Κομισιόν: Με μέτρο οι επιδοτήσεις, προειδοποιεί τις χώρες μέλη

Καμπανάκι κινδύνου κρούουν αξιωματούχοι της Κομισιόν για συγκρατημένα σχέδια στήριξης σε αντιστάθμιση της ενεργειακής κρίσης που έχει εκτοξεύσει τις τιμές της ενέγρειας, προκειμένου να μην οδηγήσει σε δημοσιονομική κρίση.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επιμένει ότι οι προτεινόμενες επιδοτήσεις για την ενέργεια, οι φορολογικές ελαφρύνσεις και τα ανώτατα όρια τιμών πρέπει να είναι περιορισμένης χρονικής διάρκειας και εμβέλειας, προκειμένου να μην επαναληφθεί το κακό προηγούμενο του 2022 όταν τα αντίστοιχα μέτρα τροφοδότησαν τον ληθωρισμό και τα διογκούμενα ελλείμματα.

«Πρόκειται για μια ενιαία προσπάθεια της Επιτροπής», δήλωσε ο επίτροπος Ενέργειας της ΕΕ, Νταν Γιόργκενσεν, στους FT. «Ό,τι συμβαίνει σε έναν τομέα της οικονομίας μπορεί να έχει επιπτώσεις στο υπόλοιπο της κοινωνίας», προειδοποίησε.

Αρκετές χώρες, μεταξύ των οποίων η Ιταλία, η Πολωνία και η Ισπανία, έχουν μειώσει τους φόρους στα καύσιμα, ενώ άλλες έχουν ζητήσει τη χαλάρωση των κανόνων της ΕΕ για τις κρατικές ενισχύσεις.

Η Ρώμη πιέζει επίσης τις Βρυξέλλες να χαλαρώσουν τους δημοσιονομικούς περιορισμούς, ώστε να δοθεί στις πρωτεύουσες μεγαλύτερο περιθώριο ελιγμών.

Η επιτροπή παρείχε «τεχνικές συμβουλές και βοήθεια στις χώρες για τη διαμόρφωση των πολιτικών εργαλείων και μέσων που επιθυμούν να χρησιμοποιήσουν εντός του δημοσιονομικού περιθωρίου που διαθέτουν», δήλωσε ο Γιόργκενσεν.

Η σύγκρουση «ενέχει, δυστυχώς, τεράστιο κίνδυνο να οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμού, με όλες τις αρνητικές συνέπειες που αυτό συνεπάγεται», πρόσθεσε.

Η επιτροπή προτρέπει σε «συντονισμό και σύνεση» όσον αφορά οποιαδήποτε μέτρα αποσκοπούν στην ανακούφιση των πιέσεων στις τιμές της ενέργειας, ανέφεραν αξιωματούχοι που γνωρίζουν τις συνομιλίες μεταξύ των Βρυξελλών και των εθνικών υπουργείων Οικονομικών, σύμφωνα με τους FT.

Τα δεδομένα και οι κίνδυνοι

Ο δείκτης ακαθάριστου δημόσιου χρέους προς ΑΕΠ της ΕΕ αυξήθηκε από 77,8% στο τέλος του 2019 σε 82,1% το τρίτο τρίμηνο του περασμένου έτους, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία.

«Στοχευμένες κυβερνητικές πολιτικές μπορούν να βοηθήσουν στην άμβλυνση του σοκ, μειώνοντας τη ζήτηση ενέργειας και αποζημιώνοντας τα νοικοκυριά με χαμηλότερα εισοδήματα», δήλωσε το προηγούμενο διάστημα η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι «ευρείας βάσης και αόριστης διάρκειας μέτρα» ενδέχεται να έχουν αντίθετα αποτελέσματα, καθώς θα μπορούσαν να τροφοδοτήσουν «υπερβολικά» τη ζήτηση και να οδηγήσουν σε πληθωρισμό και προέτρεψε τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να επικεντρωθούν σε «προσωρινές, στοχευμένες και εξατομικευμένες» δράσεις.

Ο επίτροπος της ΕΕ για οικονομικές υποθέσεις, Βάλντις Ντομπρόβσκις, δήλωσε στους υπουργούς Οικονομικών των κρατών μελών ότι θα πρέπει να υιοθετηθούν μόνο «συνεκτικά» βραχυπρόθεσμα έκτακτα μέτρα.

Προειδοποίησε ότι οι υπερβολικές δαπάνες θα «έχουν σοβαρές δημοσιονομικές επιπτώσεις», δεδομένου ότι οι δύο προηγούμενες κρίσεις, σε συνδυασμό με την αύξηση των αμυντικών δαπανών από το 2022, έχουν περιορίσει το δημοσιονομικό περιθώριο δράσης των κυβερνήσεων.

«Το πρόβλημα σε μια κρίση όπως αυτή είναι ότι μερικές φορές πρέπει να στηρίξουμε και να επιδοτήσουμε πράγματα που κανονικά δεν θα σκεφτόμασταν ποτέ, αλλά πρέπει να γίνει βραχυπρόθεσμα», δήλωσε ο Γιόργκενσεν. «Διαφορετικά, οι άνθρωποι θα παγώσουν ή η παραγωγή θα σταματήσει.»

«Το σημείο που τονίζουμε είναι ότι έχουμε περιορισμένο δημοσιονομικό περιθώριο ελιγμών, οπότε ό,τι και αν κάνουν τα κράτη μέλη πρέπει να είναι προσωρινό και στοχευμένο», δήλωσε ο Ντομπρόβσκις πρόσφατα.

Η πρόταση για φορολόγηση υπερκερδών εταιρειών ενέργειας

Οι υπουργοί Οικονομικών της Γερμανίας, της Ισπανίας, της Ιταλίας, της Πορτογαλίας και της Αυστρίας προέτρεψαν την Παρασκευή τις Βρυξέλλες να επιβάλουν έναν φόρο έκτακτων κερδών σε επίπεδο ΕΕ στις εταιρείες ενέργειας, προκειμένου να ανακουφιστεί το «βάρος για την ευρωπαϊκή οικονομία και τους ευρωπαίους πολίτες».

Στην επιστολή, που δημοσιεύθηκε από τον ισπανό υπουργό Οικονομικών Κάρλος Κουέρπο, γίνεται αναφορά σε ένα ανώτατο όριο για τα έσοδα των εταιρειών ηλεκτρικής ενέργειας το 2022, κατά τη διάρκεια της απότομης αύξησης των τιμών του φυσικού αερίου που προκλήθηκε από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.

«Λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες στρεβλώσεις της αγοράς και τους δημοσιονομικούς περιορισμούς, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα πρέπει να αναπτύξει γρήγορα ένα παρόμοιο μέσο συνεισφοράς σε επίπεδο ΕΕ», ανέφεραν.

Η Πολωνία μείωσε δραστικά τον ΦΠΑ και τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα καύσιμα, με αποτέλεσμα την απώλεια φορολογικών εσόδων ύψους 1,6 δισ. ζλότι (370 εκατ. ευρώ) τον μήνα. Η κυβέρνηση σχεδιάζει να αντισταθμίσει αυτή την απώλεια με έναν έκτακτο φόρο επί των κερδών των εταιρειών ενέργειας, λεπτομέρειες του οποίου δεν έχουν γίνει ακόμη γνωστές.