Ιράν: Οι ασαφείς στόχοι των ΗΠΑ συναντούν το μετέωρο βήμα της ΕΕ

Καθώς το Πεντάγωνο προετοιμάζεται για πόλεμο με το Ιράν, ο Λευκός Οίκος δεν έχει ακόμη αποφασίσει ποιος θα είναι ο σκοπός μιας τέτοιας επίθεσης, ανέφεραν από την προηγούμενη εβδομάδα δύο μεγάλες αμερικανικές εφημερίδες.

Σύμφωνα με την Wall Street Journal, «oι ΗΠΑ είναι έτοιμες να αναλάβουν δράση κατά του Ιράν, αλλά ο πρόεδρος Τραμπ δεν έχει αποφασίσει αν θα διατάξει επιθέσεις ή -αν τις διατάξει- αν ο στόχος θα είναι να σταματήσει το ήδη κατεστραμμένο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, να εξαλείψει την πυραυλική του δύναμη ή να προσπαθήσει να ανατρέψει το καθεστώς».

«Σπάνια στη σύγχρονη εποχή οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν προετοιμαστεί να διεξάγουν μια μεγάλη πολεμική πράξη με τόσο λίγες εξηγήσεις και τόσο λίγο δημόσιο διάλογο», αναφέρει ο συντάκτης των New York Times. «Ο πρόεδρος δεν έχει εκφωνήσει καμία ομιλία που να προετοιμάζει το αμερικανικό κοινό για μια επίθεση σε μια χώρα περίπου 90 εκατομμυρίων κατοίκων και δεν έχει ζητήσει την έγκριση του Κογκρέσου. Δεν έχει εξηγήσει γιατί επέλεξε αυτήν τη στιγμή για να αντιμετωπίσει το Ιράν αντί, για παράδειγμα, τη Βόρεια Κορέα…», την οποία ο αρθρογράφος θεωρεί μεγάλη πυρηνική απειλή.

Την προηγούμενη εβδομάδα το BBC ανέπτυξε επτά βασικά σενάρια που συνοψίζουν πιθανά αποτελέσματα από τις επιλογές που μελετούν οι αμερικανικές Ένοπλες Δυνάμεις.

Αυτή την ώρα βρίσκεται σε εξέλιξη συνάντηση στις Βρυξέλλες, εκπροσώπων της ΕΕ με τον απεσταλμένο του Τραμπ για το Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα όπου αναμένεται να τεθεί και το ζήτημα του Ιράν.

Ο Νικολάι Μλαντένοφ, πρώην Βούλγαρος πολιτικός και διπλωμάτης του ΟΗΕ που επέλεξε ο Τραμπ για να διαχειριστεί το Συμβούλιο Ειρήνης, θα συναντηθεί με την επικεφαλής εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ Κάγια Κάλας και υπουργούς Εξωτερικών των 27.

Η κορυφαία διπλωμάτης της ΕΕ, Κάγια Κάλας, δήλωσε τη Δευτέρα ότι ο κόσμος δεν «χρειάζεται έναν ακόμη πόλεμο» όταν ρωτήθηκε για πιθανές στρατιωτικές επιθέσεις των ΗΠΑ στο Ιράν.

«Η κατάσταση γύρω από το Ιράν είναι πολύ έντονη», δήλωσε η Κάλας στους δημοσιογράφους καθ’ οδόν προς μια συνάντηση υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ στις Βρυξέλλες. «Δεν χρειαζόμαστε έναν ακόμη πόλεμο σε αυτήν την περιοχή. Έχουμε ήδη πολλούς, οπότε έχουμε τονίσει την διπλωματική διέξοδο από αυτό».

Με λίγες δυνάμεις στην περιοχή, ο ρόλος των ευρωπαϊκών δυνάμεων ήταν κυρίως να παρακολουθούν από το περιθώριο – αν και η Κάλας τόνισε ότι η ΕΕ συμμερίζεται τις ανησυχίες των ΗΠΑ σχετικά με τις πυρηνικές φιλοδοξίες του Ιράν και το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του, προσθέτοντας: «Είναι αλήθεια ότι το Ιράν βρίσκεται στο πιο αδύναμο σημείο του από ό,τι ήταν ποτέ», πρόσθεσε, σύμφωνα με το Politico.

Τα δεδομένα που κομίζει ο Τραμπ στη συνάντηση

Οι στρατηγοί του Τραμπ του έχουν δώσει αρκετά σενάρια για σύγκρουση, συμπεριλαμβανομένης της «εκτέλεσης δεκάδων Ιρανών πολιτικών και στρατιωτικών ηγετών, με στόχο την ανατροπή της κυβέρνησης… καθώς και μιας αεροπορικής επίθεσης που θα περιοριζόταν σε πλήγματα στόχων, συμπεριλαμβανομένων πυρηνικών εγκαταστάσεων και εγκαταστάσεων βαλλιστικών πυραύλων», αναφέρει η Journal. «Και τα δύο θα συνεπάγονταν μια επιχείρηση που πιθανώς θα κρατούσε τουλάχιστον εβδομάδα».

