Αν και οι τιμές του πετρελαίου στην χρηματιστηριακή αγορά, στην οποία πωλούνται συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης, κατέγραψαν την μεγαλύτερη εβδομαδιαία βουτιά από το 2022 στη φυσική αγορά πετρελαίου οι τιμές έχουν εκτοξευτεί καθώς οι έμποροι και διυλιστήρια ψάχνουν απεγνωσμένα σε όλο τον κόσμο για άμεσα διαθέσιμα αποθέματα.
Στη Βόρεια Θάλασσα, την πιο σημαντική αγορά φυσικού αργού στον κόσμο, οι έμποροι υπέβαλαν 40 προσφορές για φορτία αυτή την εβδομάδα, από τις οποίες μόνο τέσσερις καλύφθηκαν.
Στα ύψη οι τιμές της φυσικής αγοράς πετρελαίου
Τα φορτία που θα παραδοθούν τις επόμενες εβδομάδες άλλαξαν χέρια σε πρωτοφανείς τιμές που ξεπέρασαν 140 δολαρίων το βαρέλι. Τα διυλσιτήρια αναζητούν προμήθειες σε όλο και πιο απομακρυσμένες περιοχές, οδηγώντας σε μια σειρά ασυνήθιστων συναλλαγών και σε ραγδαία αύξηση των πριμ για οποιοδήποτε πετρέλαιο είναι έτοιμο για αποστολή αυτή τη στιγμή.
Το Dated Brent, ο σημαντικότερος δείκτης αναφοράς στην αγορά φυσικού πετρελαίου που χρησιμοποιείται για την τιμολόγηση εκατομμυρίων βαρελιών καθημερινά, έφτασε στο ρεκόρ των 144 δολαρίων το βαρέλι πριν από την κατάπαυση του πυρός αυτή την εβδομάδα, ξεπερνώντας τα υψηλά επίπεδα του 2008.
Μέχρι την Παρασκευή είχε υπχοωρήσει στα 126 δολάρια το βαρέλι. Ωστόσο βρέθηκε σε επίπεδα που ξεπερνούν τα futures του Brent με παράδοση Ιούλιο περισσότερο από 30 δολάρια, ενώ έμποροι, συμπεριλαμβανομένων των Trafigura Group και Gunvor Group, πρόσφεραν 22 δολάρια το βαρέλι πάνω από το Dated Brent για φορτία πετρελαίου στη Βόρεια Θάλασσα με παράδοση στα τέλη Απριλίου και στις αρχές Μαΐου.
Οι προμήθειες από τη Νιγηρία για φόρτωση τον επόμενο μήνα διαμροφώθηκαν έως και 25 δολάρια το βαρέλι πάνω από το σημείο αναφοράς, σε σύγκριση με λιγότερο από 3 δολάρια πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν.
Σε λίγες εβδομάδες αισθητή η έλλειψη πετρελαίου
Οι traders μιλώντας στο Bloomberg εξήγησαν ότι οι πανικοβλημένες κινήσεις στις βασικές αγορές φυσικού πετρελαίου παγκοσμίως καταδεικνύουν το μέγεθος της έλλειψης αργού που αναμένεται να γίνει αισθητή τις επόμενες εβδομάδες, καθώς η απώλεια προμηθειών από τη Μέση Ανατολή αφήνει ένα αυξανόμενο κενό.
Οι υψηλές τιμές δίνουν σήμα ότι πιθανότατα κάποια ευρωπαϊκά διυλιστήρια να ακολουθήσουν το παράδειγμα των ασιατικών και να μειώσουν την παραγωγή, μια κίνηση που μπορεί να συμβάλει στην εξισορρόπηση της αγοράς του αργού πετρελαίου, αλλά θα επιδεινώσει την έλλειψη ζωτικών προϊόντων όπως το ντίζελ και τα καύσιμα αεροσκαφών.
«Υπάρχει απλά έλλειψη αργού πετρελαίου» εξηγεί ο Νιλ Κρόσμπι, επικεφαλής έρευνας της Sparta Commodities AS. «Η αγορά φυσικού πετρελαίου Brent είναι σε χάος και έχει πλέον ανέβει υπερβολικά. Με αυτούς τους ρυθμούς, ακόμη και οι ευρωπαϊκοί διυλιστές θα αναγκαστούν να μειώσουν το ποσοστό χρησιμοποίησης των εγκαταστάσεών τους, ίσως ήδη από τον επόμενο μήνα».
Οι αγορές συμβολαίου συναντούν την πραγματικότητα
Ακόμη και αν οι συνομιλίες αυτό το Σαββατοκύριακο οδηγήσουν στην επανέναρξη της κανονικής ροής μέσω των Στενών του Ορμούζ, η ανακούφιση είναι απίθανο να έρθει αρκετά σύντομα ώστε να αποτρέψει μια κρίση. Χρειάζονται εβδομάδες για να φτάσει το αργό πετρέλαιο από τον Κόλπο στα διυλιστήρια της Ασίας και της Ευρώπης.
