Τουρισμός: Τι συζητούν αρνητικά οι ξένοι για την Ελλάδα

Η αφρικανική σκόνη, οι καύσωνες, η λειψυδρία, οι απεργίες και οι πιέσεις από την τουριστικοποίηση επιβαρύνουν τη διαδικτυακή εικόνα της χώρας. Παράλληλα, όμως, η πραγματική τουριστική εμπειρία διατηρεί βαθμολογία 9,2 στα 10, με την ελληνική φιλοξενία, τη γαστρονομία και τον πολιτισμό να αποτελούν τα ισχυρότερα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα.

Η αφρικανική σκόνη που περιόρισε την ορατότητα και προκάλεσε ακυρώσεις πτήσεων, οι υψηλές θερμοκρασίες που οδήγησαν σε κλείσιμο υπαίθριων αξιοθέατων, η λειψυδρία, ο κίνδυνος πυρκαγιών και οι ανησυχίες για τη διατήρηση εμβληματικών μνημείων βρίσκονται στο επίκεντρο των αρνητικών συζητήσεων για την Ελλάδα στο εξωτερικό. Στην ίδια ατζέντα προστίθενται οι διαταραχές στις μετακινήσεις, οι κινητοποιήσεις εργαζομένων και οι κοινωνικές εντάσεις που συνδέονται με την τουριστικοποίηση δημοφιλών προορισμών.

Αυτή είναι η μία όψη της εικόνας που καταγράφει η έκθεση Greece Reputation Tracker του ΙΝΣΕΤΕ και της TCI Research για το δεύτερο τρίμηνο του 2026. Η άλλη είναι ότι οι επισκέπτες εξακολουθούν να αξιολογούν εξαιρετικά υψηλά την εμπειρία τους στην Ελλάδα, με τη χώρα να συγκεντρώνει 9,2 στα 10, έναντι ευρωπαϊκού μέσου όρου 8,9.

Η έκθεση διαχωρίζει τη διαδικτυακή φήμη από την αξιολόγηση της πραγματικής εμπειρίας. Η πρώτη βασίζεται σε δημόσιες συζητήσεις, ειδησεογραφικά μέσα και κοινωνικά δίκτυα, όπου συμμετέχουν τουρίστες, πολίτες, επιχειρήσεις και άλλοι φορείς. Επομένως, οι αρνητικές αναφορές δεν αποτελούν αποκλειστικά παράπονα ξένων επισκεπτών, αλλά αποτυπώνουν τα θέματα που επηρεάζουν διεθνώς την εικόνα του ελληνικού τουρισμού.

Από την αφρικανική σκόνη έως τις πιέσεις στα νησιά

Σύμφωνα με την ανάλυση, η καταιγίδα αφρικανικής σκόνης στις αρχές Απριλίου αποτέλεσε έναν από τους βασικούς παράγοντες αρνητικής δημοσιότητας, καθώς η περιορισμένη ορατότητα συνδέθηκε με ακυρώσεις πτήσεων. Αργότερα μέσα στο τρίμηνο, οι υψηλές θερμοκρασίες επηρέασαν την επίσκεψη σε υπαίθριους αρχαιολογικούς χώρους, προκαλώντας περιορισμούς πρόσβασης και κλείσιμο κατά τις θερμότερες ώρες.

Η κλιματική αλλαγή εμφανίζεται πλέον ως ευρύτερο ζήτημα για την τουριστική εικόνα της χώρας. Η λειψυδρία, ο κίνδυνος πυρκαγιών και η άνοδος της στάθμης της θάλασσας τροφοδότησαν συζητήσεις για τις επιπτώσεις στον τουρισμό, στις υποδομές και στην προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς. Η έκθεση αναφέρεται ενδεικτικά στη Δήλο, στην Παλιά Πόλη της Κέρκυρας, στην Αρχαία Μεσσήνη και στην Ακρόπολη.

