Την κατάργηση της εξαήμερης εβδομάδας εργασίας ψήφισαν οι νομοθέτες στη Βραζιλία, τη μεγαλύτερη οικονομία της Λατινικής Αμερικής, υλοποιώντας μια βασική προεκλογική δέσμευση του Προέδρου Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, μόλις μία εβδομάδα πριν ο αριστερός πολιτικός αναμετρηθεί στον δεύτερο γύρο των εκλογών.
Αργά την Τετάρτη, οι γερουσιαστές στην Μπραζίλια ενέκριναν μια συνταγματική τροποποίηση που μειώνει το ανώτατο όριο των εβδομαδιαίων ωρών εργασίας από 44 σε 40, χωρίς καμία περικοπή στις αποδοχές. Οι δικαιούχοι εργαζόμενοι θα έχουν πλέον εγγυημένες δύο ημέρες αμειβόμενης ανάπαυσης ανά εβδομάδα. Σύμφωνα με το Υπουργείο Εργασίας, περίπου 15 εκατομμύρια άνθρωποι που απασχολούνται στον επίσημο τομέα στη Βραζιλία έχουν σήμερα μόνο μία ημέρα ανάπαυσης ανά επτά ημέρες, αναφέρουν οι Financial Times.
Η νομοθετική αυτή έγκριση αποτελεί νίκη για τον Λούλα, καθώς ο 80χρονος πρώην συνδικαλιστής ετοιμάζεται για τον δεύτερο γύρο των εκλογών στις 25 Οκτωβρίου, όπου θα αντιμετωπίσει τον δεξιό γερουσιαστή Φλάβιο Μπολσονάρου.
Ο 45χρονος γιος του φυλακισμένου πρώην προέδρου Ζαΐρ Μπολσονάρου θεωρείται το φαβορί για τη νίκη στην τελική αναμέτρηση. Στον πρώτο γύρο, που διεξήχθη νωρίτερα αυτόν τον μήνα, συγκέντρωσε το 47% των ψήφων έναντι 45% του Λούλα, χωρίς ωστόσο να εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία που απαιτείται για την εκλογή.
Ο Λούλα χαρακτήρισε τη μεταρρύθμιση στην εργατική νομοθεσία ως «ιστορικό επίτευγμα». «Όσοι εργάζονται τόσο σκληρά για να χτίσουν τη Βραζιλία αξίζουν επίσης να έχουν χρόνο για να ζήσουν. Είναι μια νίκη για τους εργαζόμενους», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο πρόεδρος, ο οποίος διανύει την τρίτη, μη συνεχόμενη θητεία του.
Οπαδοί του Λούλα
Πόσο θα επηρεάσει τις εκλογές στη Βραζιλία
Οι σύμμαχοι του Λούλα ελπίζουν ότι η συνταγματική τροποποίηση θα του δώσει ώθηση στην τελική ευθεία της προεδρικής κούρσας. Ο Φλάβιο Μπολσονάρου αντιτασσόταν επί μακρόν στη μεταρρύθμιση, αλλά αυτή την εβδομάδα άλλαξε γνώμη και, μαζί με πολλούς συμμάχους του στη Γερουσία, ψήφισε υπέρ της αλλαγής.
Ο Μουρίλο Μεδέιρος, πολιτικός επιστήμονας στο Πανεπιστήμιο της Μπραζίλια, δήλωσε στους FT ότι ο εκλογικός αντίκτυπος ενδέχεται να είναι περιορισμένος, καθώς οι εργαζόμενοι θα αρχίσουν να αισθάνονται τα οφέλη μόνο μετά τις εκλογές.
«Αν και μπορεί να δώσει νέα πνοή στην εκστρατεία του Λούλα, η έγκριση της συνταγματικής τροποποίησης είναι απίθανο να ανατρέψει —σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα— την πολιτική ζημιά που προκλήθηκε από το υψηλό κόστος ζωής και το χρέος των νοικοκυριών», πρόσθεσε.
Οι εργαζόμενοι στην «οικονομία της περιστασιακής απασχόλησης» (gig economy) —όπως οι οδηγοί μέσω εφαρμογών που δεν διαθέτουν επίσημη σύμβαση— δεν θα καλύπτονται από τη νέα νομοθεσία.
Η κατάργηση της εξαήμερης εβδομάδας εργασίας θα ευθυγραμμίσει τη Βραζιλία με πολλά κράτη υψηλότερου εισοδήματος, όπου το ωράριο εργασίας έχει μειωθεί καθώς βελτιώθηκαν η παραγωγικότητα και η αποδοτικότητα.
Ωστόσο, επιχειρηματικοί φορείς προειδοποίησαν ότι το μέτρο θα αυξήσει το κόστος για τις εταιρείες, με αρνητικές παράπλευρες συνέπειες για την ευρύτερη οικονομία.
Οι τομείς που είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένοι σε πιθανές αναταράξεις περιλαμβάνουν το λιανεμπόριο, τις υπηρεσίες καθαρισμού, την εστίαση, τα μπαρ και τα ξενοδοχεία.
«Θα μπορούσε να οδηγήσει σε περικοπές θέσεων εργασίας, μείωση των εσόδων [των επιχειρήσεων] και πληθωριστικές πιέσεις», δήλωσε στους FT ο Σέρτζιο Βάλε, επικεφαλής οικονομολόγος της MB Associados. «Η μεταρρύθμιση είναι θετική από την πλευρά των εργαζομένων, αλλά απαιτεί περισσότερο χρόνο για να εφαρμοστεί».
Ο νόμος αναμένεται να τεθεί σε ισχύ τις επόμενες ημέρες. Μόλις συμβεί αυτό, οι εργοδότες θα έχουν περιθώριο 60 ημερών για να μεταβούν σε πενθήμερη εβδομάδα εργασίας με ανώτατο όριο τις 42 ώρες, προτού περάσουν σε καθεστώς 40 ωρών εργασίας, 12 μήνες αργότερα.
