Η νέα συμφωνία για την ασφάλεια που υπέγραψε η Γροιλανδία με τις Ηνωμένες Πολιτείες δημιουργεί προσδοκίες για σημαντικές οικονομικές ευκαιρίες, καθώς μπορεί να προσελκύσει αμερικανικές επενδύσεις και να συμβάλει στη διαφοροποίηση μιας οικονομίας που εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την αλιεία και τις επιχορηγήσεις της Δανίας.
Η συμφωνία, που υπογράφηκε στη Νέα Υόρκη, προβλέπει μεταξύ άλλων τη δημιουργία δύο νέων αμερικανικών βάσεων και ενθαρρύνει την ανάθεση αμερικανικών συμβάσεων σε τοπικές επιχειρήσεις, στον μέγιστο δυνατό βαθμό.
Οι εξελίξεις αυτές δημιουργούν ελπίδες ότι οι αμερικανικές δαπάνες για υποδομές, άμυνα και άλλες δραστηριότητες θα ενισχύσουν τις επιχειρήσεις της Γροιλανδίας και θα συμβάλουν στη δημιουργία ενός νέου οικονομικού κλάδου που θα σχετίζεται με την άμυνα, σύμφωνα με το Bloomberg.
Ο Κρίστιαν Κέλντσεν, επικεφαλής της Ένωσης Επιχειρήσεων της Γροιλανδίας, μιλώντας στο Bloomberg υποστηρίζει ότι η αμυντική δραστηριότητα θα μπορούσε να αποτελέσει έναν από τους πυλώνες της οικονομίας. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι κρατικές δαπάνες θα δημιουργούσαν θέσεις εργασίας και θα επέτρεπαν στους κατοίκους να αποκτήσουν νέες δεξιότητες.
Η ανάγκη για νέες οικονομικές δραστηριότητες είναι ιδιαίτερα έντονη επειδή η οικονομία της Γροιλανδίας παραμένει περιορισμένη. Το ΑΕΠ ανέρχεται περίπου στα 3,3 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ η περιοχή λαμβάνει σχεδόν ένα δισεκατομμύριο δολάρια ετησίως σε επιχορηγήσεις από τη Δανία. Μόνο η ετήσια κρατική επιχορήγηση της Δανίας αντιστοιχεί περίπου στο μισό των κρατικών εσόδων και στο ένα πέμπτο του ΑΕΠ. Αυτή η εξάρτηση αποτελεί εδώ και χρόνια εμπόδιο στις προσπάθειες για μεγαλύτερη οικονομική αυτονομία.
Η Γροιλανδία αντιμέτωπη με οικονομικά προβλήματα
Παράλληλα, το Οικονομικό Συμβούλιο της Γροιλανδίας προειδοποιεί για μακροπρόθεσμες δημογραφικές και οικονομικές πιέσεις. Ο πληθυσμός αναμένεται να μειωθεί από περίπου 56.700 σήμερα σε 53.100 το 2040, ενώ το εργατικό δυναμικό προβλέπεται να συρρικνωθεί κατά περίπου 7%, λόγω της μείωσης των γεννήσεων και της μετανάστευσης προς τη Δανία. Η γήρανση του πληθυσμού, η έλλειψη εργαζομένων και η περιορισμένη οικονομική βάση δημιουργούν πρόσθετες δυσκολίες.
Βραχυπρόθεσμα, ωστόσο, η οικονομία παρουσιάζει σημάδια ανάκαμψης. Μετά από τρία χρόνια ανάπτυξης μικρότερης του 1%, το Οικονομικό Συμβούλιο προβλέπει αύξηση του ΑΕΠ κατά 1,3% το 2026 και 1,5% το 2027. Η βελτίωση συνδέεται κυρίως με τις υψηλότερες τιμές του μπακαλιάρου και την αύξηση των αλιευμάτων. Τα αλιεύματα μπακαλιάρου έχουν σχεδόν διπλασιαστεί μέσα σε πέντε χρόνια, οδηγώντας τις εξαγωγές θαλασσινών κοντά σε επίπεδα-ρεκόρ.
Η εξάρτηση από την αλιεία, όμως, αποτελεί ταυτόχρονα σημαντικό κίνδυνο. Τα ψάρια και τα οστρακοειδή αντιπροσωπεύουν πάνω από το 90% των συνολικών εξαγωγών της Γροιλανδίας. Επομένως, οι μεταβολές στις τιμές ή στα αποθέματα των ψαριών μπορούν να επηρεάσουν έντονα την οικονομία. Για τον λόγο αυτό, η διαφοροποίηση θεωρείται απαραίτητη.
Ο τουρισμός και η εξόρυξη ορυκτών θεωρούνται πιθανές εναλλακτικές πηγές ανάπτυξης. Ο τουρισμός αντιστοιχεί περίπου στο 5% του ΑΕΠ και έχει αυξηθεί σημαντικά, αλλά η περαιτέρω ανάπτυξή του απαιτεί περισσότερες υποδομές και μεγαλύτερη τουριστική περίοδο. Η εξορυκτική δραστηριότητα αντιμετωπίζει ακόμη περισσότερα εμπόδια. Παρότι η Γροιλανδία διαθέτει σημαντικούς ορυκτούς πόρους, λειτουργούν σήμερα μόνο δύο ορυχεία και αρκετά άλλα έργα δεν έχουν καταφέρει να εξασφαλίσουν χρηματοδότηση.
Η αμερικανική συμφωνία δεν εξαλείφει τα διαρθρωτικά προβλήματα της Γροιλανδίας. Θα μπορούσε, όμως, να δημιουργήσει ευνοϊκότερες συνθήκες για επενδύσεις, υποδομές και νέες θέσεις εργασίας. Η μακροπρόθεσμη οικονομική αυτονομία θα εξακολουθήσει να εξαρτάται από τη διαφοροποίηση της οικονομίας, την αύξηση της παραγωγικότητας, τη βελτίωση της εκπαίδευσης και την αντιμετώπιση της δημογραφικής συρρίκνωσης.