Στο πεδίο των μετακινήσεων, αρνητική δημοσιότητα προκάλεσε απεργία λεωφορείων στη Σαντορίνη, με τις σχετικές αναφορές να αναδεικνύουν προβλήματα συμφόρησης, στάθμευσης και διαχείρισης των αυξημένων τουριστικών ροών. Καταγράφηκαν επίσης κινητοποιήσεις εργαζομένων στον τουρισμό και στην εστίαση, καθώς και συζητήσεις για την παρατεταμένη απαγόρευση πρόσβασης στην παραλία Ναυάγιο της Ζακύνθου.

Οι περιβαλλοντικές ανησυχίες περιλαμβάνουν ακόμη αναφορές για την εξάπλωση τοξικών λαγοκέφαλων σε ελληνικές ακτές. Παράλληλα, κοινωνικά και οικονομικά ζητήματα, όπως η αύξηση των ενοικίων και η τουριστικοποίηση γειτονιών της Αθήνας, ενίσχυσαν το αρνητικό συναίσθημα, φέρνοντας στο προσκήνιο τις πιέσεις που ασκεί η τουριστική ανάπτυξη στις τοπικές κοινωνίες.

Τρίτη η Ελλάδα στη διαδικτυακή φήμη

Η επίδραση των παραπάνω αποτυπώνεται στον δείκτη Net Sentiment Index (NSI), ο οποίος για την Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 38 το δεύτερο τρίμηνο. Η χώρα κατατάσσεται τρίτη μεταξύ των πέντε προορισμών αναφοράς, πίσω από την Κροατία με 67 και την Πορτογαλία με 57, αλλά πάνω από την Ιταλία με 35 και την Ισπανία με 28. Η Αθήνα κατέγραψε ελαφρώς υψηλότερη επίδοση, στο 40.

Σε μηνιαία βάση, ο δείκτης της Ελλάδας υποχώρησε από 41 τον Απρίλιο σε 30 τον Μάιο, πριν ανακάμψει στο 42 τον Ιούνιο. Η Αθήνα ακολούθησε διαφορετική πορεία, ανεβαίνοντας από 20 τον Απρίλιο σε 50 τον Μάιο και 49 τον Ιούνιο.

Η ανάλυση βασίστηκε σε περίπου 201.800 διαδικτυακές αναφορές σχετικές με ταξίδια στην Ελλάδα, οι οποίες δημιούργησαν 3,7 εκατ. αλληλεπιδράσεις και προήλθαν από 58.700 διαφορετικούς συντάκτες σε περισσότερες από 200 χώρες.

Πολιτισμός και γαστρονομία αντισταθμίζουν τις αρνητικές αναφορές

Παρά τις πιέσεις, η θετική εικόνα της Ελλάδας στηρίζεται σε ισχυρά και διαχρονικά χαρακτηριστικά. Ο πολιτισμός παρέμεινε το κυρίαρχο θέμα των διαδικτυακών συζητήσεων, συγκεντρώνοντας 31.777 αναφορές και δείκτη θετικού συναισθήματος 88. Ακολούθησε η γαστρονομία με 20.034 αναφορές και δείκτη 81.

Η φιλοξενία απέσπασε ιδιαίτερα θετικά σχόλια, με δείκτη 85, παρότι είχε σημαντικά μικρότερη προβολή, με 1.841 αναφορές. Αντίθετα, το περιβάλλον συγκέντρωσε σχεδόν 11.800 αναφορές, αλλά κατέγραψε τον χαμηλότερο δείκτη θετικού συναισθήματος, στο 58, αναδεικνύοντας τις πιο διχασμένες αντιλήψεις γύρω από το κλίμα και τη βιωσιμότητα.

