτήματα για την τήρηση των δεσμεύσεων και τον σχεδιασμό του μεταφορικού έργου.

Την ανησυχία της εξέφρασε με επιστολή – καταγγελία προς την ηγεσία του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών η Πανελλήνια Ένωση Προσωπικού Ελξης (ΠΕΠΕ), που εκπροσωπεί τους μηχανοδηγούς, κάνοντας λόγο για «επικίνδυνη κανονικοποίηση της υπολειτουργίας». Αφορμή αποτέλεσαν οι πρόσφατες αναστολές δρομολογίων σε Σέρρες και Πήλιο, σε μια περίοδο που ήδη μεγάλο μέρος του δικτύου λειτουργεί με περιορισμούς.

Αναστολές σε Σέρρες και Πήλιο

Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις της εταιρείας, από χθες, 19 Φεβρουαρίου, έως και τις 31 Μαρτίου 2026, αναστέλλονται τα δρομολόγια των αμαξοστοιχιών 3632, 1634, 3633 και 1635 στη γραμμή Θεσσαλονίκη – Σέρρες – Θεσσαλονίκη. Η Hellenic Train επικαλείται τη διέλευση εμπορευματικών συρμών, ωστόσο το πρακτικό αποτέλεσμα είναι η προσωρινή απομάκρυνση του σιδηροδρόμου από μία ακόμη πόλη της Βόρειας Ελλάδας, με τα παραπάνω δρομολόγια να αντικαθίστανται από λεωφορεία.

Επίσης, από προχθές και «μέχρι νεωτέρας» καταργήθηκαν όλα τα δρομολόγια των τρένων στη γραμμή Κατάκολο – Πύργος – Ολυμπία «λόγω βλάβης του τροχαίου υλικού». Πρόκειται για τα δρομολόγια 1380, 1381, 1382, 1383, 1384, 1385 και 1386, τα οποία θα εκτελούνται με λεωφορεία!

Παράλληλα, ήδη, από τις 14 Φεβρουαρίου και έως το τέλος Μαρτίου έχουν «παγώσει» τα Σαββατοκυριακάτικα δρομολόγια του ιστορικού τρένου του Πηλίου, με εξαίρεση το τριήμερο της Καθαράς Δευτέρας. Ενα εμβληματικό τουριστικό προϊόν, που τα τελευταία χρόνια στηρίζει την τοπική οικονομία, τίθεται σε αναστολή, εντείνοντας την ανησυχία των επαγγελματιών της περιοχής.

Την ίδια στιγμή, ο οδοντωτός σιδηρόδρομος των Καλαβρύτων δοκιμάζεται από επαναλαμβανόμενα προβλήματα: τρεις αναστολές δρομολογίων μέσα σε λίγες ημέρες, εγκλωβισμοί επιβατών, κατολισθήσεις και φερτά υλικά στη γραμμή, συνθέτουν μια εικόνα εύθραυστης λειτουργίας.

Εκπαίδευση ή δρομολόγια;

Στο παρασκήνιο των αναστολών αναδεικνύεται και το ζήτημα της επάρκειας μηχανοδηγών. Αν και η Hellenic Train απέδωσε τις περικοπές των δρομολογίων προς τις Σέρρες στη διεξαγωγή εμπορευματικών δρομολογίων, πηγές του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών σημειώνουν ότι ο αριθμός των μηχανοδηγών δεν επαρκεί για την πλήρη εκτέλεση του προγράμματος, καθώς οι μηχανοδηγοί αρνήθηκαν να πραγματοποιήσουν εκπαίδευση για το σύστημα ETCS εκτός ωραρίου.

Την ίδια στιγμή, σιδηροδρομικές πηγές αποδίδουν ευθύνες και στον ΟΣΕ για καθυστερήσεις στον προγραμματισμό των εκπαιδεύσεων, οι οποίες θα πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τα τέλη Μαρτίου. Σε ό,τι αφορά τους 50 νεοπροσληφθέντες μηχανοδηγούς της Hellenic Train, δεν έχουν ακόμη πιστοποιηθεί, με εκτιμήσεις να μεταθέτουν την ολοκλήρωση της διαδικασίας έως τα τέλη Αυγούστου! Εν ενεργεία μηχανοδηγοί διερωτώνται πώς θα εκτελούνται πέντε ζεύγη δρομολογίων μετά το καλοκαίρι, όταν σήμερα δυσκολεύονται να καλυφθούν ακόμη και τα δύο.

Προβλήματα και στον προαστιακό

Οι περιορισμοί δεν αφορούν μόνο την περιφέρεια. Τροποποιήσεις ισχύουν «μέχρι νεωτέρας» και σε τοπικά δρομολόγια του προαστιακού Αθηνών, λόγω εργασιών και μονοδρόμησης στο τμήμα Άνω Λιόσια – Μαγούλα. Τα δρομολόγια Αεροδρόμιο – Άνω Λιόσια τερματίζουν πλέον στον σταθμό ΣΚΑ, χωρίς εξυπηρέτηση του σταθμού Άνω Λιοσίων.

Σιδηροδρομικές πηγές αναφέρουν ότι, παρά τις εγκυκλίους ασφαλείας, η επικοινωνία σε ορισμένες περιπτώσεις εξακολουθεί να γίνεται προφορικά και όχι με τα προβλεπόμενα «γραπτά υποδείγματα».

Επτά χρόνια χωρίς τρένο στη Δράμα

Στη Δράμα, η απουσία επιβατικού τρένου πλησιάζει τα επτά χρόνια! Οι μετακινήσεις πραγματοποιούνται με λεωφορεία, ενώ η φημολογία περί κλεισίματος του σιδηροδρομικού σταθμού έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις. Το υπουργείο και η διοίκηση του ΟΣΕ διέψευσαν τις σχετικές πληροφορίες, διευκρινίζοντας ότι οι πέντε εργαζόμενοι θα παραμείνουν στην πόλη, αν και θα υπάγονται διοικητικά στο Περιφερειακό Κέντρο Αλεξανδρούπολης.

Ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης επανέλαβε ότι προτεραιότητα αποτελεί ο κεντρικός άξονας Αθήνα – Θεσσαλονίκη, υπογραμμίζοντας πως το παλαιό δίκτυο της Βόρειας Ελλάδας απαιτεί ριζική ανακατασκευή, ενδεχομένως και επαναχάραξη, πριν υποδεχθεί επιβατικά τρένα υψηλών ταχυτήτων.

Ωστόσο, για τις τοπικές κοινωνίες που βλέπουν το τρένο να απομακρύνεται σταδιακά, οι μελλοντικοί σχεδιασμοί δεν αρκούν. Το ερώτημα που τίθεται είναι αν ο ελληνικός σιδηρόδρομος μπορεί να επανέλθει ως αξιόπιστο, πανελλαδικό μέσο μεταφοράς ή αν η «προσωρινή» συρρίκνωση κινδυνεύει να καταστεί η νέα κανονικότητα.

Premium έκδοση ΤΑ ΝΕΑ