Τα πρώτα σαφή σημάδια των επιπτώσεων από το ενεργειακό σοκ στην οικονομική δραστηριότητα και τις τιμές στην Ευρώπη αναμένεται να αποτυπωθούν αυτή την εβδομάδα μέσω των δεικτών PMI, σύμφωνα με ανάλυση της Société Générale.
Το σημείο αναφοράς σύμφωνα με τη Société Générale
Οι προκαταρκτικοί δείκτες PMI Μαρτίου, που θα ανακοινωθούν την Τρίτη, 24 Μαρτίου 2026, αναμένεται να αποτελέσουν το βασικό σημείο αναφοράς για τις αγορές και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, καθώς θα δώσουν τις πρώτες ενδείξεις για το πώς το σοκ στις τιμές πετρελαίου επηρεάζει την ανάπτυξη και τον πληθωρισμό.
Η τιμή του Brent έκλεισε την προηγούμενη εβδομάδα κοντά στα 110 δολάρια ανά βαρέλι, παραμένοντας χαμηλότερα από το υψηλό των 128 δολαρίων τον Μάρτιο του 2022, μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.
Ωστόσο, οι τιμές σε διυλισμένα προϊόντα, όπως το καύσιμο αεροσκαφών και το ντίζελ, έχουν ήδη ξεπεράσει τα επίπεδα του 2022, μάλιστα σημαντικά στην περίπτωση των αεροπορικών καυσίμων.
Η τράπεζα επισημαίνει ότι οι αγορές εμφανίζονται διχασμένες μεταξύ της προσδοκίας για ταχεία εξομάλυνση και των ήδη ορατών ελλείψεων στην προσφορά.
Πιέσεις στις τιμές – περιορισμένη επίδραση στην ανάπτυξη
Η Société Générale εκτιμά ότι, όπως και το 2022, η επίδραση στην οικονομική δραστηριότητα θα είναι περιορισμένη, ενώ οι πιέσεις στις τιμές θα είναι εντονότερες. Σε αυτό το πλαίσιο, ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στη διαφοροποίηση μεταξύ των υποδεικτών παραγωγής και τιμών στους PMI.
Εάν η παραγωγή υποχωρήσει ελαφρά, αλλά οι τιμές κινηθούν ανοδικά, τότε θα ενισχυθούν τα επιχειρήματα υπέρ μιας πρόωρης αύξησης επιτοκίων από την ΕΚΤ.
ΕΚΤ: Αυξανόμενη πιθανότητα πρόωρων αυξήσεων επιτοκίων
Σε ό,τι αφορά τη νομισματική πολιτική, η Société Générale εκτιμά ότι η ΕΚΤ ενδέχεται να έχει ήδη μια «προδιάθεση» για πιο έγκαιρη παρέμβαση. Αν και τα επιτόκια παρέμειναν αμετάβλητα στην τελευταία συνεδρίαση, η ρητορική της τράπεζας και οι εκτιμήσεις της δείχνουν αυξημένους κινδύνους για τον πληθωρισμό.
Τα σενάρια της ΕΚΤ υποδεικνύουν περιορισμένη επίδραση στο ΑΕΠ, αλλά σημαντική αύξηση του πληθωρισμού, έως και 1,7 και 2,8 ποσοστιαίες μονάδες για την περίοδο 2026-2027.
Παράλληλα, η τράπεζα φαίνεται να λαμβάνει υπόψη την εμπειρία του 2021-2022, όταν κατηγορήθηκε για καθυστερημένη αντίδραση στην άνοδο του πληθωρισμού. Αυτό ενισχύει το ενδεχόμενο «προληπτικών» αυξήσεων επιτοκίων.
Σύμφωνα με τη Société Générale, υπάρχει περιθώριο περίπου 50 μονάδων βάσης για αύξηση επιτοκίων πριν η νομισματική πολιτική γίνει σαφώς περιοριστική. Σε αυτό το πλαίσιο, μια πρώτη αύξηση 25 μονάδων βάσης θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί ήδη τον Απρίλιο ή τον Ιούνιο.
Ωστόσο, η έλλειψη νέων στοιχείων και προβλέψεων τον Απρίλιο, καθώς και η ανάγκη ευρύτερης συναίνεσης εντός της ΕΚΤ, ενδέχεται να μεταθέσουν την απόφαση για τον Ιούνιο.
