ΔΕΔΔΗΕ: Δέκα έξυπνοι μετρητές εγκαθίστανται το λεπτό

Δέκα έξυπνους μετρητές το λεπτό εγκαθιστά πλέον ο ΔΕΔΔΗΕ, επιταχύνοντας την ψηφιοποίηση του ηλεκτρικού δικτύου σε μια προσπάθεια που συνδέεται με τον περιορισμό των ρευματοκλοπών και τη μείωση των χρεώσεων που επιβαρύνουν τους συνεπείς καταναλωτές. Με περισσότερες από 2 εκατ. συσκευές ήδη σε λειτουργία, ο Διαχειριστής επιχειρεί να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο καταγράφεται η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας, εντοπίζονται οι παραβάσεις και παρακολουθούνται οι απώλειες.

Η τηλεμέτρηση επιτρέπει την απομακρυσμένη παρακολούθηση των καταναλώσεων, ενώ τα ψηφιακά εργαλεία μπορούν να συμβάλουν στον εντοπισμό ασυνήθιστων αποκλίσεων και ύποπτων παρεμβάσεων. Η εγκατάσταση έξυπνων μετρητών αποτελεί, επομένως, βασικό όπλο στη μάχη για τις …χαμένες κιλοβατώρες, καθώς το κόστος των ρευματοκλοπών εκτιμάται σε περίπου 450 εκατ. ευρώ ετησίως, επιβαρύνοντας τους συνεπείς καταναλωτές με περίπου 60 ευρώ ανά λογαριασμό τον χρόνο, ποσό που τείνει να μειωθεί στα 50 ευρώ με τις ενέργειας της τελευταία διετίας. Η αποκλιμάκωση των απωλειών που καταγράφεται τα τελευταία χρόνια δείχνει ότι η εικόνα βελτιώνεται, χωρίς να έχει εξαλειφθεί η οικονομική επιβάρυνση.

Η αντιμετώπιση των ρευματοκλοπών, το πρόγραμμα εγκατάστασης έξυπνων μετρητών και η ανάγκη εκσυγχρονισμού των υποδομών, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στις αυξανόμενες απαιτήσεις του ηλεκτρικού συστήματος βρέθηκαν στο επίκεντρο της τοποθέτησης του διευθύνοντος συμβούλου του ΔΕΔΔΗΕ, Αναστάσιου Μάνου, στο 8ο Renewable & Storage Forum την Πέμπτη.

Σύμφωνα με τον ίδιο, η υποχώρηση των απωλειών και οι εισπράξεις από βεβαιωμένες υποθέσεις ρευματοκλοπών έχουν δημιουργήσει σωρευτικό όφελος 400 εκατ. ευρώ για τους καταναλωτές. Το ετήσιο κόστος του φαινομένου, το οποίο το 2023 είχε ανέλθει σε περίπου 350 εκατ. ευρώ, έχει πλέον περιοριστεί κάτω από τα 300 εκατ. ευρώ, όπως ανέφερε. Παράλληλα, οι απώλειες έχουν επιστρέψει στα επίπεδα του 2017, ενώ η ετήσια μείωσή τους αποτιμάται σε 130-150 εκατ. ευρώ.

Η αποκλιμάκωση των απωλειών, πάντως, δεν σημαίνει ότι ο στόχος έχει επιτευχθεί. Η ΡΑΑΕΥ έχει ζητήσει από τον Διαχειριστή ταχύτερη πρόοδο, θεωρώντας ότι η ανάπτυξη των έξυπνων μετρητών και των ψηφιακών υποδομών μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη μείωση των ρευματοκλοπών από εκείνη που προβλέπει ο σχεδιασμός του ΔΕΔΔΗΕ.

