Η εντυπωσιακή άνοδος των μετοχών που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη (AI) στην Ασία δίνει τη θέση της σε ένα κύμα έντονων ρευστοποιήσεων, προκαλώντας μεγάλες απώλειες σε επενδυτές και αναγκάζοντας κυβερνήσεις και εποπτικές αρχές να παρέμβουν. Μετοχές κορυφαίων εταιρειών ημιαγωγών, οι οποίες είχαν καταγράψει θεαματικά κέρδη χάρη στην έκρηξη της ζήτησης για υπολογιστική ισχύ και μνήμες, υποχωρούν απότομα, καθώς ενισχύονται οι φόβοι ότι οι επενδύσεις στις υποδομές τεχνητής νοημοσύνης στις ΗΠΑ ενδέχεται να επιβραδυνθούν.
Η αναταραχή αποτυπώνεται χαρακτηριστικά στην εμπειρία του 35χρονου υπαλλήλου γραφείου Τσόι Τζιν-γουκ στη Σεούλ, τον οποίο αναφέρει ως παράδειγμα η Wall Street Journal. Τον Ιούλιο αγόρασε μετοχές της SK Hynix αξίας 37.000 δολαρίων, εκτιμώντας ότι η τιμή τους θα ανακάμψει μετά την καλοκαιρινή διόρθωση. Αντίθετα, η αξία της επένδυσής του υποχώρησε περίπου στο μισό. Παρά τις απώλειες, ο ίδιος εξακολουθεί να πιστεύει ότι η εταιρεία, ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς μνημών παγκοσμίως, μπορεί να ανακάμψει.
Η περίπτωσή του δεν είναι μεμονωμένη. Ιδιώτες επενδυτές στην ευρύτερη Ασία, Νότια Κορέα, την Κίνα, την Ιαπωνία και την Ταϊβάν είχαν στραφεί μαζικά σε εταιρείες τεχνολογίας, επιδιώκοντας να επωφεληθούν από την παγκόσμια επενδυτική έκρηξη γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη. Η SK Hynix, η Samsung Electronics, η Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) και η ιαπωνική Kioxia συγκαταλέγονταν στους μεγάλους κερδισμένους. Τώρα, όμως, η αβεβαιότητα για τη συνέχεια των αμερικανικών επενδύσεων σε data centers ανατρέπει το κλίμα.
Βαριές απώλειες σε Κορέα και Ιαπωνία
Η ένταση των πιέσεων ήταν ιδιαίτερα εμφανής στη Νότια Κορέα. Ο δείκτης Kospi υποχώρησε σχεδόν 12% μέσα στην προηγούμενη εβδομάδα, με τη Samsung Electronics να χάνει περίπου 16% και την SK Hynix περίπου 20%. Σε σύγκριση με το υψηλό του Ιουνίου, ο δείκτης έχει υποχωρήσει περίπου 45%, αποτυπώνοντας το μέγεθος της μεταστροφής του επενδυτικού κλίματος.
Αντίστοιχα, στην Ιαπωνία ο Nikkei έχει χάσει σχεδόν 20% από το υψηλό του Ιουνίου, ενώ ο ειδικός δείκτης μετοχών ημιαγωγών έχει υποχωρήσει κατά 54%. Η Kioxia, κατασκευάστρια μνημών flash, κατέγραψε πτώση σχεδόν 37% μόνο την περασμένη εβδομάδα.
Τη Δευτέρα, πάντως, οι αγορές εμφάνισαν διαφορετική εικόνα. Ο Kospi παρέμεινε σχεδόν αμετάβλητος, ενώ ο δείκτης Taiex της Ταϊβάν ανέκαμψε περίπου 5%, μετά την παρέμβαση των αρχών για τον περιορισμό της μεταβλητότητας.
Κρατικές παρεμβάσεις και πολιτικές πιέσεις
Η Ταϊβάν ενεργοποίησε το Εθνικό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθεροποίησης, το οποίο διαθέτει περίπου 15 δισ. δολάρια για παρεμβάσεις στην αγορά. Παράλληλα, η εποπτική αρχή επέβαλε περιορισμούς στις πωλήσεις short selling, συμβάλλοντας στην ανάκαμψη της μετοχής της TSMC. Στη Νότια Κορέα, το υπουργείο Οικονομικών χαλάρωσε προσωρινά τους κανόνες εξασφαλίσεων για τις χρηματιστηριακές εταιρείες, επιχειρώντας να περιορίσει τις πιέσεις από τις μαζικές πωλήσεις.
Η πτώση των μετοχών προκαλεί και πολιτικές αντιδράσεις στη Σεούλ. Ο πρόεδρος Λι Τζε Μιουνγκ είχε στηρίξει δημόσια την προοπτική ανόδου της κορεατικής χρηματιστηριακής αγοράς, προειδοποιώντας ωστόσο τον προηγούμενο μήνα ότι μια διόρθωση ήταν αναπόφευκτη. Η αντιπολίτευση τον κατηγορεί πλέον ότι οι κυβερνητικές παρεμβάσεις και οι προσδοκίες που καλλιεργήθηκαν συνέβαλαν στην υπερβολική αισιοδοξία των επενδυτών.
Η κρίση στην Ασία περνά και στη νέα γενιά
Οι διακυμάνσεις δεν πλήττουν μόνο τους έμπειρους επενδυτές. Στην Ιαπωνία, η 17χρονη Μινάμι Καμίγια συμμετέχει σε επενδυτικό όμιλο του σχολείου της, όπου οι μαθητές διαχειρίζονται χαρτοφυλάκια με αρχικό κεφάλαιο περίπου 1.200 δολαρίων. Η πτώση της Kioxia προκάλεσε ανησυχία μεταξύ των συμμαθητών της, ενώ η ίδια προτίμησε να διατηρήσει μετοχές εταιρειών καταναλωτικών προϊόντων, όπως η Nissin, αναφέρει η Journal.
Ακόμη και επενδυτές που απέφυγαν τις τεχνολογικές μετοχές δεν έμειναν ανεπηρέαστοι. Ο 22χρονος φοιτητής Ρίο Νεγκίσι είδε το χαρτοφυλάκιό του να χάνει περίπου 38.000 δολάρια, ή σχεδόν το 30% της αξίας του.
Η αναταραχή αναδεικνύει τους κινδύνους της υπερσυγκέντρωσης επενδύσεων σε έναν κλάδο που είχε συνδεθεί με εξαιρετικά υψηλές προσδοκίες. Η τεχνητή νοημοσύνη εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό πεδίο ανάπτυξης, αλλά οι χρηματιστηριακές αποτιμήσεις εξαρτώνται και από τον ρυθμό των επενδύσεων, την κερδοφορία και τις πραγματικές αποδόσεις. Για χιλιάδες μικροεπενδυτές στην Ασία, η απότομη αλλαγή κλίματος αποτελεί πλέον ένα ακριβό μάθημα για τη μεταβλητότητα των αγορών.
