Η Κένυα ανοίγει τη διαδικασία εκδήλωσης ενδιαφέροντος για την αξιοποίηση του κοιτάσματος σπάνιων γαιών στο Mrima Hill, επιχειρώντας να μετατρέψει τον πλούτο αυτό σε μοχλό οικονομικής ανάπτυξης και να ενισχύσει τη θέση της στις παγκόσμιες αλυσίδες κρίσιμων ορυκτών.
Οι αρχές της Κένυας ελπίζουν ότι η έναρξη ανταγωνιστικών προσφορών θα προσελκύσει έντονο ανταγωνισμό από τις ΗΠΑ, την Κίνα και την Αυστραλία.
Ο Χασάν Αλί Τζόχο, γραμματέας του υπουργικού συμβουλίου για τα ορυχεία, δήλωσε στους Financial Times πριν από τη δημοσίευση της διαδικασίας υποβολής προσφορών ότι περισσότερες από 10 εταιρείες από όλο τον κόσμο είχαν εκδηλώσει ενδιαφέρον για το έργο.
Προέβλεψε ένα αποτέλεσμα μέσα σε λίγους μήνες και είπε ότι η δέσμευση για επενδύσεις στην επεξεργασία εντός της χώρας ήταν προτεραιότητα για την Κένυα, η οποία επιδιώκει να αναπτύξει σε μεγάλο βαθμό ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα ορυκτών, όπως χρυσός, νικέλιο, λίθιο και ταντάλιο.
«Λόγω του ενδιαφέροντος που έχει δημιουργήσει και της αξίας, θα υποβληθεί σε ανταγωνιστική διαδικασία, που σημαίνει ότι όποιος δώσει στην Κένυα την καλύτερη προσφορά για εμπλουτισμό», είπε. «Σας διαβεβαιώνω ότι δεν θα εξάγεται σε ακατέργαστη μορφή, αλλά θα υποβάλλεται σε επεξεργασία στη χώρα».
Οι σπάνιες γαίες και το νιόβιο ανακαλύφθηκαν τη δεκαετία του 1930 στην τοποθεσία, που βρίσκεται κοντά στον Ινδικό Ωκεανό, 65 χλμ. από το λιμάνι της Μομπάσα. Η Anglo American αργότερα πραγματοποίησε γεωτρήσεις στην περιοχή.
Πιο πρόσφατα, όμως, η ανάπτυξη ανακόπηκε από μια παρατεταμένη νομική διαμάχη, αφού η κυβέρνηση ανακάλεσε την άδεια του προηγούμενου κατόχου, Cortec Mining Limited, η οποία ανήκε κατά 70% στην καναδική Pacific Wildcat Resources.
Νιόβιο
Κοίτασμα αξίας 62 δισ. δολ.
Η Cortec εκτιμά ότι τα κοιτάσματα νιοβίου και άλλων σπάνιων γαιών στην τοποθεσία αξίζουν τουλάχιστον 62 δισεκατομμύρια δολάρια. Αυτό το ποσό έχει αυξήσει σημαντικά τις προσδοκίες των Κενυατών και τα πολιτικά διακυβεύματα του έργου, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το τεράστιο κόστος εξόρυξης και επεξεργασίας τυχόν ορυκτών που βρέθηκαν και η αντιμετώπιση του ραδιενεργού περιεχομένου.
Η ανάπτυξη του έργου θα περιπλακεί λόγω της θέσης του σε ένα δάσος που είναι ιερό ως τόπος ταφής και τελετουργίας για την κοινότητα Digo στην περιοχή.
«Είναι το πρότυπο για την Κένυα», δήλωσε ένα ανώτερο στέλεχος εξόρυξης από μια από τις ενδιαφερόμενες εταιρείες στους FT. «Εάν καταφέρουν να καταλάβουν σωστά τον λόφο Mrima, θα ακολουθήσει μεγάλο κεφάλαιο εξόρυξης».
