«Οι υδραυλικοί είναι το μέλλον», είχε πει ο Τζέφρι Χίντον. Ο γεννημένος στο Λονδίνο νομπελίστας φυσικός, ο οποίος θεωρείται «νονός της Τεχνητής Νοημοσύνης», εξήγησε ότι «οι θέσεις εργασίας που θα επιβιώσουν από την ΑΙ είναι θέσεις εργασίας όπου πρέπει να είσαι πολύ προσαρμοστικός και σωματικά ικανός και το επάγγελμα του υδραυλικού είναι ένα από αυτά που καλύπτει τις προϋποθέσεις αυτές».
Ο Χίντον, ο οποίος μη αντέχοντας την προεδρία του Ρόναλντ Ρίγκαν μετανάστευσε από τις ΗΠΑ στον Καναδά (και μάλλον επί Τραμπ δεν σκέφτεται να επιστρέψει), δεν είναι ο μόνος που έχει αυτή την άποψη. Ο Τζένσεν Χουάνγκ, διευθύνων σύμβουλος της κορυφαίας εταιρείας ημιαγωγών Nvidia, δήλωσε πρόσφατα στο βρετανικό Channel Four ότι οι ηλεκτρολόγοι, οι υδραυλικοί και οι ξυλουργοί είναι τυχεροί διότι «θα χρειαστούμε εκατοντάδες χιλιάδες από αυτούς για να κατασκευάσουμε τα εργοστάσια του μέλλοντος».
Το κόστος των σπουδών
Σε έρευνα που διεξήγαγε στις ΗΠΑ η εταιρεία λογισμικού για επιχειρήσεις Jobber, γονείς εφήβων εξέφρασαν την αγωνία τους για τις επιπτώσεις των αυτοματισμών στην αγορά εργασίας. Οι περισσότεροι εξ αυτών δήλωσαν ότι θα αισθάνονταν μεγαλύτερη ασφάλεια για το μέλλον των παιδιών τους αν αυτά γίνονταν υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι ή ξυλουργοί. Είναι χαρακτηριστικό ότι μόνο το 18% των Αμερικανών γονέων κατατάσσουν στα «ανθεκτικά επαγγέλματα» τους προγραμματιστές λογισμικού και μόνο το 11% τους λογιστές.
«Στην εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης η προοπτική να γίνει κάποιος υδραυλικός έχει εξελιχθεί σε στόχο καριέρας ειδικά στις ΗΠΑ, όπου η αξία ενός πανεπιστημιακού πτυχίου αμφισβητείται έντονα, αφού προτού επιλέξει κανείς να εμπλακεί με την τριτοβάθμια εκπαίδευση πρέπει να συνεκτιμήσει και το βάρος του φοιτητικού χρέους, το οποίο συχνά πρέπει να αποπληρώνει για πολλά χρόνια», γράφει στους «Financial Times» η Έμα Τζέικομπς.
Επαγγελματική ασφάλεια
Η εταιρεία επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης City & Guilds, η οποία παρέχει τις τεχνικές και θεωρητικές γνώσεις σχεδόν στα τρία τέταρτα των υδραυλικών στην Αγγλία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία, αναφέρει σημαντική αύξηση στον αριθμό των ατόμων που σπουδάζουν για να λάβουν πιστοποίηση υδραυλικού. Οι ολοκληρωμένες μαθητείες στο επάγγελμα σχεδόν διπλασιάστηκαν και έφθασαν τις 859 το εκπαιδευτικό έτος 2024-2025 που έληξε τον περασμένο Οκτώβριο του 2025, σύμφωνα με το δημοσίευμα.
Ο Σαλίμ Βισράμ, διευθυντής του κλάδου επαγγελματικής κατάρτισης της City & Guilds εξηγεί ότι η εντυπωσιακή αυτή αύξηση εξηγείται από τις «πάγιες ανησυχίες για το κόστος των παραδοσιακών ακαδημαϊκών διαδρομών και επιτείνεται από πιο πρόσφατες ανησυχίες ότι ορισμένα επαγγέλματα θα μπορούσαν να απειληθούν από την Τεχνητή Νοημοσύνη».
Ο Βισράμ σημειώνει ωστόσο ότι η ζήτηση για χειρωνακτικά επαγγέλματα και ειδικότητες τεχνικών συνεχίζει να υπερβαίνει την προσφορά εργασίας.
