Απώλειες που αγγίζουν τα 15,1 δισ. δολάρια από τα ενεργειακά έσοδα καταγράφουν οι οικονομίες στον Περσικό Κόλπο, καθώς εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου έχουν παγιδευτεί από το σχεδόν κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ λόγω του πολέμου στο Ιράν.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της εταιρείας ανάλυσης εμπορευμάτων Kpler, μέσω αυτής της ναυτιλιακής οδού μεταφέρεται καθημερινά αργό πετρέλαιο, προϊόντα διύλισης και υγροποιημένο φυσικό αέριο αξίας περίπου 1,2 δισ. δολαρίων κάθε μέρα, με βάση τις μέσες τιμές και όγκους το 2025.
Ο Περσικός Κόλπος στηρίζεται στα έσοδα από το πετρέλαιο
Από την κλιμάκωση της σύγκρουσης στις 28 Φεβρουαρίου, η κυκλοφορία στα Στενά του Ορμούζ έχει σταματήσει σε μεγάλο βαθμό, με το Ιράν να επιτίθεται σε πλοία και τα ασφάλιστρα να έχουν εκτοξευθεί στα ύψη.
Η συνολική απώλεια εσόδων αποκαλύπτει το οικονομικό κόστος για τις οικονομίες του Περσικού Κόλπου, οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις πωλήσεις εμπορευμάτων για τη χρηματοδότηση των κυβερνήσεών τους.
Η πλωτή οδός πλέον βλέπει μόνο «αμελητέες» ροές σε σύγκριση με τα προπολεμικά επίπεδα, εξηγεί στους Financial Times ο Florian Gruenberger της Kpler. Tο αργό πετρέλαιο κατέχει το μεγαλύτερο μερίδιο των αποστολών που δεν πραγματοποιούνται, ήτοι το το 71% της αξίας.
Αργό, προϊόντα διύλισης πετρελαίου και φορτία LNG αξίας τουλάχιστον 10,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων παραμένουν εγκλωβισμένα μέσα στο Στενό του Ορμούζ, φορτωμένα αλλά ανίκανα να φτάσουν στον προορισμό τους, αναφέρει η Kpler. Ορισμένα από τα φορτία είχαν ήδη πωληθεί βάσει μακροπρόθεσμων συμβάσεων πριν από τον πόλεμο, πράγμα που σημαίνει ότι ενδέχεται να εξακολουθούν να δημιουργούν έσοδα, ανάλογα με τον χρόνο πληρωμής, ο οποίος είναι συνήθως 15 έως 30 ημέρες μετά τη φόρτωση.
Ο αντίκτυπος της διαταραχής μπορεί να διαφέρει μεταξύ των παραγωγών. Ο Antoine Halff, συνιδρυτής της εταιρείας δορυφορικής ανάλυσης Kayrros, εξηγεί ότι η Σαουδική Αραβία μπορεί να βρίσκεται σε καλύτερη θέση για να απορροφήσει τη διαταραχή από το Ιράκ, το οποίο αναμένει να υποστεί πιο σοβαρές απώλειες.
Οι χώρες με τις μεγαλύτερες απώλειες
Η Σαουδική Αραβία, ως ο μεγαλύτερος εξαγωγέας πετρελαίου, έχει καταγράψει τις μεγαλύτερες απώλειες που υπολογίζονται στα 4,5 δισ. δολάρια, σύμφωνα με την Wood Mackenzie. Η χώρα σχεδιάζει να χρησιμοποιήσει την Ερυθρά Θάλασσα για την πώληση του πετρελαίου της.
Προκήρυξε δημοπρασία για δύο εκατομμύρια βαρέλια της εμβληματικής της ποικιλίας Arab Light, τα οποία θα φορτωθούν αυτό το μήνα από το λιμάνι της Yanbu στην Ερυθρά Θάλασσα, σύμφωνα με το Reuters, το οποίο επικαλείται ανώνυμες πηγές.
Αυτή είναι η τέταρτη δημοπρασία της Σαουδικής Αραβίας, η οποία επιδιώκει να ανακατευθύνει την προμήθεια αργού πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο προς την Ερυθρά Θάλασσα. Η Σαουδική Αραβία έχει μεταφέρει τις ποσότητες Arab Light από την Petroline, με δυναμικότητα 7 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα, από την ανατολική ακτή προς το Yanbu, στη δυτική ακτή.
Ενώ η κρατική Saudi Aramco έχει δηλώσει ότι θα μπορούσε να ανακατευθύνει περίπου το 70% των αποστολών αργού πετρελαίου από τα ανατολικά πετρελαιοπηγήματά της στην Ερυθρά Θάλασσα μέσω του αγωγού ανατολής-δύσης, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι το σύστημα δεν έχει λειτουργήσει ποτέ σε αυτό το επίπεδο χωρητικότητας.
Ο Peter Martin, επικεφαλής οικονομικών στην Wood Mackenzie, σημειώνει ότι το Ιράκ είναι από τα πιο εκτεθειμένες οικονομίες, καθώς βασίζεται στην παραγωγή πετρελαίου για το 90% των κρατικών εσόδων.
«Το Κουβέιτ και το Κατάρ είναι επίσης ιδιαίτερα εκτεθειμένα, αλλά και τα δύο μπορούν να ζητήσουν από μεγάλα κρατικά επενδυτικά ταμεία για να μετριάσουν τον βραχυπρόθεσμο αντίκτυπο», πρόσθεσε.
Οι οικονομικές συνέπειες του πολέμου με το Ιράν
Η Wood Mackenzie εκτιμά ότι οι παραγωγοί πετρελαίου του Κόλπου, συμπεριλαμβανομένων της Σαουδικής Αραβίας, του Ιράκ, των ΗΑΕ, του Κουβέιτ και του Μπαχρέιν έχουν συνολικά αναβάλει πωλήσεις πετρελαίου και φορολογικά έσοδα ύψους 13,3 δισ δολαρίων.
Η QatarEnergy, η κρατική ενεργειακή εταιρεία του Κατάρ, είχε χάσει περίπου 571 εκατομμύρια δολάρια σε έσοδα μέχρι την Τετάρτη, μετά τη διακοπή της παραγωγής στις 2 Μαρτίου, εξαιρουμένων τυχόν ζημιών από καθυστερήσεις σε προγραμματισμένες επεκτάσεις ή νέες μονάδες.
