Ένα μικροσκοπικό κοραλλιογενές νησί στο βόρειο Περσικό Κόλπο είναι ένας από τους πιο ευαίσθητους στόχους του Ιράν και ένας από τους πιο εύκολους να πληγεί, αλλά μέχρι στιγμής έχει μείνει ανέγγιχτο στην εκστρατεία βομβαρδισμού των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Ο λόγος είναι ότι όσο κρίσιμο είναι για τις εξαγωγές του Ιράν αλλο τόσο σημαντικό είναι το μικρό νησί και για την εξέλιξη του πολέμου.
Το νησί Κάργκ (Kharg), μήκους λίγων χιλιομέτρων και περίπου 25 χιλιομέτρων από τις ακτές του Ιράν, λειτουργεί από τη δεκαετία του 1960, όταν κατασκευάστηκε από την αμερικανική πετρελαϊκή εταιρεία Amoco, ως ο κύριος τερματικός σταθμός εξαγωγής αργού πετρελαίου της χώρας, ικανός να φορτώσει έως και 7 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα.
Η σημασία του είναι δύσκολο να υπερεκτιμηθεί. «Η οικονομία φτάνει στο ναδίρ χωρίς αυτό», δήλωσε ο Ρίτσαρντ Νέφιου, πρώην αναπληρωτής ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για το Ιράν.
Η στρατιωτική δράση για την καταστροφή ή την ανάληψη του ελέγχου των υποδομών του νησιού θα ήταν εξαιρετικά επιζήμια για το Ιράν, αλλά κινδυνεύει να εμβαθύνει τον πόλεμο, προκαλώντας περαιτέρω σοκ στις αγορές ενέργειας και αποδυναμώνοντας οποιαδήποτε μελλοντική ιρανική κυβέρνηση, σημειώνουν οι Fianncial Times.
Η «κόκκινη γραμμή»
Με τις επιθέσεις στο Κάργκ να αποτελούν εδώ και καιρό κόκκινη γραμμή για την Ουάσινγκτον, ο τρόπος με τον οποίο η κυβέρνηση Τραμπ θα αντιμετωπίσει αυτόν τον κρίσιμο κόμβο εξαγωγών κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης θα μπορούσε να ρίξει φως στη μακροπρόθεσμη στρατηγική της απέναντι στο Ιράν.
Επειδή το μεγαλύτερο μέρος της ακτογραμμής του Ιράν είναι πολύ ρηχό για να φιλοξενήσει τα μεγαλύτερα δεξαμενόπλοια στον κόσμο, το Kharg αποτελεί σημείο έντονης ευπάθειας: εννέα στα 10 βαρέλια πετρελαίου που πουλάει το Ιράν στο εξωτερικό φορτώνονται στο νησί.
Οι εγκαταστάσεις του είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες: δεκάδες δεξαμενές αποθήκευσης συγκεντρωμένες στο νότο, μακριές προβλήτες που εκτείνονται σε βαθιά νερά για τη φόρτωση υπερδεξαμενόπλοιων εκατέρωθεν, στέγαση εργαζομένων και ένας μικρός αεροδιάδρομος που το συνδέει με την ηπειρωτική χώρα. Υποθαλάσσιοι αγωγοί συνδέουν τον τερματικό σταθμό με μερικά από τα μεγαλύτερα πετρελαιοπηγήματα του Ιράν. Το νησί βομβαρδίστηκε σφοδρά κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράν-Ιράκ τη δεκαετία του 1980.
Το Ιράν έχει επεκτείνει τη σύγκρουση την περασμένη εβδομάδα με επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές των γειτονικών χωρών, προκαλώντας μια επικείμενη κρίση στις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Το Ισραήλ χτύπησε την Κυριακή τις κύριες αποθήκες καυσίμων στην Τεχεράνη, πυροδοτώντας τεράστιες πυρκαγιές βενζίνης και καλύπτοντας την πρωτεύουσα με ένα σκοτεινό θόλο καπνού.
Ωστόσο, δεν έχει υπάρξει καμία επίθεση εναντίον του νησιού που αποδείκνυεται τόσο κρίσιμο όχι μονο για την εξέλιξη του πολέμου αλλά και για την επόμενη ημέρα.
Εκτός σχεδίων το νησί Κάργκ
Αντίθετα, ο τερματικός σταθμός φαίνεται να λειτουργεί κανονικά. Στοιχεία από πλατφόρμες παρακολούθησης δεξαμενόπλοιων υποδηλώνουν ότι αρκετά υπερδεξαμενόπλοια έχουν φορτώσει εκεί την τελευταία εβδομάδα. Αν και είναι δύσκολο να επιβεβαιωθεί πλήρως λόγω των πλαστών σημάτων αναγνώρισης, αναλυτές αναφέρουν ότι την Παρασκευή το βράδυ ένα υπερδεξαμενόπλοιο με αργό πετρέλαιο φαίνεται να διέσχισε το Στενό του Ορμούζ, το στενό σημείο στο στόμιο του Κόλπου που έχει αποκλειστεί για άλλα πλοία λόγω των συγκρούσεων.
Ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε αυτό το Σαββατοκύριακο ότι θα επεκτείνει το πεδίο της αμερικανικής βομβιστικής εκστρατείας πέρα από στρατιωτικούς και πυρηνικούς στόχους, υπονοώντας ότι νέες «περιοχές και ομάδες ανθρώπων» θα μπορούσαν να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της. Ωστόσο, ο Λευκός Οίκος αρνήθηκε να σχολιάσει τη στρατηγική του σχετικά με το νησί Καργκ.
