Ζήσε Μάη μου

Έχει περάσει μία εβδομάδα από τη στιγμή που ακούσαμε δια στόματος του πρωθυπουργού κ. Κυριάκου Μητσοτάκη τα θετικά μέτρα που εξήγγειλε για μισθωτούς, συνταξιούχους, ελεύθερους επαγγελματίες, επιχειρήσεις, αγρότες και οικογένειες και μετά και τις διευκρινίσεις των αρμόδιων υπουργών έχει προκύψει μία ξεκάθαρή εικόνα για το τι και πότε θα ισχύσει.

Αυτή, όμως, η χρονοσειρά εφαρμογής των μέτρων είναι που έχει προκαλέσει αντιδράσεις σε πρόσωπα που γνωρίζουν πολύ καλά τα θέματα των επαγγελματιών και των επιχειρήσεων και οι οποίοι το μόνο σίγουρο είναι ότι θέλουν το καλύτερο για την αγορά.

Ένας από αυτούς είναι ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Αθηνών κ. Γιάννης Μπρατάκος, ο οποίος μιλώντας στο Forum που πραγματοποίησε ο ΟΤ στη Θεσσαλονίκη στο πλαίσιο της ΔΕΘ είπε τα πράγματα με το όνομά τους και προκάλεσε η αλήθεια είναι αίσθηση.

Οι εξαγγελίες του πρωθυπουργού στη ΔΕΘ έχουν ένα βασικό ζήτημα: ζητούν από επαγγελματίες και επιχειρήσεις να περιμένουν. Να δουν αρχικά κάποιες ελαφρύνσεις το 2027 αλλά τις περισσότερες να κάνουν υπομονή γιατί απλώνονται σε βάθος ακόμη και 8ετίας. Μόνο που η αγορά δεν μπορεί να περιμένει τόσα χρόνια την εφαρμογή θετικών μέτρων. Ζητάει άμεσες λύσεις που θα βοηθήσουν περαιτέρω την ανάπτυξη της οικονομίας η οποία περνάει πρωτίστως από τους επαγγελματίες, τις επιχειρήσεις και φυσικά τους καταναλωτές.

Ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ περιέγραψε με ακρίβεια αυτή την κατάσταση. Αναγνώρισε ότι τα μέτρα κινούνται «στον σωστό δρόμο», ξεκαθάρισε όμως ότι δεν βρίσκονται «στο επίπεδο που θα περιμέναμε και θα θέλαμε». Η κριτική του δεν αφορά τις κοινωνικές παρεμβάσεις, τις οποίες χαρακτήρισε αναγκαίες, αλλά το αποτύπωμα των εξαγγελιών στην επιχειρηματικότητα.

Για τους ελεύθερους επαγγελματίες, από το φορολογικό έτος 2026 καταργούνται από τον υπολογισμό του τεκμαρτού εισοδήματος το κριτήριο της μισθοδοσίας και η προσαύξηση λόγω διαφοράς τζίρου. Το τεκμαρτό μειώνεται κατά 50% για όσους δραστηριοποιούνται σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους (2.200 κατοίκους για οικισμούς στη Δυτική Μακεδονία). Πρόκειται για διορθώσεις, όχι όμως για κατάργηση ενός άδικου μηχανισμού που μπορεί να φορολογεί εισόδημα το οποίο δεν αποκτήθηκε.

Η προκαταβολή φόρου των επαγγελματιών θα περιοριστεί στο 50% (από 55%) για το φορολογικό έτος 2027, επομένως το όφελος θα φανεί στις δηλώσεις του 2028. Για τις επιχειρήσεις, η μείωση κατά πέντε ποσοστιαίες μονάδες τον χρόνο αρχίζει από το φορολογικό έτος 2028. Εδώ ο Γιάννης Μπρατάκος ήταν ξεκάθαρος: «Είπαν 5% μείωση σε ετήσια βάση για το φορολογικό έτος 2028, άρα θα πληρωθεί το 2029 και σε βάθος χρόνου να φτάσει μέχρι το 2035. Δηλαδή, ζήσε Μάη μου…».

Και έχει δίκιο. Η προκαταβολή φόρου υποχρεώνει μια επιχείρηση να χρηματοδοτεί το κράτος για κέρδη που ακόμη δεν έχει πραγματοποιήσει. Όταν, μάλιστα, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις δυσκολεύονται να δανειστούν, η υποχρέωση αυτή αφαιρεί πολύτιμο κεφάλαιο κίνησης.

Θετική είναι η σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος: από τα εισοδήματα του 2026 στην περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη, μείωση κατά 50% στην Αττική για τα εισοδήματα του 2027 και καθολική κατάργηση για τα εισοδήματα του 2028. Αλλά και αυτή η ελάφρυνση έρχεται σε δόσεις, ενώ οι πιέσεις είναι οριζόντιες και άμεσες.

Παράλληλα, αυτό που χρειάζεται σήμερα η αγορά είναι μια νέα ρύθμιση έως 120 δόσεις. Όπως είπε ο πρόεδρος του ΕΒΕΑ, «οι Έλληνες επιχειρηματίες κατά βάση δεν είναι μπαταχτσήδες». Θέλουν να πληρώσουν, αλλά πρέπει να μπορούν να το κάνουν χωρίς να πνίγονται. Η ρύθμιση χρειάζεται αυστηρά κριτήρια, ώστε να αφορά όσους αποδεδειγμένα αδυνατούν και όχι τους συστηματικούς κακοπληρωτές.

Χρειάζεται, επίσης, αυτόματος συμψηφισμός των οφειλών του Δημοσίου προς τις επιχειρήσεις με τα χρέη των επιχειρήσεων προς την πολιτεία. Δεν μπορεί το κράτος να καθυστερεί τις δικές του πληρωμές και ταυτόχρονα να απαιτεί απόλυτη συνέπεια από όλους τους άλλους.
Οι επαγγελματίες δεν ζητούν προνόμια. Ζητούν ένα σταθερό φορολογικό πλαίσιο, λιγότερη γραφειοκρατία και κανόνες που επιβραβεύουν τη συνέπεια, την επένδυση, την εργασία και την πραγματική ανάπτυξη.

Η πραγματική ανάσα θα έρθει μόνο με ταχύτερη μείωση της προκαταβολής, άμεση κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, ουσιαστική διόρθωση του τεκμαρτού και πρόσβαση των μικρομεσαίων σε χρηματοδότηση. Η αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου είναι αναγκαία, αλλά απαιτεί επιχειρήσεις ζωντανές. Διαφορετικά, μέχρι να ολοκληρωθούν οι εξαγγελίες, αρκετοί επαγγελματίες θα έχουν πάψει να περιμένουν.