Συζητήσεις σχετικά με τις δυνάμεις και τα οπλικά συστήματα που θα χρειαστούν οι σύμμαχοι για να αμυνθούν απέναντι σε μια ρωσική επίθεση, ξεκινά αυτόν τον μήνα το ΝΑΤΟ.
Παράλληλα, οι συμμετέχοντες θα θέσουν στόχους δυνατοτήτων για το 2029, απαιτώντας από καθεμία από τις 32 χώρες-μέλη του ΝΑΤΟ να διαθέσει συγκεκριμένες δυνάμεις και εξοπλισμό. Η προθεσμία αυτή ανεβάζει τον πήχη: Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει ότι, μέχρι τότε, η Ρωσία ενδέχεται να είναι έτοιμη να επιτεθεί σε χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο σημαντικής μείωσης των αμερικανικών δυνάμεων στην Ευρώπη. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να αφήσει τη Συμμαχία με ελλείψεις σε στρατεύματα και κρίσιμες δυνατότητες — όπως αεροσκάφη ανεφοδιασμού, πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς, καθώς και μέσα συλλογής πληροφοριών, επιτήρησης και αναγνώρισης, σημειώνει το Politico.
Πάντως, οι διαπραγματεύσεις θα δοκιμάσουν το πόσο είναι διατεθειμένη να δαπανήσει κάθε χώρα, το κατά πόσον η Ευρώπη μπορεί να ανταπεξέλθει χωρίς τις ΗΠΑ, καθώς και το αν τα στρατιωτικά σχέδια του ΝΑΤΟ πρέπει να αξιοποιήσουν περισσότερο τεχνολογίες όπως η ρομποτική και η τεχνητή νοημοσύνη.
«Θα είναι δύσκολο», δήλωσε ανώτερος διπλωμάτης του ΝΑΤΟ, ο οποίος —όπως και άλλοι— ζήτησε να διατηρήσει την ανωνυμία του προκειμένου να μιλήσει ελεύθερα για αυτό το ευαίσθητο ζήτημα. «Ο επιμερισμός των βαρών, ο ρόλος των ΗΠΑ, το πώς θα συνδυαστεί το επίπεδο φιλοδοξίας με τις πολιτικές προτεραιότητες… είναι ένα τεράστιο ζήτημα».
Αμυντικός σχεδιασμός
Τις επόμενες ημέρες, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ θα αρχίσουν να συζητούν το γενικό πλαίσιο για τους νέους στόχους — γνωστό ως «Πολιτική Καθοδήγηση» (Political Guidance). Πρόκειται για το πρώτο βήμα μιας διαδικασίας πέντε σταδίων, η οποία ονομάζεται «Διαδικασία Αμυντικού Σχεδιασμού του ΝΑΤΟ» (NATO Defence Planning Process). «Η φιλοδοξία… είναι αυτός να αποτελέσει έναν κύκλο μετασχηματισμού και όχι κάτι έτοιμο, τυποποιημένο», δήλωσε ο Γάλλος Ναύαρχος Πιέρε Βαντιέ, Ανώτατος Συμμαχικός Διοικητής Μετασχηματισμού του ΝΑΤΟ και επικεφαλής της Συμμαχίας για τον μελλοντικό πόλεμο.
Το πιο σημαντικό ζήτημα θα είναι να αποφασιστεί ακριβώς πόσες δυνάμεις και στρατιωτικές δυνατότητες επιθυμούν να διαθέσουν οι σύμμαχοι — κάτι που είναι γνωστό ως «επίπεδο φιλοδοξίας».
Ιστορικά, οι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ έχουν συμφωνήσει ότι, πέραν των δυνάμεων που απαιτούνται για μεγάλες επιχειρήσεις, θα πρέπει να διαθέτουν 18 εφεδρικές ταξιαρχίες — η καθεμία αποτελούμενη από περίπου 5.000 στρατιώτες — για την εκτέλεση μικρότερων αποστολών διαχείρισης κρίσεων εκτός του εδάφους της Συμμαχίας, όπως στο Αφγανιστάν ή στο Κοσσυφοπέδιο.
Το αμερικανικό κενό
Η επικείμενη αναθεώρηση του Πενταγώνου σχετικά με τις αμερικανικές δυνάμεις στην Ευρώπη είναι ενα μείζον ζήτημα για τους συμμάχους. Ηδη, οι ΗΠΑ έχουν αποσύρει μέσα όπως στρατηγικά βομβαρδιστικά, μαχητικά αεροσκάφη, μη επανδρωμένα αεροσκάφη, υποβρύχια και πολεμικά πλοία από το σύνολο των δυνάμεων στις οποίες μπορεί
Η αναθεώρηση αναμένεται τον Δεκέμβριο, στα μισά των συνομιλιών του ΝΑΤΟ, γεγονός που προκαλεί ανησυχίες ότι ενδέχεται να καθυστερήσει τις διαπραγματεύσεις. Υπάρχουν φόβοι ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να αποσύρουν μέσα που χρειάζεται η Ευρώπη, όπως τα βαρέα μεταγωγικά αεροσκάφη.
