Bloomberg για Βενεζουέλα: Για να ανθίσει ο πετρελαϊκός τομέας θα απαιτηθεί σταθερότητα

Η επιδρομή των αμερικανικών ειδικών δυνάμεων που απήγαγε τον Νικολά Μαδούρο στο Καράκας της Βενεζουέλας εκτελέστηκε αψεγάδιαστα μετά από μήνες σχεδιασμού, ωστόσο τα επόμενα βήματα στη Βενεζουέλα είναι πιθανό να είναι πολύ πιο χαοτικά και μακροχρόνια, υπονομεύοντας τις ελπίδες για μια γρήγορη, πετρελαϊκή οικονομική ανάκαμψη, εκτιμά σε ανάλυσή του το Bloomberg.

Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αντιμετωπίζει μια σειρά προκλήσεων στο να «διοικήσει» εξ αποστάσεως την τεράστια λατινοαμερικανική χώρα με τα μεγαλύτερα διαπιστωμένα πετρελαϊκά παοθέματα στον κόσμο, καθώς ο ίδιος και άλλοι αξιωματούχοι επιμένουν ότι θα το κάνουν μέσω ενός συνδυασμού απειλών και μιας άνευ προηγουμένου αρμάδας του αμερικανικού ναυτικού που επιτρέπει στις ΗΠΑ να χρησιμοποιήσουν τις εξαγωγές πετρελαίου της Βενεζουέλας ως μοχλό πίεσης.

Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αντιμετωπίζει μια σειρά προκλήσεων στο να «διοικήσει» εξ αποστάσεως την τεράστια λατινοαμερικανική χώρα με τα μεγαλύτερα διαπιστωμένα πετρελαϊκά παοθέματα στον κόσμο

«Με την απομάκρυνση του Μαδούρο, ενδεχομένως δημιούργησαν ένα σενάριο πολύ μεγαλύτερης αστάθειας», εκτίμησε ο Αλεξάντερ Μέιν, εμπειρογνώμονας για τη Λατινική Αμερική και διευθυντής διεθνούς πολιτικής στο Κέντρο Οικονομικών και Πολιτικών Ερευνών. «Τα πράγματα μπορεί να ξεφύγουν από τον έλεγχο με τρόπο που δεν μπορούμε πραγματικά να προβλέψουμε».

Οι βραχυπρόθεσμες προκλήσεις περιλαμβάνουν την καταπολέμηση της βίας από τις φιλοκυβερνητικές ένοπλες ομάδες πολιτών, γνωστές ως colectivos, που περιφέρονται στην πρωτεύουσα, καθώς και από τα ισχυρά καρτέλ ναρκωτικών και τις ένοπλες αντάρτικες ομάδες, τις οποίες η κυβέρνηση της Βενεζουέλας ενδέχεται να μην έχει τη δυνατότητα να ελέγξει, σημειώνει το Bloomberg.

Υπάρχει επίσης η ανάγκη να αντιμετωπιστούν βασικά ανθρωπιστικά ζητήματα, δεδομένης της μακροχρόνιας οικονομικής κατάρρευσης της χώρας, με επίμονo υπερπληθωρισμό, περίπου το ήμισυ του πληθυσμού της Βενεζουέλας, που αριθμεί 30 εκατομμύρια, να ζει σε συνθήκες φτώχειας και περίπου 8 εκατομμύρια οικονομικούς πρόσφυγες να είναι διασκορπισμένοι σε γειτονικές χώρες, οι οποίοι ενδέχεται να επιστρέψουν.

Εσωτερικές διαμάχες

Ο Λευκός Οίκος, που επιθυμεί να προσελκύσει Αμερικανούς επενδυτές και αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες, πρέπει επίσης να αντιμετωπίσει μια σειρά ζητημάτων, από τις εσωτερικές διαμάχες του καθεστώτος και την ευρύτερη πολιτική αστάθεια έως την καταπολέμηση της δεκαετιών διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένης της διαφθοράς στο δικαστικό σώμα και στην κυβέρνηση της νεοορκισμένης αναπληρώτριας προέδρου, Ντέλσι Ροντρίγκες.

«Πολλά μπορούν ακόμα να πάνε στραβά», γράφουν οι αναλυτές της Bloomberg Economics Jimena Zuniga και Chris Kennedy σε μια ανάλυση αυτή την εβδομάδα. «Δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι η Ροντρίγκες θα καταφέρει να φέρει σταθερότητα. Μια καθυστερημένη επιστροφή στη δημοκρατία θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια ασταθή πολιτική προοπτική, ανανέωση της βίας και πιο περιορισμένη οικονομική ανάκαμψη».

Οι αξιωματούχοι των ΗΠΑ προσπάθησαν να αποφύγουν το χάος και τη βία που ακολούθησαν τις προσπάθειες αλλαγής καθεστώτος στο Αφγανιστάν, το Ιράκ και τη Λιβύη, αφήνοντας το καθεστώς της Βενεζουέλας σε μεγάλο βαθμό ανέπαφο. Αυτό σήμαινε, τουλάχιστον προσωρινά, τον αποκλεισμό της αντιπολίτευσης με ηγέτιδα τη νικήτρια του Νόμπελ Ειρήνης Μαρία Κορίνα Ματσάντο, το κόμμα της οποίας, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των ΗΠΑ, κέρδισε τις τελευταίες εκλογές της χώρας το 2024.

