Πόλεμος στο Ιράν: Αρχίζει να πλήττει την παγκόσμια οικονομία – Τι δείχνουν διεθνείς έρευνες

Ο πόλεμος στο Ιράν έχει ήδη αρχίσει να επιβαρύνει τις μεγάλες οικονομίες σε όλο τον κόσμο, σύμφωνα με επιχειρηματικές έρευνες που δημοσιεύθηκαν την Τρίτη και έδειξαν πώς η ραγδαία αύξηση των τιμών της ενέργειας και η αυξανόμενη αβεβαιότητα επιβραδύνουν τη δραστηριότητα και ωθούν προς τα πάνω τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό.

Τα αρχικά ευρήματα των ερωτηματολογίων που αποστάλθηκαν σε διευθυντές προμηθειών εταιρειών στις Ηνωμένες Πολιτείες, την Ευρώπη και την Ιαπωνία αποτελούν την πιο ολοκληρωμένη μέχρι στιγμής εικόνα των οικονομικών επιπτώσεων της σύγκρουσης που διαρκεί σχεδόν τέσσερις εβδομάδες και έχει διακόψει επ’ αόριστον ένα μεγάλο μέρος του παγκόσμιου εφοδιασμού ενέργειας.

Ο ΟΟΣΑ κάνει λόγο για «σημαντικό επίπεδο κινδύνου επιβράδυνσης» για την παγκόσμια οικονομία

Διπλό πλήγμα

Η επακόλουθη άνοδος των τιμών του πετρελαίου, του φυσικού αερίου και άλλων συναφών προϊόντων αποτελεί πιθανό διπλό πλήγμα για τις οικονομίες σε όλο τον κόσμο, καθώς οδηγεί σε ευρύτερο πληθωρισμό και αναστέλλει την ανάπτυξη.

Πέρα από τα προβλήματα που αυτό συνεπάγεται για τους ηγέτες αυτών των οικονομιών – συμπεριλαμβανομένου και του ίδιου του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ – έχει ήδη ωθήσει πολλές από τις κεντρικές τράπεζες του κόσμου να εξετάσουν το ενδεχόμενο εφαρμογής αυστηρότερης πολιτικής για να συγκρατήσουν τις πιέσεις στις τιμές.

Μεταξύ των 21 οικονομιών που χρησιμοποιούν το ευρώ, η ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα σχεδόν σταμάτησε αυτό το μήνα, καθώς οι εταιρείες σηματοδότησαν αύξηση των χρόνων παράδοσης και προσδοκίες για αύξηση του κόστους, το οποίο με τη σειρά τους θα προσπαθούσαν να μετακυλήσουν.

Υποχώρησε ο δείκτης PMI

Η S&P Global ανακοίνωσε ότι ο προκαταρκτικός σύνθετος δείκτης διαχειριστών προμηθειών (PMI) της ευρωζώνης υποχώρησε τον Μάρτιο στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 10 μηνών, στις 50,5 μονάδες, κάτω από τις προσδοκίες, από τις 51,9 μονάδες του Φεβρουαρίου. Μια τιμή άνω των 50 μονάδων υποδηλώνει επέκταση στον ιδιωτικό τομέα.

Οι δείκτες τόσο για τις τιμές εισροών όσο και για τις τιμές εξόδου στον μεταποιητικό τομέα της ευρωζώνης παρουσίασαν πολύ πιο απότομες μεταβολές. Στις εθνικές μετρήσεις, η επιχειρηματική εμπιστοσύνη μειώθηκε σημαντικά μεταξύ των γαλλικών επιχειρήσεων, ενώ η ανάπτυξη του γερμανικού ιδιωτικού τομέα επιβραδύνθηκε στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων 3 μηνών.