Η προσπάθεια της Ουάσιγκτον να περιορίσει τη στρατιωτική της παρουσία στην Ευρώπη θα πυροδοτήσει μια αναζήτηση μεταξύ των συμμάχων για την αντικατάσταση των δυνατοτήτων της. Αυτό θα ανοίξει συζητήσεις σχετικά με τον τρόπο δίκαιης κατανομής του βάρους, κάτι που πιθανότατα θα είναι πολύ δύσκολο, καθώς οι εθνικοί προϋπολογισμοί συμπιέζονται όλο και περισσότερο.
Περιφερειακές διαφορές
Στη θεωρία, το ΝΑΤΟ υποστηρίζει μια προσέγγιση «360 μοιρών» για την ασφάλεια. Ωστόσο, η Ατλαντική Συμμαχία έχει μετατοπιστεί προς τα ανατολικά μετά την επέμβαση της Ρωσίας στην Ουκρανία, το Φεβρουάριο του 2022.
Ορισμένοι σύμμαχοι θα ήθελαν να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή στα νότια και νοτιοανατολικά μέτωπα της Συμμαχίας. Μεταξύ των ζητημάτων συγκαταλέγονται η παρουσία ρωσικών μισθοφόρων στη Λιβύη, η πιθανότητα χρήσης της μετανάστευσης ως όπλου και η αυξημένη υποβρύχια δραστηριότητα, παράλληλα με τις επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον πλοίων στη Μαύρη Θάλασσα.
«Υπάρχει υπερβολική έμφαση στο βορρά», δήλωσε ένας δεύτερος διπλωμάτης του ΝΑΤΟ. «Πρέπει να κάνουμε μια επανεκκίνηση.»
Περισσότερα drones ή περισσότερα άρματα μάχης
Ο πόλεμος με μη επανδρωμένα αεροσκάφη που κυριαρχεί στις πρώτες γραμμές στην Ουκρανία είναι πιθανό να αναγκάσει μια συζήτηση σχετικά με την ισορροπία μεταξύ της προσθήκης μη επανδρωμένων δυνατοτήτων και της συνέχισης της ενίσχυσης του συμβατικού στρατιωτικού εξοπλισμού, όπως άρματα μάχης και πυροβολικό.
Οι περισσότεροι σύμμαχοι καταρτίζουν σχέδια για την αύξηση της χρήσης μη επανδρωμένων συστημάτων.
Το Ηνωμένο Βασίλειο ανακοίνωσε φέτος έναν «υβριδικό στόλο» που βασίζεται σε αυτόνομα σκάφη, όπως τα μη επανδρωμένα υποβρύχια οχήματα τύπου 93. Η Γαλλία έχει διαθέσει περίπου 8,4 δισεκατομμύρια ευρώ για drones και πυρομαχικά τύπου «loitering», ενώ η Γερμανία ιδρύει το πρώτο της εξειδικευμένο σύνταγμα drones το επόμενο έτος.
Ο Γάλλος ναύαρχος , Πιερ Βαντιέ ανέφερε ότι η Ρωσία παράγει 9 εκατομμύρια drones ετησίως, ένας αριθμός που απαιτεί μια «αρκετά ριζοσπαστική προσπάθεια» από τη Συμμαχία. Πρότεινε ότι μια λύση θα μπορούσε να είναι ένα μοντέλο τύπου συνδρομής για τις αναβαθμίσεις υλικού, ώστε να αποτραπεί η απαξίωση των οπλικών συστημάτων.
Μαθήματα απο τον πόλεμο στην Ουκρανία
Οι περισσότεροι σύμμαχοι του ΝΑΤΟ συμφωνούν ότι η Ουκρανία συμβάλλει στην ασφάλειά τους χάρη στον μεγάλο και δοκιμασμένο σε μάχες στρατό της, καθώς και στις ραγδαίες τεχνολογικές εξελίξεις της στους τομείς των αεροπορικών, θαλάσσιων και χερσαίων μη επανδρωμένων αεροσκαφών, των συστημάτων αεροπορικής άμυνας, των πυραύλων και του προηγμένου συστήματος διαχείρισης πεδίου μάχης «Delta».
Αυτό οδηγεί ορισμένες χώρες να ζητούν στενότερη στρατιωτική και βιομηχανική συνεργασία, ενώ άλλες προτρέπουν σε προσοχή, καθώς ο πόλεμος στην Ουκρανία διαφέρει από την προσέγγιση του ΝΑΤΟ, η οποία προάγει τον πόλεμο ταχείας ελιγμών, την αεροπορική υπεροχή και τις χτυπήματα ακριβείας από απόσταση.
«Υπάρχουν τεράστια διδάγματα από τη σύγκρουση που πρέπει να αξιοποιήσουμε», δήλωσε ο ανώτατος διοικητής του ΝΑΤΟ, ο Αμερικανός στρατηγός Alexus Grynkewich, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο νωρίτερα αυτό το μήνα. Ωστόσο, «δεν θέλουμε να πολεμήσουμε σε έναν τέτοιο πόλεμο».