Τα τελευταία φορτία που διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ πριν από την κρίση φτάνουν τώρα στους προορισμούς τους. Εδώ είναι που οι αγορές των συμβολαίων συναντούν την πραγματικότητα και «το κενό των 40 ημερών στις παγκόσμιες ροές ενέργειας αποκαλύπτεται πλήρως» υπογραμμίζει ο Σουλτάν αλ Τζάμπερ, διευθύνων σύμβουλος της Abu Dhabi National Oil Co., σε ανάρτησή του στο LinkedIn την Πέμπτη.
Αυτό το κενό είναι ορατό στο premium που τα διυλιστήρια είναι διατεθειμένa να πληρώσουν για να εξασφαλίσουν φορτία αργού πετρελαίου που είναι διαθέσιμα άμεσα.
Έμποροι σε ορισμένα ασιατικά διυλιστήρια, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας, εξηγούν ότι δεν επικεντρώνονται πλέον στην τιμή, αλλά απλώς επιδιώκουν να εξασφαλίσουν βαρέλια αργού πετρελαίου όπου μπορούν, προκειμένου να διασφαλίσουν την ενεργειακή ασφάλεια.
Οι ασιατικές χώρες, οι οποίες εξαρτώνται περισσότερο από τα Στενά του Ορμούζ για τον εφοδιασμό τους με αργό πετρέλαιο, έχουν ξεπεράσει τις παραδοσιακές πηγές τους και αναζητούν πετρέλαιο σε όλο τον κόσμο.
Οι επιπτώσεις στα πετρελαϊκά προϊόντα
Το τεράστιο χάσμα μεταξύ του φυσικού αργού και των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης αντανακλά εν μέρει την ίδια δυναμική, με τα βαρέλια να επιτυγχάνουν τεράστιο πριμ όσο πιο γρήγορα μπορούν να παραδοθούν μια κατάσταση της αγοράς γνωστή ως backwardation.
Το ακραίο επίπεδο των πριμ για το αργό πετρέλαιο άμεσης παράδοσης ασκεί τεράστια πίεση στην αγορά, ανέφεραν έμποροι και αναλυτές. Τα μικρότερα διυλιστήρια αντιμετωπίζουν δυσκολίες λόγω των σημαντικά αυξημένων χρηματοδοτικών αναγκών που οφείλονται στις υψηλότερες τιμές, καθώς και της πρόκλησης της αντιστάθμισης κινδύνου σε μια αγορά όπου το φυσικό αργό πετρέλαιο που αγοράζουν είναι πολύ πιο ακριβό από τα πιο ρευστά παράγωγα που συνδέονται με αυτό.
«Πρόκειται για ένα τεράστιο πρόβλημα διαχείρισης του κινδύνου τιμών. στα χαρτιά τα περιθώρια κέρδους είναι φανταστικά, αλλά οι πραγματικές ταμειακές ροές που προκύπτουν από την αγορά ενός φορτίου και την απόφαση για τη διύλισή του μπορεί να διαφέρουν σημαντικά» υπογραμμίζει ο Ρομπέρτο Ουλιβιέρι, σύμβουλος στη Midhurst Downstream και πρώην οικονομολόγος διύλισης της Saudi Aramco.
Ως αποτέλεσμα, ορισμένες εταιρείες διύλισης αρχίζουν να αποσύρονται από την αγορά και η συνέπεια θα είναι η μείωση της παραγωγής τους γεγονός που θα ασκήσει περαιτέρω πίεση στις αγορές των πετρελαϊκών προϊόντων.
Η κρίση χτυπάει και την πόρτα των ΗΠΑ
Ήδη, οι τιμές των καυσίμων αεροσκαφών και του ντίζελ έχουν εκτοξευθεί σε επίπεδα ρεκόρ ή σχεδόν ρεκόρ, πάνω από τα 200 δολάρια το βαρέλι. Στην πολιτικά κρίσιμη αγορά βενζίνης των ΗΠΑ, τα αποθέματα έχουν συρρικνωθεί στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων σχεδόν 16 ετών, σύμφωνα με την Υπηρεσία Ενέργειας των ΗΠΑ (EIA).
Και καθώς οι αγοραστές πετρελαίου συρρέουν στις ΗΠΑ, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι η έλλειψη στην αγορά θα γίνει αισθητή εκεί στη συνέχεια.
«Οι αγορές φυσικών προϊόντων δεν επηρεάζονται από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αντίθετα, έχουν ενισχυθεί αμείωτα καθώς οι διαταραχές έχουν εξαπλωθεί από την Ασία έως τη λεκάνη του Ατλαντικού», δήλωσε η Amrita Sen, συνιδρύτρια της συμβουλευτικής εταιρείας Energy Aspects. «Εάν τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης δεν προσαρμοστούν στις πραγματικές συνθήκες της αγοράς, οι εξαγωγές των ΗΠΑ θα μπορούσαν εύκολα να παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα —εφόσον το επιτρέπει η διαθεσιμότητα πλοίων— σε σημείο που να μην απομένει αρκετό αργό για τα διυλιστήρια των ΗΠΑ.»