Ο Chris Williamson, επικεφαλής οικονομολόγος επιχειρήσεων της S&P Global Market Intelligence, δήλωσε ότι τα στοιχεία για την ευρωζώνη «χτυπούν τον συναγερμό για στασιπληθωρισμό», αναφερόμενος στον κίνδυνο ενός οδυνηρού συνδυασμού στασιμότητας εν μέσω αυξανόμενων τιμών.

Η έρευνα της S&P Global στις ΗΠΑ παρουσίασε μια παρόμοια εικόνα για τη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου, με τις υψηλότερες τιμές ενέργειας να αυξάνουν τους φόβους για πληθωρισμό εν μέσω ασθενέστερου επιχειρηματικού κλίματος που υποδηλώνει ασθενέστερες προοπτικές απασχόλησης στον ιδιωτικό τομέα.

Ο δείκτης PMI παραγωγής των ΗΠΑ (Flash Composite PMI) υποχώρησε στις 51,4 μονάδες αυτόν τον μήνα. Πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο από τον περασμένο Απρίλιο, μετά από την τιμή των 51,9 μονάδων που καταγράφηκε τον Φεβρουάριο, σηματοδοτώντας δύο συνεχόμενες μηνιαίες πτώσεις. Η πτώση αυτόν τον μήνα σημειώθηκε στον τομέα των υπηρεσιών.

Η εικόνα της G7

Οι άλλες οικονομίες της G7 δεν τα πήγαν πολύ καλύτερα. Στη Βρετανία, η έρευνα της S&P Global έδειξε ότι η επιχειρηματική δραστηριότητα αυξάνεται με τον πιο αργό ρυθμό των τελευταίων έξι μηνών, ενώ το κόστος των εισροών των κατασκευαστών αυξήθηκε με τον ταχύτερο ρυθμό από το 1992.

Στην Ιαπωνία, ο δείκτης PMI, που συνδυάζει τις δραστηριότητες της μεταποίησης και των υπηρεσιών, έπεσε στις 52,5 μονάδες τον Μάρτιο από 53,9 τον Φεβρουάριο, σημειώνοντας την πιο αργή άνοδο των τελευταίων τριών μηνών.

Εκτός της G7, η Ινδία – η οποία εισάγει περίπου το 90% του αργού πετρελαίου και σχεδόν το ήμισυ του φυσικού αερίου της από το εξωτερικό – είδε την ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα να φτάνει στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων τριών ετών τον Μάρτιο, με το κόστος των εισροών να αυξάνεται με τον ταχύτερο ρυθμό από τον Ιούνιο του 2022, το οποίο μετακυλήθηκε εν μέρει από τις επιχειρήσεις που είδαν επίσης τα περιθώρια κέρδους τους να συμπιέζονται.

Μέχρι στιγμής, λίγοι οικονομολόγοι αναφέρουν ότι ο πόλεμος θα βυθίσει την παγκόσμια οικονομία σε πλήρη ύφεση, ακόμη και καθώς το ενεργειακό σοκ από το de facto κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ – μέσω του οποίου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου – επιδεινώνεται.

«Το σενάριο εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη διάρκεια της σύγκρουσης και τις προοπτικές για τις τιμές της ενέργειας», δήλωσε ο Νικόλα Νομπίλε της Oxford Economics, σχολιάζοντας τον αντίκτυπο στην ευρωζώνη.

Ωστόσο, υπάρχει μια αυξανόμενη συνειδητοποίηση ότι οι οικονομικές συνέπειες δεν θα είναι βραχύβιες, δεδομένης της ζημιάς που υπέστη η ενεργειακή υποδομή στην περιοχή του Κόλπου από τις ιρανικές επιθέσεις ως αντίποινα για τις πυραυλικές επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) ανακοίνωσε την περασμένη εβδομάδα ότι είναι πολύ νωρίς για να ποσοτικοποιηθεί ο αντίκτυπος της σύγκρουσης στην παγκόσμια ανάπτυξη, αλλά ανέφερε «σημαντικό επίπεδο κινδύνου επιβράδυνσης» για την παγκόσμια οικονομία.