Η κυβέρνηση της Κένυας ανέφερε σε ανακοίνωση που δημοσιεύτηκε την περασμένη εβδομάδα ότι μια άσκηση γεωλογικής χαρτογράφησης του 2022 επιβεβαίωσε την παρουσία πέντε στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων του νιόβιου, του θορίου, του υττρίου, του στροντίου και του λανθανίου, στον χώρο.
Το νιόβιο χρησιμοποιείται στην αμυντική και ηλεκτρονική βιομηχανία, ενώ το ύττριο είναι ένα περιζήτητο στοιχείο σπάνιων γαιών που χρησιμοποιείται σε τομείς όπως η αεροδιαστημική και είναι σε έλλειψη εκτός Κίνας.
Το θόριο, εν τω μεταξύ, είναι ένα ραδιενεργό στοιχείο και γενικά δεν είναι επιθυμητό, ενώ το λανθάνιο είναι συνήθως ένα προϊόν χαμηλής αξίας και δεν αποτελεί κινητήριο μοχλό κέρδους για τους εξορύκτες σπάνιων γαιών.
Οι ειδικοί του κλάδου ανέφεραν ότι η περιεκτικότητα σε θόριο στο κοίτασμα αναμένεται να δυσχεράνει την εκμετάλλευσή του.
«Η Κένυα θα κοιτάξει το συμφέρον της»
Μεταξύ των εταιρειών που έχουν προηγουμένως εκδηλώσει ενδιαφέρον για το Mrima Hill είναι η αυστραλιανή RareX, η οποία σχημάτισε κοινοπραξία με την αυστραλιανή εταιρεία παραγωγής κρίσιμων ορυκτών Iluka Resources πέρυσι σε μια προσπάθεια να επενδύσει στην τοποθεσία.
Μια αμερικανική κοινοπραξία που αυτοαποκαλείται Mrima Earth, αποτελούμενη από θεσμικούς επενδυτές και έναν ανώνυμο στρατηγικό επενδυτή, υπέβαλε επίσης προτάσεις, σύμφωνα με τον κενυατικό τύπο, ο οποίος ανέφερε ότι κινεζικές κρατικές εταιρείες έχουν προηγουμένως εκδηλώσει ενδιαφέρον για το έργο.
Σε μια συνέντευξη που ακολούθησε αυτή την εβδομάδα, ο Τζόχο δήλωσε ότι δεν έχουν ακόμη υποβληθεί επίσημες προσφορές. Η προτεραιότητα ήταν να διασφαλιστεί η δημιουργία αξίας στη χώρα, «χωρίς να χάσουμε από τα μάτια μας φίλους και συμμάχους», αλλά «δεν περιορίζουμε τον διαγωνισμό» και οι πιθανοί αγοραστές από οποιοδήποτε έθνος θα μπορούσαν να υποβάλουν προσφορές, είπε.
Η κυβέρνηση ανέφερε ως βασικά κριτήρια την «τεράστια εμπειρία» στην εξόρυξη σπάνιων γαιών, τους απαραίτητους οικονομικούς πόρους και την «ικανότητα επεξεργασίας των ορυκτών τοπικά και σημαντικής συμβολής στις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού».
Στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, η Ουάσινγκτον άσκησε έντονες πιέσεις ώστε μια ομάδα υπό την ηγεσία των ΗΠΑ να αγοράσει την προβληματική εταιρεία εξόρυξης Chemaf, στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης της με το αφρικανικό έθνος στον τομέα των ορυκτών. Η κυβέρνηση της ΛΔ Κονγκό ενέκρινε την πώληση στην αμερικανική εταιρεία Virtus Minerals τον Μάρτιο.
Ο Τζόχο απέρριψε τους ισχυρισμούς ότι η γεωπολιτική θα έπαιζε κυρίαρχο ρόλο και ότι η Ουάσινγκτον είχε ασκήσει πίεση στην Κένυα για να διασφαλίσει ότι η διαδικασία θα προχωρήσει όπως πρέπει.