Στις θετικές συζητήσεις ξεχώρισαν η αναγνώριση της Κρήτης ως Ευρωπαϊκής Περιφέρειας Γαστρονομίας, η τοπική ταυτότητα της ελληνικής κουζίνας, τα Μετέωρα, το Άγιον Όρος και τα τοπία της Πιερίας. Παράλληλα, καταγράφεται αυξανόμενο ενδιαφέρον για αυθεντικές εμπειρίες και λιγότερο προβεβλημένους προορισμούς, όπως η Κίμωλος, τα Αντικύθηρα και η Καρδαμύλη, από ταξιδιώτες που αναζητούν ηρεμία μακριά από τα πλήθη.

Στο 9,2 η πραγματική τουριστική εμπειρία

Η εικόνα διαφοροποιείται αισθητά όταν η ανάλυση περνά από τις δημόσιες συζητήσεις στις αξιολογήσεις της εμπειρίας. Η Ελλάδα συγκέντρωσε βαθμολογία 9,2 στα 10, ξεπερνώντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο του 8,9. Η Αθήνα έφθασε στο 9,3, ενώ η Κροατία βαθμολογήθηκε με 9,2, η Πορτογαλία με 9,0 και η Ιταλία και η Ισπανία με 8,9.

Η βαθμολογία της Ελλάδας παρέμεινε σταθερή στο 9,2 καθ’ όλη τη διάρκεια του τριμήνου, παρά τη σημαντική αύξηση του όγκου των αξιολογήσεων από τον Απρίλιο έως τον Ιούνιο.

Η γαστρονομία συγκέντρωσε 9,3, ο πολιτισμός 9,2 και οι εμπειρίες που σχετίζονται με τη θάλασσα 9,1. Στα γραπτά σχόλια, το ανθρώπινο δυναμικό και η ποιότητα εξυπηρέτησης αποτέλεσαν το μεγαλύτερο πλεονέκτημα, με βαθμολογία 9,6, ενώ η σχέση ποιότητας-τιμής διαμορφώθηκε στο 9,1.

Οι συγκριτικά χαμηλότερες επιδόσεις εντοπίζονται στη βιωσιμότητα, με 8,4, και στην υγιεινή, με 8,3. Πρόκειται για θετικές βαθμολογίες, οι οποίες όμως αναδεικνύουν περιθώρια βελτίωσης σε επιμέρους χαρακτηριστικά της τουριστικής εμπειρίας.

Ποιες περιφέρειες ξεχωρίζουν

Η γεωγραφική κατανομή των αξιολογήσεων δείχνει ότι οι υψηλότερες επιδόσεις δεν περιορίζονται στους πλέον προβεβλημένους νησιωτικούς προορισμούς. Η Θεσσαλία και η Δυτική Μακεδονία βρίσκονται στην κορυφή με 9,5, ακολουθούμενες από τη Δυτική Ελλάδα και τις Κυκλάδες με 9,4.

Η Ήπειρος και τα Ιόνια Νησιά συγκεντρώνουν 9,3, ενώ η Αττική, η Κεντρική Μακεδονία, η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και η Πελοπόννησος καταγράφουν 9,2. Η Κρήτη, η Στερεά Ελλάδα και τα Δωδεκάνησα βρίσκονται στο 9,1, ενώ το Βόρειο Αιγαίο διαμορφώνεται στο 9,0.

Η Θεσσαλία ξεχωρίζει ιδιαίτερα στις εμπειρίες θάλασσας με 9,5, η Δυτική Μακεδονία στη γαστρονομία με 9,5, η Ήπειρος επίσης στη γαστρονομία με 9,7 και τα Ιόνια Νησιά στις θαλάσσιες εμπειρίες με 9,5. Οι Κυκλάδες καταγράφουν 9,6 στον πολιτισμό.

Η εικόνα αυτή αναδεικνύει τη δυνατότητα ενίσχυσης του τουρισμού πέρα από τους παραδοσιακούς προορισμούς αιχμής, αξιοποιώντας τη γαστρονομία, τη φύση και την τοπική ταυτότητα. Ωστόσο, ο αριθμός αξιολογήσεων διαφέρει σημαντικά ανά περιφέρεια, στοιχείο που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στις συγκρίσεις.

