Ήταν Σεπτέμβριος του 2002 όταν άνοιγε το πρώτο κατάστημα Starbucks στον πεζόδρομο της οδού Κοραή, στο κέντρο της Αθήνας. Η έλευση της διάσημης αμερικάνικης αλυσίδας δεν ήταν απλώς μια νέα άφιξη: ήταν το σύμβολο μιας εποχής που η χώρα έμπαινε με ορμή στον αστερισμό του ευρώ και η οικογένεια Μαρινόπουλου επιβεβαίωνε τον τίτλο του εθνικού συνεργάτη για κάθε παγκόσμιο κολοσσό που ήθελε να πατήσει πόδι στην ελληνική αγορά.
Με την πώληση των Starbucks, η οικογένεια Μαρινόπουλου ουσιαστικά αποσύρεται και από το τελευταίο μεγάλο retail brand που διατηρούσε στην Ελλάδα
Σχεδόν 24 χρόνια μετά, η ανακοίνωση της μεταβίβασης των δικαιωμάτων franchise σε Ελλάδα και Κύπρο στον όμιλο Alshaya δεν είναι απλώς μια επιχειρηματική είδηση. Είναι η «τελευταία πράξη» στο κλείσιμο ενός κύκλου που έκλεισε σταδιακά την τελευταία δεκαετία. Με την πώληση των Starbucks, η οικογένεια Μαρινόπουλου ουσιαστικά αποσύρεται και από το τελευταίο μεγάλο retail brand που διατηρούσε, κλείνοντας οριστικά ένα από τα πιο πολυσυζητημένα κεφάλαια της σύγχρονης ελληνικής επιχειρηματικής ιστορίας.
Ο όμιλος Alshaya, που διαχειρίζεται πάνω από 2.000 καταστήματα Starbucks σε 13 χώρες, διαθέτει το «know-how» και τη χρηματοδοτική ισχύ να επενδύσει στην ανακαίνιση του δικτύου
Το deal με την Alshaya για την Starbucks
Η συμφωνία με τον όμιλο Alshaya, έναν από τους μεγαλύτερους αδειοδοτημένους συνεργάτες της Starbucks παγκοσμίως με έδρα το Κουβέιτ φιλοδοξεί να δώσει νέα πνοή στο δίκτυο των 30 καταστημάτων στην Ελλάδα και των 18 στην Κύπρο. Για τους γνωρίζοντες την αγορά, η κίνηση αυτή κρίθηκε επιβεβλημένη.
Παρά την ανθεκτικότητα που έδειξε το brand Starbucks, η ανάγκη για φρέσκα κεφάλαια και ένα νέο στρατηγικό πλάνο ανάπτυξης σε μια άκρως ανταγωνιστική αγορά καφέ ήταν κάτι παραπάνω από εμφανής.
Η αποχώρηση της οικογένειας Μαρινόπουλου από τα Starbucks δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία.
Ο όμιλος Alshaya, που διαχειρίζεται πάνω από 2.000 καταστήματα Starbucks σε 13 χώρες, διαθέτει το «know-how» και τη χρηματοδοτική ισχύ να επενδύσει στην ανακαίνιση του δικτύου και στην επέκταση σε νέα σημεία, κάτι που η πλευρά Μαρινόπουλου, εγκλωβισμένη στις συμπληγάδες των παλαιών οφειλών και της αναδιάρθρωσης, δυσκολευόταν να ακολουθήσει.
Η στρατηγική της αποεπένδυσης
Η αποχώρηση της οικογένειας Μαρινόπουλου από τα Starbucks δεν ήταν κεραυνός εν αιθρία. Αποτελεί τον τελευταίο κρίκο σε μια μακρά αλυσίδα αποεπενδύσεων. Η αρχή έγινε με την Carrefour. Η αποχώρηση των Γάλλων το 2012 και η μετέπειτα κατάρρευση της αλυσίδας σούπερ μάρκετ Carrefour-Μαρινόπουλος το 2016, που οδήγησε στο deal διάσωσης από τον Σκλαβενίτη άρχισε να ξετυλίγει το κουβάρι.
Η άλλη… ηχηρή απώλεια ήταν αυτή της Famar, μια από τις κορυφαίες εταιρείες παραγωγής φαρμάκων στην Ευρώπη
Μια αυτοκρατορία που κάποτε έλεγχε το 25% της αγοράς των σούπερ μάρκετ κατέρρευσε υπό το βάρος των χρεών, αλλάζοντας τον χάρτη του λιανεμπορίου. Η πρόσφατη «επαναφορά» του brand Carrefour στην Ελλάδα μέσω του Νίκου Βαρδινογιάννη (AVE) σφράγισε και τυπικά το τέλος της σχέσης των Μαρινόπουλων με το γαλλικό σήμα.
Η άλλη… ηχηρή απώλεια ήταν αυτή της Famar. Μια από τις κορυφαίες εταιρείες παραγωγής φαρμάκων στην Ευρώπη, πέρασε στον έλεγχο των πιστωτριών τραπεζών και στη συνέχεια σε ξένα funds για να καταλήξει σήμερα να ανακάμπτει υπό νέα ιδιοκτησία. Η οικογένεια έχασε τον έλεγχο της βιομηχανικής της ναυαρχίδας, σε μια προσπάθεια να διασωθούν όσα περισσότερα μέτωπα γινόταν.
Ακολούθησαν τα Marks & Spencer στο πεδίο της ένδυσης, παρότι ήταν μια έξοδος που ήρθε πιο… σταδιακά. Η παρουσία της οικογένειας συρρικνώθηκε μέχρι την πλήρη απορρόφηση των δραστηριοτήτων από τη μητρική βρετανική εταιρεία. Η Marks & Spencer B.V. πήρε τα ηνία, αφήνοντας πίσω τη συνεργασία δεκαετιών με την ελληνική πλευρά.
Η παρουσία της οικογένειας Μαρινόπουλου συρρικνώθηκε στα Marks & Spencer μέχρι την πλήρη απορρόφηση των δραστηριοτήτων από τη μητρική βρετανική εταιρεία
Τέλος εποχής για την οικογένεια Μαρινόπουλου
Παράγοντες της αγοράς αναφέρουν ότι η πορεία της οικογένειας Μαρινόπουλου αντανακλά σε μεγάλο βαθμό τις παθογένειες αλλά και τις προκλήσεις του ελληνικού επιχειρείν. Μια διαδρομή που ξεκίνησε από το φαρμακείο της οδού Φιλελλήνων το 1893, γιγαντώθηκε μέσα από στρατηγικές συμμαχίες με παγκόσμια ονόματα και τελικά λύγισε κάτω από το βάρος της υπερεπέκτασης και της οικονομικής κρίσης.
ξαίρεση αποτελεί το σήμα GAP, τα δικαιώματα διαχείρισης του οποίου διατηρεί μέσω της Κάκτος Σύμβουλοι έως το 2028.
Η πώληση των Starbucks σηματοδοτεί την σχεδόν πλήρη απεμπλοκή της οικογένειας από τη λιανική αγορά των διεθνών brands. Εξαίρεση αποτελεί το σήμα GAP, τα δικαιώματα διαχείρισης του οποίου διατηρεί μέσω της Κάκτος Σύμβουλοι έως το 2028. Βέβαια και η εταιρεία που διαχειρίζεται το αμερικάνικο σήμα βρίσκεται εδώ και πολλά χρόνια σε καθεστώς εξυγίανσης, στο πλαίσιο του οποίου έγινε διαγραφή του 95% των οφειλών της σε πιστωτές.