«Η ανησυχία μου είναι ότι οι ΗΠΑ συμπαθούν την ιδέα [μιας επίθεσης] στο Χαργκ και μετά θα αρχίσουν τα σοβαρά», δήλωσε ένας διευθυντής εταιρείας ενέργειας στην περιοχή.Ορισμένοι Ισραηλινοί πολιτικοί προτρέπουν επίσης να γίνουν επιθέσεις στις ενεργειακές υποδομές του Ιράν. Ο ηγέτης της αντιπολίτευσης Yair Lapid κάλεσε ξανά το Σάββατο το Ισραήλ να «καταστρέψει όλα τα πετρελαϊκά πεδία και την ενεργειακή βιομηχανία του Ιράν στο νησί Χαργκ… αυτό είναι που θα παραλύσει την οικονομία του Ιράν και θα ανατρέψει το καθεστώς».
Ωστόσο, ο Νεφού, που τώρα εργάζεται στο Κέντρο για την Παγκόσμια Ενεργειακή Πολιτική του Πανεπιστημίου Κολούμπια, δήλωσε ότι μια επίθεση στο Χαργκ θα αποτελούσε σημαντική κλιμάκωση της έντασης.
Ο κίνδυνος μιας επίθεσης στο νησί
«Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ γνωρίζουν ότι αν το χτυπήσουν, διακινδυνεύουν να οδηγήσουν το Ιράν να στοχεύσει πραγματικά τις πετρελαϊκές υποδομές των κρατών του Κόλπου, και αν η αλλαγή καθεστώτος είναι επιτυχής, αυτό θα κάνει την επόμενη κυβέρνηση εξαιρετικά αδύναμη», είπε. «Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα στοχευθεί, αλλά εξηγεί γιατί δεν έχει γίνει ακόμα».
Ορισμένοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ έχουν υποδείξει ότι το «μακροπρόθεσμο παιχνίδι» μπορεί να είναι η διασφάλιση ότι τα αποθέματα πετρελαίου του Ιράν θα βρίσκονται σε φιλικά χέρια.
Ο Τζάροντ Άγκεν, εκτελεστικός διευθυντής του Εθνικού Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας του Λευκού Οίκου, δήλωσε στο Fox Business: «Τελικά, δεν θα χρειαστεί να ανησυχούμε για αυτά τα ζητήματα στο Στενό του Ορμούζ, επειδή θα πάρουμε όλο το πετρέλαιο από τα χέρια των τρομοκρατών».
Ο Μάικλ Ντόραν, ανώτερος ερευνητής στο Hudson Institute και πρώην αξιωματούχος των ΗΠΑ, δήλωσε ότι η Ουάσιγκτον είχε από καιρό ορίσει μια κόκκινη γραμμή γύρω από το Kharg, η οποία επίσης αποφεύχθηκε προσεκτικά κατά τη διάρκεια του 12ήμερου πολέμου μεταξύ Ισραήλ και Ιράν πέρυσι.
Ενώ μια επίθεση θα έβλαπτε οικονομικά το τρέχον καθεστώς, θα έβλαπτε επίσης οποιαδήποτε μελλοντική κυβέρνηση στο Ιράν.
«Η κυβέρνηση δεν θέλει να καταστρέψει τις βάσεις της μεταπολεμικής ιρανικής οικονομίας», είπε, προσθέτοντας ότι ο Λευκός Οίκος δεν επιθυμεί επίσης να δει περαιτέρω αύξηση της τιμής του πετρελαίου. Το Ισραήλ είναι επίσης πιθανό να συμμορφωθεί με τους περιορισμούς των ΗΠΑ.
«Είναι μια μακροχρόνια κόκκινη γραμμή των ΗΠΑ», είπε ο Ντόραν. «Το Ισραήλ δεν μπορεί να επιτρέψει στον εαυτό του να σκεφτεί εκτός του αμερικανικού πλαισίου».
Ο εφοδιασμός της Κίνας
Οι στρατοί του Ισραήλ και των ΗΠΑ έχουν μέχρι στιγμής χωρίσει γεωγραφικά την επίθεση, με τα ισραηλινά αεροσκάφη να στοχεύουν το δυτικό και κεντρικό Ιράν και τις αμερικανικές δυνάμεις να είναι υπεύθυνες για τη νότια πτέρυγα και τα χωρικά ύδατα της Ισλαμικής Δημοκρατίας, τα οποία περιλαμβάνουν το Kharg.
Η απειλή της αύξησης των τιμών του πετρελαίου και η σημασία της διατήρησης των σχέσεων με το Πεκίνο σημαίνουν ότι η σταθερή ροή αργού πετρελαίου από το Χκαργκ ενδέχεται να παραμείνει ανεμπόδιστη. Η συντριπτική πλειονότητα των εξαγωγών πετρελαίου του Ιράν κατευθύνεται προς την Κίνα.
Ο Ντόραν δήλωσε ότι μόνο τα πιο ακραία σενάρια, όπως οι χώρες του Κόλπου να υποστούν βαριές απώλειες από ιρανικές επιθέσεις και να επιδιώξουν αντίποινα, θα μπορούσαν να εμπλέξουν το νησί Χκαργκ στην τρέχουσα σύγκρουση.
Ένα πρόσωπο που ενημερώθηκε για την ισραηλινή επιχείρηση είπε ότι ο στόχος της εκστρατείας παρέμεινε εστιασμένος και «δεν ήταν η πλήρης καταστροφή του Ιράν», προσθέτοντας: «Ο στόχος είναι να επιτραπεί η αλλαγή του καθεστώτος».
