Μια αξιόπιστη μετριοπαθή κεντροαριστερή εναλλακτική πρόταση φιλοδοξεί να προσφέρει στους Γάλλους ψηφοφόρους ο σοσιαλιστής Ραφαέλ Γκλικσμάν ενόψει της προοπτικής να έχουν για να επιλέξουν στο δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών του προσεχούς Ιουνίου «φιναλίστ» από τα δύο άκρα του πολιτικού φάσματος, την ακροδεξιά Μαρίν Λεπέν της Εθνικής Συσπείρωσης (RN) ή τον ακροαριστερό Ζαν-Λικ Μελανσόν της Ανυπότακτης Γαλλίας (LFI) δηλαδή.
Η δεξαμενή από την οποία αλιεύει ψήφους ο Γκλικσμάν είναι βέβαια η Αριστερά, γι’ αυτό και ευλόγως υιοθετεί πολιτικές ιδέες και θέσεις του LFI. Μια από τις ιδέες αυτές, που κερδίζουν μάλιστα έδαφος στην κοινή γνώμη όχι μόνο της Γαλλίας αλλά και της Ευρώπης επειδή αφενός διαθέτουν θεωρητικό υπόβαθρο (στοιχειοθετούνται από διάσημους οικονομολόγους, όπως ο Τομά Πικετί και ο Γκαμπριέλ Ζικμάν) και αφετέρου διαθέτουν γόνιμο έδαφος για να καρποφορήσουν (είναι ιστορικά πρωτοφανής η συγκέντρωση του παγκόσμιου πλούτου σε τόσο λίγα χέρια), είναι η φορολόγηση των μεγάλων περιουσιών φυσικών προσώπων. Των κληρονόμων κατά κύριο λόγο.
Συζητείται εξίσου πολύ και εξετάζεται το ενδεχόμενο φορολόγησης των υπερκερδών των επιχειρήσεων, όσο κι αν σε ένα καπιταλιστικό σύστημα η έννοια του υπερκέρδους δεν στέκει. Στις μπίζνες ταβάνι για τα κέρδη είναι ο… ουρανός και η επιχειρηματική επιτυχία δεν είναι δυνατόν να «τιμωρείται».
Συζητείται, τέλος, η αναζήτηση τρόπων περιορισμού της διαβόητης «φορολογικής βελτιστοποίησης», στην οποία επιδίδονται με δικαιολογημένο ζήλο τόσο οι επιχειρήσεις με διεθνή παρουσία όσο και οι υπερ-πλούσιοι «πολίτες του κόσμου».
Στόχος τα 15 δισ. ευρώ
Ο Ραφαέλ Γκλικσμάν ανακοίνωσε την περασμένη Κυριακή την υποψηφιότητά του, αλλά ουσιαστικά είχε ξεκινήσει προ μηνών την καπάνια του με περιοδείες και επαφές σε ολόκληρη τη Γαλλία και ήδη από τον Ιούνιο ο ίδιος και η ομάδα του είχαν δημοσιοποιήσει τις «42 πολιτικές προτεραιότητας», που συμπυκνώνουν το «όραμά τους για τη Γαλλία». Μεταξύ των 42 προτεραιοτήτων ξεχωρίζει το κάλεσμα του Γκλικσμάν για μια «νέα φορολογική προσπάθεια, με στόχο τις πολύ μεγάλες περιουσίες και τους μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους, ώστε να αντιμετωπιστούν τα φαινόμενα φορολογικής βελτιστοποίησης».
Μεταξύ των μέτρων που στοχεύουν τους πλουσιότερους Γάλλους, ένα που ανέφερε ο υποψήφιος διάδοχος του Μακρόν το απόγευμα της Κυριακής στο κανάλι TF1 είναι ένα σύστημα φορολόγησης των κληρονομικών μεταβιβάσεων μεγάλων περιουσιών το οποίο, μόνο αυτό, υπολογίζει ο Γκλικσμάν ότι θα αποφέρει 15 δισ. ευρώ ετησίως στα κρατικά ταμεία.