Οι έξυπνοι μετρητές και ο στόχος του 2030

Ο ρυθμός εγκατάστασης έξυπνων «ρολογιών» έχει φτάσει περίπου τις 6.000 συσκευές ημερησίως ή τις 130.000 τον μήνα. Με βάση τον σχεδιασμό του Διαχειριστή, η ανάπτυξη του συστήματος θα συνεχιστεί έως το 2030, οπότε προβλέπεται να καλύπτει το σύνολο των παροχών. Ήδη, περίπου το 66% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται στη χώρα καταγράφεται μέσω τηλεμέτρησης. Η επιτάχυνση των εγκαταστάσεων αποκτά μεγαλύτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη ότι το κεντρικό πρόγραμμα καθυστέρησε σχεδόν τρία χρόνια λόγω δικαστικών προσφυγών και ενστάσεων. Ο ΔΕΔΔΗΕ υποστηρίζει ότι η αναβολή περιόρισε σημαντικά τα οφέλη που θα μπορούσαν να έχουν ήδη προκύψει από την ψηφιοποίηση, γεγονός που ενισχύει την πίεση για ολοκλήρωση του έργου έως το 2030.

Η πλήρης ανάπτυξη των ψηφιακών υποδομών θα βελτιώσει την εποπτεία του δικτύου και να διευκολύνει τον εντοπισμό βλαβών, υπερφορτίσεων και απωλειών. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται η ψηφιακή χαρτογράφηση της χαμηλής τάσης, η οποία καλύπτει περίπου το 50% των πελατών στην Ελλάδα, καθώς και η σχεδιαζόμενη εγκατάσταση 50.000 μονάδων παρακολούθησης στους υποσταθμούς. Ο κ. Μάνος μίλησε επίσης για την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης η οποία μπορεί επίσης να συμβάλει στον ταχύτερο εντοπισμό των περιοχών που επηρεάζονται από διακοπές ηλεκτροδότησης.

Ο κ. Μάνος συνέδεσε τον ψηφιακό μετασχηματισμό με την αναγκαία ενίσχυση των υποδομών. Από το 2025, οι ετήσιες επενδύσεις έχουν αυξηθεί στα επίπεδα των 800 εκατ. ευρώ, με στόχο να αναβαθμιστούν οι υποδομές και να υποστηριχθεί η ενεργειακή μετάβαση. Η ενίσχυση του δικτύου θεωρείται κρίσιμη τόσο για τη σύνδεση νέων παραγωγών όσο και για την εξυπηρέτηση των νέων ηλεκτρικών φορτίων.

Πώς ανοίγει ο δρόμος για νέες ΑΠΕ και αποθήκευση

Η αύξηση των επενδύσεων συνοδεύτηκε από επιτάχυνση των συνδέσεων έργων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ) που έχουν φτάσει, όπως υποστήριξε ο διευθύνων σύμβουλος του ΔΕΔΔΗΕ έως και 80 την ημέρα το διάστημα 2024-2025. Σήμερα, στο δίκτυο διανομής αντιστοιχεί περίπου το 50% της εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ της χώρας, με περισσότερους από 100.000 παραγωγούς και συνολική ισχύ περίπου 10 GW. Ωστόσο, πάνω από το 80% των συμβάσεων σύνδεσης στις αρχές του 2026 αφορούσε μικρά έργα ΑΠΕ έως 100 kW, αναδεικνύοντας τη μεγάλη διασπορά των παραγωγών. Από τον Μάιο του 2024, ο ΔΕΔΔΗΕ μπορεί να περιορίζει εξ αποστάσεως την παραγωγή, ελέγχοντας περίπου 6 GW.

Παράλληλα, ο ΔΕΔΔΗΕ έχει χαρτογραφήσει πάνω από 70 θέσεις στο δίκτυο για σύνδεση συστημάτων αποθήκευσης ισχύος 1 GW αν και το επενδυτικό ενδιαφέρον είναι υπερδιπλάσιο, καθώς οι αιτήσεις υπερβαίνουν τα 2,2 GW. Για την αξιοποίηση μεγαλύτερου μέρους των έργων, εξετάζονται πρόσθετες λύσεις με τη ΡΑΑΕΥ.