Ο Τραμπ λέει ότι θέλει να αποτρέψει το Ιράν από το να αποκτήσει πυρηνικά όπλα. Αλλά από αυτή την άποψη, «βρίσκεται σε κάτι σαν διπλωματικό κουτί», γράφουν οι New York Times. «Αντιμετωπίζει πιέσεις για να δείξει ότι οποιαδήποτε νέα συμφωνία στην οποία κατέληξε υπερβαίνει κατά πολύ τη συμφωνία του 2015» στην οποία κατέληξε ο πρόεδρος Ομπάμα. «Αλλά, αν υπογράψει μια συμφωνία που δεν αφορά τους πυραύλους, θα φαίνεται ότι έχει ξεπουλήσει το Ισραήλ». Και αν η συμφωνία στην οποία καταλήξει δεν εμποδίσει το καθεστώς να πυροβολεί διαδηλωτές, «θα έχει εγκαταλείψει μια γενιά Ιρανών που βλέπουν τις Ηνωμένες Πολιτείες ως την τελευταία τους ευκαιρία να ανοίξουν τη χώρα».

Ένα σημαντικό ερώτημα που τίθεται είναι η νομιμότητα μιας επίθεσης των ΗΠΑ στο Ιράν, κάτι που προς το παρόν φαίνεται συγκεχυμένο. Για παράδειγμα, το Ιράν δεν αποτελεί άμεση απειλή για τις ΗΠΑ, και το άρθρο 1(8) του Συντάγματος ορίζει ότι μόνο το Κογκρέσο έχει την εξουσία να «κηρύξει πόλεμο».

Αλλά ακριβώς όπως η απόφασή του να παρακάμψει το Κογκρέσο και να αναδιαμορφώσει το υπουργείο Άμυνας ως «υπουργείο Πολέμου», ο Λευκός Οίκος του Τραμπ δεν θεωρεί απαραίτητο έναν πόλεμο που επικυρώνεται από την αμερικανική νομοθεσία και τα δικαστήρια.

Αυτός είναι εν μέρει ο λόγος για τον οποίο οι σύμμαχοι των ΗΠΑ στην Ευρώπη ανησυχούν ιδιαίτερα αυτές τις μέρες. Οι ΗΠΑ δεν θα έχουν τη χρήση βρετανικών αεροπορικών βάσεων για επίθεση στο Ιράν, ανέφεραν οι Times την Πέμπτη. «Σε μια ρήξη με την Ουάσιγκτον, ο πρωθυπουργός φέρεται να είπε στον Τραμπ ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν θα επιτρέψει τη χρήση βρετανικών εγκαταστάσεων στο Ντιέγκο Γκαρσία και την RAF Fairford στο Γκλόστερσαϊρ, η οποία φιλοξενεί τον αμερικανικό στόλο βαρέων βομβαρδιστικών στην Ευρώπη».

Στα πρόθυρα μιας ευρύτερης σύρραξης

Σε συνδυασμό με τα αρνητικά στοιχεία των δημοσκοπήσεων, η πολεμική ατμόσφαιρα του Λευκού Οίκου οδηγεί ορισμένους ακαδημαϊκούς να χρησιμοποιούν τον όρο «τζογάροντας για ανάσταση» που υποδηλώνει επικίνδυνες ενέργειες που αναλαμβάνονται για να αντιστραφεί η φθίνουσα πολιτική τύχη ενός ηγέτη. Οι πόλεμοι για  αποπροσανατολισμό είναι από τα πιο προβεβλημένα παραδείγματα αυτής της έννοιας στην πολιτική επιστήμη.

Ο τηλεοπτικός σύμμαχος του Τραμπ και σχολιαστής του Fox, Σον Χάνιτι, βοηθάει στο να σαρωθούν οι μάχες. «Οι μουλάδες θα πρέπει να ανησυχούν πολύ», δήλωσε ο Χάνιτι την Τετάρτη το βράδυ στην εκπομπή του. «Και έχω μια μικρή συμβουλή για τους ριζοσπαστικούς ηγέτες στο Ιράν. Ίσως θελήσετε να επιβιβαστείτε σε αυτό το αεροπλάνο για τη Ρωσία νωρίτερα από ό,τι νομίζετε. Νωρίτερα παρά αργότερα. Τώρα θα ήταν μια καλή στιγμή».

Ο Τραμπ «είναι πιο κοντά σε έναν μεγάλο πόλεμο στη Μέση Ανατολή από ό,τι αντιλαμβάνονται οι περισσότεροι Αμερικανοί», ανέφερε το Axios, προσθέτοντας ότι «πηγές σημείωσαν ότι πιθανότατα θα ήταν μια κοινή εκστρατεία ΗΠΑ-Ισραήλ που έχει πολύ ευρύτερο πεδίο εφαρμογής» από τον πόλεμο τον περασμένο Ιούνιο.

«Με την προσοχή του Κογκρέσου και του κοινού απασχολημένη, υπάρχει μικρή δημόσια συζήτηση για το ποια θα μπορούσε να είναι η πιο επιδραστική στρατιωτική επέμβαση των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή σε τουλάχιστον μια δεκαετία», προειδοποιεί το Axios. Και «ένας τέτοιος πόλεμος θα είχε δραματική επίδραση σε ολόκληρη την περιοχή και σημαντικές επιπτώσεις για τα υπόλοιπα τρία χρόνια της προεδρίας Τραμπ».