Ταξικές προκαταλήψεις
Στο δημοσίευμα των «FT» επισημαίνεται ότι στην επαγγελματική σταδιοδρομία των νέων, τουλάχιστον στον αγγλοσαξονικό κόσμο, υπεισέρχεται και ο παράγων «κοινωνικές τάξεις». Έτσι, ενώ οι γονείς της μεσαίας τάξης θεωρούν κατ’ αρχήν ότι επαγγέλματα όπως αυτό του υδραυλικού ή του ηλεκτρολόγου παρέχουν τις προοπτικές μιας ασφαλούς καριέρας για τα παιδιά τους, στην πράξη δεν είναι και τόσο προετοιμασμένοι για το ενδεχόμενο τα παιδιά τους να εγκαταλείψουν τα σχέδια για πανεπιστημιακές σπουδές για να κάνουν ένα επάγγελμα τεχνικού.
«Όταν οι πολιτικοί ή οι κοινωνικοί σχολιαστές προτείνουν σε όσους αποφοιτούν από το Λύκειο να γίνουν υδραυλικοί ή ηλεκτρολόγοι, συνήθως αναφέρονται συχνά στα παιδιά άλλων ανθρώπων και όχι στα δικά τους», σημειώνει η ρεπόρτερ Έμα Τζέικομπς.
Η έρευνα της εταιρείας Jobber διαπίστωσε ότι μόνο το 7% των Αμερικανών γονέων θα προτιμούσε το παιδί τους να ακολουθήσει ένα τεχνικό επάγγελμα αφού παρακολουθήσει ένα πρόγραμμα τεχνολογικής κατάρτισης. Κατά την ίδια έρευνα, το 71% των νέων που ανήκουν στη Γενιάς Ζ (γεννήθηκαν δηλαδή από το 1997 έως το 2012) και το 63% των γονιών τους θεωρούσαν τα επαγγελματικά κολέγια λιγότερο φημισμένα από τα ακαδημαϊκά.
Ειδικότερα στη κοινωνία της Βρετανίας η κινητικότητα μεταξύ των τάξεων (εργατική, μεσαία, υψηλή) δεν είναι εύκολη υπόθεση. Στο ρεπορτάζ των «FT» αναφέρεται το παράδειγμα μιας γιατρού, της πρώτης από την οικογένειά της που πήγε στο Πανεπιστήμιο, η οποία εξεπλάγη από την δική της αντίδραση στην απόφαση του γιου της να γίνει υδραυλικός, νιώθοντας «περίεργα ένοχη», σαν να είχε «ακυρωθεί» η σκληρή δουλειά που κατέβαλαν οι γονείς της για την ακαδημαϊκή και κυρίως την κοινωνική της ανέλιξη.
Πολλά τα λεφτά
Η Λουίζ Άσλι, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Queen Mary του Λονδίνου, η οποία ερευνά την κοινωνική κινητικότητα στη Βρετανία, θεωρεί ότι ο καταλύτης για να αλλάξουν τα ταξικά στερεότυπα μπορεί να είναι το χρήμα. «Η αντίληψη για την αξία των τεχνικών επαγγελμάτων στην αγορά εργασίας θα μπορούσε να εξελιχθεί εφόσον τα επαγγέλματα αυτά προσφέρουν ασυνήθιστα καλές αποδοχές, αυτονομία και ασφάλεια στην εργασία», σημειώνει η καθηγήτρια.
Στο ρεπορτάζ αναφέρεται και η ενδιαφέρουσα περίπτωση ενός νέου που μεταπήδησε από ένα χειρωνακτικό-τεχνικό επάγγελμα σε επιστημονικό-ερευνητικό. Πρόκειται για τον Κέπλερ Ριτζ, ο οποίος εργάστηκε επί έξι χρόνια ως υδραυλικός και στη συνέχεια εγκατέλειψε το επάγγελμα προκειμένου να ολοκληρώσει τις σπουδές του στην επιστήμη των ηλεκτρονικών υπολογιστών, να πάρει πτυχίο και να συνεχίσει με μεταπτυχιακές σπουδές στη βιολογία.
«Έβγαζα πολλά χρήματα, όχι μόνο δεν χρεωνόμουν για το Πανεπιστήμιο, αλλά αγόρασα και σπίτι», τόνισε ο Κέπλερ Ριτζ, που αναφέρθηκε όμως και στις δυσκολίες που αντιμετώπισε: «Μετακινούμουν πολύ, κουραζόμουν πολύ σωματικά, έκανα ελάχιστες διακοπές. Στο τέλος της κάθε μέρας ήμουν εξουθενωμένος και το μόνο που σκεφτόμουν ήταν να γυρίσω σπίτι και να πέσω για ύπνο». Τα αγαθά κόποις κτώνται…