Υγιεινή και βιωσιμότητα: Οι αποκλίσεις πίσω από τις υψηλές επιδόσεις

Οι επιμέρους δείκτες αποκαλύπτουν μεγαλύτερες διαφοροποιήσεις από τις συνολικές βαθμολογίες. Οι Κυκλάδες, για παράδειγμα, συνδυάζουν συνολική αξιολόγηση 9,4 και υψηλή βαθμολογία υγιεινής 9,2, αλλά καταγράφουν τη χαμηλότερη επίδοση στη βιωσιμότητα, με 6,9.

Στην Πελοπόννησο η βαθμολογία υγιεινής υποχωρεί στο 6,7, στα Ιόνια Νησιά στο 7,7 και στην Ανατολική Μακεδονία και Θράκη στο 7,9. Τα στοιχεία υποδεικνύουν συγκεκριμένα πεδία που απαιτούν προσοχή, χωρίς να αναιρούν τη συνολικά υψηλή ικανοποίηση των επισκεπτών.

Στη σχέση ποιότητας-τιμής, η Δυτική Μακεδονία συγκεντρώνει 9,7, η Ήπειρος 9,4, ενώ η Δυτική Ελλάδα, τα Ιόνια Νησιά και η Στερεά Ελλάδα καταγράφουν 9,3. Η Πελοπόννησος βρίσκεται στο 9,2 και η Αττική στο 9,1, όσο και ο εθνικός μέσος όρος.

Οι Αμερικανοί εμφανίζονται οι πιο ικανοποιημένοι

Ανά αγορά προέλευσης, οι επισκέπτες από τις Ηνωμένες Πολιτείες καταγράφουν τον υψηλότερο βαθμό ικανοποίησης, με 9,5. Ακολουθούν οι Βρετανοί με 9,3, ενώ οι Έλληνες ταξιδιώτες βαθμολογούν την εμπειρία με 9,0.

Οι Γερμανοί και οι Ιταλοί συγκεντρώνουν 8,8 και οι Γάλλοι 8,7. Στην Αττική, οι Αμερικανοί εμφανίζουν βαθμολογία 9,6 και οι Βρετανοί 9,5, έναντι 8,5 των Γερμανών και 8,3 των Γάλλων. Στα Δωδεκάνησα, οι αντίστοιχες βαθμολογίες είναι 9,3 για τους Βρετανούς, 9,0 για τους Γερμανούς και 8,7 για τους Γάλλους.

Τα ευρήματα δείχνουν ότι η Ελλάδα εξακολουθεί να διαθέτει ένα ιδιαίτερα ισχυρό τουριστικό προϊόν, όμως η θετική εμπειρία δεν αρκεί από μόνη της για να εξουδετερώσει τις πιέσεις που καταγράφονται στη δημόσια εικόνα της χώρας. Η διαχείριση των περιβαλλοντικών κινδύνων, η βελτίωση των υποδομών και η αντιμετώπιση των επιπτώσεων της τουριστικής ανάπτυξης στις τοπικές κοινωνίες αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις για τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας.

Η έκθεση επισημαίνει, πάντως, ότι η διαδικτυακή φήμη δεν αποτελεί εργαλείο πρόβλεψης των ταξιδιωτικών αποφάσεων. Αντανακλά την εικόνα που διαμορφώνεται για έναν προορισμό, ενώ οι αξιολογήσεις εμπειρίας αποτυπώνουν διαφορετική διάσταση. Και αυτή η διάκριση εξηγεί γιατί η Ελλάδα μπορεί να συγκεντρώνει αρνητική δημοσιότητα για συγκεκριμένα προβλήματα, αλλά να συνεχίζει να αποσπά εξαιρετικά υψηλές βαθμολογίες από όσους την επισκέπτονται.