Η αίσθηση της καθημερινότητας δεν διαμορφώνεται πλέον μόνο από τις τιμές στο ράφι, αλλά και από τα γεγονότα που συμβαίνουν χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά. Σύμφωνα με την τετραμηνιαία έρευνα του Iνστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ), οι διεθνείς κρίσεις «εισβάλλουν» ολοένα και πιο έντονα στην ψυχολογία των καταναλωτών, με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να αναδεικνύεται ως ο πιο ισχυρός παράγοντας φόβου και ανασφάλειας, ακόμη περισσότερο και από προηγούμενες κρίσεις όπως ο πόλεμος στην Ουκρανία και η περιβαλλοντική κρίση.
Η τετραμηνιαία έρευνα του Iνστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ), καταγράφει έντονη επιδείνωση του κλίματος στους καταναλωτές, με τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να προκαλεί ισχυρότερα συναισθήματα φόβου και ανασφάλειας ακόμη και σε σύγκριση με την Ουκρανία και την περιβαλλοντική κρίση.
Έρευνα ΙΕΛΚΑ: Υψηλότερα τα επίπεδα φόβου και ανασφάλειας των καταναλωτών
Ειδικότερα, τα επίπεδα φόβου, άγχους και ανασφάλειας των καταναλωτών είναι υψηλότερα ακόμη και από εκείνα που είχαν καταγραφεί για τον πόλεμο της Ουκρανίας και για την περιβαλλοντική κρίση, σύμφωνα με την έρευνα, τα ευρήματα της οποίας παρουσιάστηκαν από τον Γιώργο Δουκίδη, πρόεδρο ΙΕΛΚΑ και καθηγητή στο ΟΠΑ, στο κοινό του 16ου Food Retail Conference που διοργάνωσε η Boussias Events.
Σύμφωνα με όσα παρουσίασε ο κ. Δουκίδης τα αισθήματα των καταναλωτών για τον πόλεμο στην Μέση Ανατολή καταγράφηκαν ως εξής, το 25% των ερωτηθέντων αισθάνεται φόβο, το 27% αισθάνεται θυμό και στο 26% ανησυχία. Τα ποσοστά είναι σαφώς υψηλότερα συγκριτικά με τα στοιχεία που είχαν καταγραφεί για τον πόλεμο της Ουκρανίας και την περιβαλλοντική κρίση. Συγκεκριμένα για τον πόλεμο στην Ουκρανία, το 13% των ερωτηθέντων είχε δηλώσει ότι αισθάνεται φόβο, το 27% θυμό και το 17% ανησυχία. Για την περιβαλλοντική κρίση το ποσοστό των φοβισμένων ήταν 19%, των θυμωμένων 14% και των ανήσυχων 25%.
Οικονομικές ανησυχίες: Ενέργεια και τρόφιμα στο επίκεντρο
Η ανησυχία των καταναλωτών για τις δαπάνες εστιάζεται σε δύο τομείς, στην ενέργεια και στα τρόφιμα. Το 40% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι οι ανατιμήσεις σε τρόφιμα είναι εξαιρετικά επιβαρυντικές για τον προϋπολογισμό τους, ενώ το 34% θεωρεί το ίδιο για την ενέργεια.
Παραπλήσια είναι τα ποσοστά όταν ερωτήθηκαν οι ανατιμήσεις σε ποιες κατηγορίες αγαθών θα είναι επιβαρυντικές το επόμενο εξάμηνο. Το 39% απάντησε οι ανατιμήσεις στα τρόφιμα και το 35% στην ενέργεια.
Οι αντιδράσεις των καταναλωτών στην κρίση
Οι πρώτες αντιδράσεις καταναλωτών, όπως διεθνώς, έτσι και στην Ελλάδα ήταν η αναβολή ή ακύρωση δαπανών (60% των ερωτηθέντων) είναι η πρώτη άμεση αντίδραση.
Η μείωση κατανάλωσης σε εστίαση (54%) και σε άλλες υπηρεσίες και η αυξημένη χρήση εκπτώσεων, προσφορών και οικονομικότερων εναλλακτικών προϊόντων (40%).
Σημαντικό είναι ότι οι Έλληνες καταναλωτές, έχοντας «εκπαιδευτεί» τα τελευταία χρόνια, αναμένουν νέα μέτρα στήριξης τύπου “pass”, κάτι που επηρεάζει τις προσδοκίες τους και την πίεση προς την πολιτεία.
Για την ενέργεια το 81% απάντησε ότι θα περίμενε κάποια βοήθεια από την πολιτεία τους επόμενους 6 μήνες, το 77% θα περίμενε μια στήριξη για τα καύσιμα και το 67% για την αγορά τροφίμων.