Καθοριστικός ο ρόλος των δεδομένων και των αγορών
Η τελική στάση της ΕΚΤ θα εξαρτηθεί από μια σειρά παραγόντων τις επόμενες εβδομάδες:
– Τα οικονομικά στοιχεία και οι δείκτες εμπιστοσύνης (PMI, καταναλωτική εμπιστοσύνη, προσδοκίες πληθωρισμού)
– Η πορεία των τιμών ενέργειας και πιθανές διαταραχές στην προσφορά, ιδίως στα Στενά του Ορμούζ
– Οι δημοσιονομικές παρεμβάσεις των κυβερνήσεων
– Οι χρηματοοικονομικές συνθήκες, όπως τα επιτόκια, τα spreads και οι αγορές μετοχών
Ήδη, οι χρηματοοικονομικές συνθήκες έχουν γίνει πιο αυστηρές, με άνοδο επιτοκίων και αυξημένη μεταβλητότητα, ενώ η αποδυνάμωση του ευρώ επιβαρύνει περαιτέρω τις προοπτικές για τον πληθωρισμό.
Περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια στην Ευρώπη
Στο δημοσιονομικό πεδίο, οι πρώτες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση του ενεργειακού κόστους έχουν ήδη ξεκινήσει, αν και αναμένεται να παραμείνουν περιορισμένες.
Η Ισπανία ανακοίνωσε πακέτο στήριξης ύψους 5 δισ. ευρώ, που περιλαμβάνει μειώσεις φόρων στην ενέργεια, ενώ η Ιταλία προχώρησε σε προσωρινή μείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα καύσιμα.
Ωστόσο, ο δημοσιονομικός χώρος στην Ευρώπη παραμένει περιορισμένος, λόγω υψηλών αποδόσεων ομολόγων και αυξημένου κόστους εξυπηρέτησης χρέους. Μόνο χώρες με χαμηλό χρέος, όπως η Ολλανδία και η Ιρλανδία, διαθέτουν μεγαλύτερη ευελιξία.
Πιθανές παρεμβάσεις και στο σύστημα ρύπων
Μεταξύ των μέτρων που εξετάζονται περιλαμβάνεται και η προσαρμογή του συστήματος εμπορίας ρύπων της ΕΕ (ETS), ώστε να μειωθεί το ενεργειακό κόστος για τη βαριά βιομηχανία χωρίς να ανατραπούν τα κίνητρα για την πράσινη μετάβαση.
Ήδη, δέκα κράτη-μέλη, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, έχουν ζητήσει επανεξέταση του συστήματος, με στόχο τη μείωση της μεταβλητότητας και των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας.
Νέα εταιρική μορφή «EU Inc.»
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε το νέο εταιρικό σχήμα «EU Inc.», μια προαιρετική μορφή εταιρείας που θα λειτουργεί παράλληλα με τα εθνικά νομικά πλαίσια.
Η νέα μορφή στοχεύει στη μείωση της γραφειοκρατίας για επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται διασυνοριακά, προσφέροντας ταχεία ίδρυση εταιρείας (εντός 48 ωρών), χαμηλό κόστος και ενιαία αναγνώριση σε επίπεδο ΕΕ.
Ωστόσο, το μοντέλο παραμένει υβριδικό, καθώς οι εταιρείες συνεχίζουν να υπάγονται στα εθνικά καθεστώτα όσον αφορά τη φορολογία, την εργασία και την πτώχευση.
Το βλέμμα στα στοιχεία της εβδομάδας
Τα στοιχεία PMI θα αποτελέσουν τον βασικό καταλύτη για τις αγορές, με την έμφαση να δίνεται στη σχέση μεταξύ παραγωγής και τιμών.
Παράλληλα, αναμένονται στοιχεία για την καταναλωτική εμπιστοσύνη, την προσφορά χρήματος και τον πληθωρισμό, με την Ισπανία να δημοσιεύει τα πρώτα στοιχεία για τον Μάρτιο, τα οποία εκτιμάται ότι θα δείξουν σημαντική άνοδο στο 3,8%, κυρίως λόγω των αυξημένων τιμών καυσίμων.
Πολιτικές εξελίξεις με περιορισμένο αντίκτυπο
Σε πολιτικό επίπεδο, οι εξελίξεις στην Ευρώπη εκτιμάται ότι θα έχουν περιορισμένη μακροοικονομική σημασία, με δημοψηφίσματα και τοπικές εκλογές σε Ιταλία, Γαλλία και Γερμανία να μην αναμένεται να επηρεάσουν ουσιαστικά την οικονομική πορεία της περιοχής.
![Ελβετικό φράγκο: «Σωσίβιο» η νέα ρύθμιση μπροστά στο ράλι της ισοτιμίας [πίνακες]](https://www.ot.gr/wp-content/uploads/2026/03/ot_swiss_Francs25-1024x668-1-1.jpg)
