Τραμπ: Μερίσματα ή εργοστάσια; Το τελεσίγραφο Τραμπ στις αμυντικές εταιρείες

Στην Ουάσινγκτον, η αμυντική βιομηχανία έμαθε να ζει με σταθερούς ρυθμούς, προβλέψιμα συμβόλαια και γενναιόδωρες αποδόσεις προς τους μετόχους. Όμως ο Ντόναλντ Τραμπ αποφάσισε να ανατρέψει αυτή την ισορροπία. Με μία εκτελεστική εντολή και μια πολιτική ρητορική υψηλής έντασης, ο Αμερικανός πρόεδρος έστειλε σαφές μήνυμα: όποιος δεν επενδύει σε εργοστάσια και παραγωγική ικανότητα, δεν θα αμείβεται – ούτε οι μέτοχοι ούτε τα ανώτατα στελέχη.

Το αποτέλεσμα είναι ένα κλίμα αβεβαιότητας. Από τη μία πλευρά, ο Τραμπ υπόσχεται ένα άνευ προηγουμένου «πάρτι» στρατιωτικών δαπανών. Από την άλλη, απειλεί με περιορισμούς σε μερίσματα, επαναγορές μετοχών και αμοιβές στελεχών, αφήνοντας ασαφές το πώς και πότε θα κριθεί ποιος «συμμορφώνεται».

Η εκτελεστική εντολή Τραμπ και τα ανοιχτά ερωτήματα

Σύμφωνα με τους Financial Times, η εντολή του Λευκού Οίκου προβλέπει ότι οι αμυντικοί εργολάβοι θα πρέπει να αυξήσουν τις επενδύσεις τους σε νέες μονάδες παραγωγής. Σε αντίθετη περίπτωση, θα αντιμετωπίσουν περιορισμούς στις επιστροφές κεφαλαίου προς τους μετόχους, καθώς και «ταβάνι» στις αμοιβές των διευθυντικών στελεχών.

Ωστόσο, το κείμενο αφήνει κρίσιμα κενά: δεν καθορίζει σαφή κριτήρια απόδοσης, ούτε εξηγεί πώς θα επιβάλλονται οι ποινές. Αυτό ακριβώς είναι που ανησυχεί την αγορά. Όπως επισημαίνουν αναλυτές, όταν οι κανόνες είναι θολοί, το ρίσκο αυξάνεται – και μαζί του η πιθανότητα φυγής κεφαλαίων.

Το «καρότο» των 1,5 τρισ. δολαρίων

Σχεδόν ταυτόχρονα με την απειλή περιορισμών, ο Τραμπ ζήτησε από το Κογκρέσο να εγκρίνει αύξηση των στρατιωτικών δαπανών κατά 50%, φτάνοντας τα 1,5 τρισ. δολάρια το 2027. Για την αμυντική βιομηχανία, ένα τέτοιο νούμερο ισοδυναμεί με χρυσή εποχή παραγγελιών.

Αυτή η διπλή κίνηση –μαστίγιο και καρότο– έχει αφήσει τις εταιρείες σε κατάσταση αναμονής. Οι μετοχές αρχικά πιέστηκαν από τον φόβο των περιορισμών, αλλά αντέδρασαν ανοδικά όταν έγινε γνωστό το εύρος των πιθανών δαπανών του Πενταγώνου.

Επενδυτές σε αναμμένα κάρβουνα

Για δεκαετίες, οι αμερικανικές αμυντικές εταιρείες θεωρούνταν «μετοχές αξίας»: σταθερά έσοδα, υψηλά μερίσματα, περιορισμένες εκπλήξεις. Η παρέμβαση Τραμπ απειλεί να αλλάξει αυτό το αφήγημα.

Αναλυτές επισημαίνουν ότι οι αποδόσεις προς τους μετόχους ήταν βασικό στοιχείο της ελκυστικότητας του κλάδου. Τα τελευταία χρόνια, οι μεγάλες εταιρείες επέστρεψαν δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε μερίσματα και επαναγορές, συχνά περισσότερα από όσα επένδυαν σε νέες εγκαταστάσεις. Τώρα, αυτό το μοντέλο τίθεται υπό αμφισβήτηση.

Στο στόχαστρο οι αμοιβές των στελεχών

Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η επίθεση του Τραμπ στις αμοιβές των διευθυνόντων συμβούλων, τις οποίες χαρακτήρισε «εξωφρενικές και αδικαιολόγητες». Ο ίδιος πρότεινε ανώτατο όριο 5 εκατ. δολαρίων ετησίως, μέχρι να ολοκληρωθούν νέες παραγωγικές μονάδες.

Σύμφωνα με ειδικούς του κλάδου, μια τέτοια προσέγγιση μπορεί να δυσκολέψει την προσέλκυση και διατήρηση κορυφαίων στελεχών, ειδικά σε έναν τομέα που απαιτεί υψηλή τεχνογνωσία και διαχείριση σύνθετων προγραμμάτων.

Το Πεντάγωνο και τα συμβόλαια μεγάλης διάρκειας

Για να ενθαρρύνει επενδύσεις, το υπουργείο Άμυνας κινείται προς συμβόλαια μεγαλύτερης διάρκειας. Ενδεικτικό είναι το πλαίσιο συμφωνίας με τη Lockheed Martin για την παραγωγή πυραύλων Patriot σε ορίζοντα επτά ετών – μια σπάνια δέσμευση για τα δεδομένα του Πενταγώνου.

Η λογική είναι απλή: σταθερή ζήτηση σημαίνει μεγαλύτερη διάθεση για επενδύσεις σε εργοστάσια, προσωπικό και τεχνολογία. Η κυβέρνηση αναγνωρίζει ότι χωρίς σαφή κίνητρα, οι εταιρείες δύσκολα θα ρισκάρουν κεφάλαια μακροπρόθεσμα.

Νομικά και πολιτικά όρια

Παρά τη σκληρή γραμμή, παραμένει ασαφές σε ποιο βαθμό η κυβέρνηση μπορεί να επιβάλει περιορισμούς σε μερίσματα και επαναγορές. Νομικοί κύκλοι σημειώνουν ότι τέτοια μέτρα ενδέχεται να προσβληθούν ή να εφαρμοστούν άνισα.

Το διάταγμα προβλέπει ότι ο υπουργός Άμυνας έχει προθεσμίες 30 και 60 ημερών για να αξιολογήσει τις εταιρείες και να ενσωματώσει νέους όρους στα συμβόλαια, συνδέοντας τις αμοιβές και τις επιστροφές κεφαλαίου με δείκτες όπως η έγκαιρη παράδοση και η ταχύτητα παραγωγής.

Το στοίχημα για την επόμενη μέρα

Το μεγάλο ερώτημα είναι αν η στρατηγική Τραμπ θα οδηγήσει σε μια ισχυρότερη, ταχύτερη και πιο αυτάρκη αμερικανική αμυντική βιομηχανία ή αν θα προκαλέσει αποσταθεροποίηση και απομάκρυνση επενδυτών.

Προς το παρόν, πολλές εταιρείες φαίνεται να παγώνουν μερίσματα και επαναγορές, αποφεύγοντας την πολιτική σύγκρουση. Όμως, όπως παραδέχονται αναλυτές, χωρίς ξεκάθαρα κίνητρα και κανόνες, κανείς δεν θα «ρίξει χρήμα σε ένα βαρέλι χωρίς πάτο». Το παιχνίδι μόλις ξεκίνησε – και το διακύβευμα μετριέται σε τρισεκατομμύρια.