Τραμπ και πετρελαϊκές

Ο Τραμπ υποβάθμισε τους κινδύνους όταν φιλοξένησε μια συνάντηση με στελέχη πετρελαϊκών εταιρειών την Παρασκευή. Προέβλεψε μια γρήγορη συμφωνία από τις μεγάλες πετρελαϊκές εταιρείες να δαπανήσουν τουλάχιστον 100 δισεκατομμύρια δολάρια στη Βενεζουέλα. Νωρίτερα την ίδια μέρα, δήλωσε ότι θα αφήσει για την ώρα τα πλοία και τα στρατεύματα που έχει αποστείλει στην Καραϊβική Θάλασσα, θέτοντας ερωτήματα σχετικά με το κόστος της μακροπρόθεσμης επιχείρησης.

«Αν δεν θέλετε να πάτε, απλά ενημερώστε με, γιατί έχω 25 άτομα που δεν είναι εδώ σήμερα και είναι πρόθυμα να πάρουν τη θέση σας», είπε ο Τραμπ στους εκπροσώπους των πετρελαϊκών εταιρειών. «Θα έχετε κάτι που δεν είχαν ποτέ εδώ, δηλαδή τεράστια ασφάλεια. Θα είστε πολύ ασφαλείς, πολύ προστατευμένοι. Φυσικά ασφαλείς, αλλά και οικονομικά ασφαλείς».

Ωστόσο, ενώ ο Τραμπ έχει αναδείξει τα οφέλη της κατάσχεσης των πετρελαϊκών αποθεμάτων της Βενεζουέλας — αναφέροντας ότι το καθεστώς θα στείλει στις ΗΠΑ έως και 50 εκατομμύρια βαρέλια αργού πετρελαίου — η ευρύτερη πολιτική αβεβαιότητα θα μπορούσε να καταστείλει τις τόσο αναγκαίες επενδύσεις. Παρά την έμφαση που δίνει ο Τραμπ στα πετρελαϊκά αποθέματα της Βενεζουέλας, τα μεγαλύτερα στον κόσμο, η απαρχαιωμένη πετρελαϊκή υποδομή της χώρας θα χρειαστεί 100 δισεκατομμύρια δολάρια και πολλά χρόνια για να ανακάμψει.

Η προσέλκυση νέων, μακροπρόθεσμων επενδυτών μπορεί επίσης να αποδειχθεί δύσκολη χωρίς πολιτική βεβαιότητα, ιδίως δεδομένου ότι η χώρα εξακολουθεί να διοικείται από την ίδια  κυβέρνηση που απαλλοτρίωσε τα πετρελαϊκά περιουσιακά στοιχεία των ΗΠΑ πριν από περισσότερο από μια δεκαετία.

Στη συνάντηση με τον Τραμπ στο Λευκό Οίκο, οι διευθυντές των πετρελαϊκών εταιρειών φάνηκαν σκεπτικοί. Ο διευθύνων σύμβουλος της Exxon Mobil Corp., Ντάρεν Γουντς, δήλωσε ότι η Βενεζουέλα είναι επί του παρόντος «μη επενδύσιμη», επισημαίνοντας ότι τα περιουσιακά στοιχεία της εταιρείας του έχουν κατασχεθεί δύο φορές στο παρελθόν από την κυβέρνηση στο Καράκας.

«Μπορείτε λοιπόν να φανταστείτε ότι για να επανέλθουμε για τρίτη φορά θα χρειαστούν σημαντικές αλλαγές σε σχέση με ό,τι έχουμε δει ιστορικά εδώ και με την τρέχουσα κατάσταση», δήλωσε ο Γουντς.

Υπάρχουν ακόμα περισσότερες ερωτήσεις από απαντήσεις σχετικά με το τι συγκεκριμένα σχεδιάζει να κάνει η ΗΠΑ για να υποστηρίξει και να εξασφαλίσει τυχόν νέες επενδύσεις από αμερικανικές εταιρείες.

«Ακόμα και με τις εγγυήσεις των ΗΠΑ, ουσιαστικά ζητάτε από τους επενδυτές να εμπιστευτούν τους ίδιους ανθρώπους που τους εθνικοποίησαν, τους απαλλοτρίωσαν και ουσιαστικά τους κατέστρεψαν για 20 χρόνια», δήλωσε ο Evan Ellis, ο οποίος εργάστηκε για το Στέιτ Ντιπάρτμεντ κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του Trump με αρμοδιότητα για τη Λατινική Αμερική και την Καραϊβική.

«Αν είστε μια αμερικανική εταιρεία που έχει στενές σχέσεις με την κυβέρνηση Τραμπ, μπορεί να αισθάνεστε κάποια ασφάλεια», συνέχισε ο Ellis. «Αλλά αν είστε μια ευρωπαϊκή πετρελαϊκή εταιρεία, είστε προστατευμένοι;»

Ο Τραμπ και η αμερικανική πετρελαϊκή βιομηχανία ελπίζει ότι η Ροντρίγκες θα προσφέρει ένα σταθερό περιβάλλον για την επιστροφή των αμερικανικών πετρελαϊκών εταιρειών, ακόμη και αν η προοπτική της αύξησης της παραγωγής της Βενεζουέλας οδηγήσει σε περαιτέρω πτώση των τιμών του πετρελαίου. Ωστόσο, ορισμένοι αμφιβάλλουν αν ο Λευκός Οίκος μπορεί να βασιστεί στην Ροντρίγκες, που ήταν η αντιπρόεδρος επί Μαδούρο, για την υλοποίηση των μακροπρόθεσμων σχεδίων των ΗΠΑ, ιδίως καθώς οι αμερικανοί νομοθέτες ζητούν μια κυβερνητική ανατροπή που θα φέρει την αντιπολίτευση στην εξουσία.