Συμφωνία-πλαίσιο που καθορίζει έναν «προσωρινό διάδρομο» ναυσιπλοΐας εντός των Στενών του Ορμούζ συζήτησαν οι υπουργοί Εξωτερικών του Ιράν και του Ομάν συζήτησαν χθες Τρίτη. Η συμνφωνία προβλέπει μια επιχείρηση αποναρκοθέτησης στο στρατηγικής σημασίας πέρασμα για το παγκόσμιο εμπόριο, σύμφωνα με κοινή ανακοίνωσή τους.
Οι δύο χώρες, που βρέχονται από τα Στενά, προσπαθούν να ρυθμίσουν τη ναυσιπλοΐα εκεί, ενώ η θαλάσσια αυτή οδός, που παραμένει αποκλεισμένη από την Τεχεράνη, βρίσκεται στο επίκεντρο του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Οποιαδήποτε «μόνιμη λύση» θα πρέπει να βασίζεται στο πρωτόκολλο συμφωνίας Τεχεράνης – Ουάσιγκτον
Ο υπουργός Εξωτερικών του σουλτανάτου του Ομάν Μπαντρ Αλμπουσάιντι σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ δήλωσε πως ελπίζει να «ανακοινώσει σύντομα» έναν προσωρινό διάδρομο ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ καθώς και «πρακτικές ρυθμίσεις ώστε να αποκατασταθεί η ασφαλής ναυσιπλοΐα».
Οποιαδήποτε «μόνιμη λύση» θα πρέπει να βασίζεται στο πρωτόκολλο συμφωνίας που υπογράφηκε μεταξύ της Τεχεράνης και της Ουάσιγκτον τον Ιούνιο, η οποία έκτοτε κατάρρευσε, και στην οποία το Ιράν συνεχίζει να αναφέρεται, πρόσθεσε.
Ο Μπαντρ Αλμπουσάιντι και ο ομόλογός του Αμπάς Αραγτσί συζήτησαν στην Τεχεράνη «για ένα ‘πλαίσιο κατά στάδια’», σύμφωνα με την ανακοίνωση που εξέδωσε το Μουσκάτ.
«Οι δύο υπουργοί συζήτησαν για ένα ‘πλαίσιο κατά στάδια’ που περιλαμβάνει τη διαμόρφωση ενός κοινού προσωρινού διαδρόμου ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ και μια συμφωνία για την εφαρμογή ενός κοινού σχεδίου αποναρκοθέτησης των Στενών», αναφέρει η ανακοίνωση που εξέδωσε το υπουργείο Εξωτερικών του Ομάν, το οποίο διευκρινίζει ότι θα συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις σε τεχνικό επίπεδο με στόχο την εξεύρεση μόνιμης λύσης.
Προς έναν «μόνιμο» διάδρομο
Το πλαίσιο αυτό θα περιλαμβάνει «τη διαμόρφωση ενός κοινού προσωρινού διαδρόμου ναυσιπλοΐας μέσω των Στενών του Ορμούζ και μια συμφωνία για την εφαρμογή ενός κοινού σχεδίου αποναρκοθέτησης των Στενών».
Οι διαπραγματεύσεις θα συνεχιστούν για να καθοριστεί ένας «μόνιμος» διάδρομος και να οριστεί «η μελλοντική διαχείριση των Στενών», όπως και ένας μηχανισμός για την «παροχή των απαραίτητων υπηρεσιών πλοήγησης και ασφάλειας», προσθέτει ο συντάκτης του κειμένου.
Οι δύο χώρες υπογράμμισαν επίσης τη σημασία της διεξαγωγής κοινών συζητήσεων με τις άλλες χώρες του Κόλπου.
Η ανακοίνωση εκδίδεται ενώ ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε εκ νέου στο Truth Social, το δικό του μέσο κοινωνικής δικτύωσης, ότι, σύμφωνα με το αμερικανικό Ναυτικό, «όλες οι νάρκες αφαιρέθηκαν και/ή καταστράφηκαν στα διεθνή ύδατα των Στενών του Ορμούζ».
«Το Ιράν ενημερώθηκε ότι κάθε πλοίο ή σκάφος που θα τοποθετεί νέες νάρκες θα καταστρέφεται», πρόσθεσε.
Νωρίτερα, ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι τα Στενά τελούσαν υπό αμερικανικό έλεγχο – κάτι που η Τεχεράνη διέψευσε – και απείλησε το Ομάν με βομβαρδισμούς εάν το σουλτανάτο «σταθεί εμπόδιο» στον δρόμο των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ορμούζ.
Κλειστά τα Στενά
Ο πόλεμος ξέσπασε στα τέλη Φεβρουαρίου όταν Ισραήλ και ΗΠΑ επιτέθηκαν στο Ιράν, το οποίο απάντησε πλήττοντας συμμαχικές χώρες της Ουάσιγκτον στην περιοχή και επιβάλλοντας αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ, μέσω των οποίων διερχόταν πριν από τον πόλεμο το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων παγκοσμίως.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιβάλλουν με τη σειρά τους αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια.
Το Ιράν συζητά εδώ και εβδομάδες με το Ομάν, τονίζοντας παράλληλα ότι τα Στενά θα παραμένουν κλειστά όσο η Ουάσιγκτον δεν εκπληρώνει τις δεσμεύσεις της που προβλέπονται από το πρωτόκολλο συμφωνίας, μια εκ των οποίων είναι η άρση του αμερικανικού αποκλεισμού.
Το Ιράν έχει στοχεύσει πλοία που επιχειρούν να διέλθουν από τα Στενά χωρίς να ζητήσουν άδεια.
Πρόταση Γκουτέρες για ρόλο ΟΗΕ
Υπενθυμίζεται ότι να αναλάβει ρόλο ο ΟΗΕ τη «διευκόλυνση» των θαλάσσιων μεταφορών λιπασμάτων, που πλήττονται το τρέχον διάστημα από την παράλυση της κίνησης στα Στενά του Ορμούζ, πρότεινε ο γενικός γραμματέας του Οργανισμού Αντόνιο Γκουτέρες.
«Ο σκοπός είναι απλός: να μειωθούν οι άμεσοι κίνδυνοι, να υποστηριχτεί πιο συντεταγμένη και προβλέψιμη μεταφορά, και να (υπάρξει) συμβολή στην ανοικοδόμηση της εμπιστοσύνης που απαιτείται για τη διπλωματία και την αποκλιμάκωση», τόνισε ο επικεφαλής του ΟΗΕ κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στη Νέα Υόρκη.
Αφού άρχισε τον Μάρτιο διεργασίες για το ζήτημα, ο Αντόνιο Γκουτέρες πρότεινε να δημιουργηθεί «μηχανισμός καταγραφής και επαλήθευσης πλοίων που μεταφέρουν, τουλάχιστον σε πρώτο χρόνο, λιπάσματα και συναφή προϊόντα».