Δεν είναι ευκαταφρόνητο το ποσό για μια οικονομία που, ενώ φλερτάρει συστηματικά με την ύφεση, πασχίζει να συμμαζέψει τα δημοσιονομικά της (έχει έλλειμμα πάνω από 5% και χρέος 117,5% του ΑΕΠ ή 3,5 τρισ. ευρώ). Και ο δημοσιονομικός έλεγχος είναι όρος εκ των ων ουκ άνευ για την αποκλιμάκωση του κόστους δανεισμού της χώρας, που έχει ξεπεράσει ακόμα και το ελληνικό.
«Οικειοθελής απομόνωση»
Η φρασεολογία του Μελανσόν και των στελεχών του, όταν μιλούν για τη φορολόγηση των υπερ-πλουσίων, είναι βέβαια πολύ επιθετική. «Οι υπερβολικά πλούσιοι έχουν αποφασίσει να ζουν απομονωμένοι από το κοινωνικό σύνολο, σε ένα δικό τους κόσμο. Οι περισσότεροι από αυτούς δεν άξιζαν να γίνουν δισεκατομμυριούχοι, είναι απλώς κληρονόμοι τεράστιων περιουσιών, είχαν την τύχη να γεννηθούν με ένα ασημένιο κουτάλι στο στόμα», κατήγγειλε την Τρίτη ο πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του LFI, Ματίλντ Πανό.
Αναπτύσσοντας το φορολογικό πρόγραμμα της Ανυπότακτης Γαλλίας στο κανάλι RMC-BFMTV η Πανό υπενθύμισε ότι στόχος του κόμματός της είναι να περιέρχονται στο κράτος όλα τα κληρονομητέα άνω των 12 εκατ. ευρώ. Όσα περιουσιακά στοιχεία δηλαδή κληρονομεί κάποιος πέρα από ένα όριο των 12 εκατ. ευρώ.
«Δεν μπορεί να είναι ηθικό ή ανεκτό σε μια κοινωνία που κάποιοι ζουν μέσα σε μια βάναυση φτώχεια, σε μια κοινωνία στην οποία το 2025, για παράδειγμα, 960 άνθρωποι πέθαναν στο δρόμο, ανάμεσά τους και ένα βρέφος 11 ημερών, να υπάρχουν κάποιοι σαν τους 500 πλουσιότερους Γάλλους που επαίρονται επειδή διπλασίασαν την περιουσία τους μέσα σε 10 χρόνια μακρονισμού», είπε η βουλευτής του LFI μη παραλείποντας να θυμίσει εμμέσως στους τηλεθεατές τη «ρετσινιά» του «προέδρου των πλουσίων, που έχει κολλήσει το κόμμα της στον Εμανουέλ Μακρόν.
Η Ματίλντ Πανό επανέλαβε την άποψη του κόμματός της για εφαρμογή του «φόρου Ζικμάν». Τη θέσπιση δηλαδή ενός ελάχιστου συντελεστή 2% για τη φορολόγηση περιουσιακών στοιχείων άνω των 100 εκατ. ευρώ και τη δημιουργία 14 φορολογικών κλιμακίων, προκειμένου να μειωθεί η επιβάρυνση όσων ζουν με λιγότερα από 4.000 ευρώ το μήνα (αυτοτελώς φορολογούμενα φυσικά πρόσωπα, όχι οικογένειες).
«Από το πρώτο ευρώ»
Υπέρ της φορολόγησης των κληρονομιών «από το πρώτο κι όλας ευρώ» και της μεγαλύτερης συμμετοχής στα φορολογικά βάρη των πλέον ευκατάστατων συνταξιούχων τάχθηκε την Τρίτη το πρωί μιλώντας στο ραδιοφωνικό σταθμό RTL η Μαριλίζ Λεόν, γενική γραμματέας του μεγαλύτερου συνδικάτου της Γαλλίας CFDT.
Η αύξηση της φορολόγησης των πολύ ευκατάστατων συνταξιούχων περιλαμβάνεται εξάλλου στο σχέδιο προϋπολογισμού της Κεντροδεξιάς κυβέρνησης του Σεμπαστιάν Λεκορνί, που υπολογίζει να εξοικονομίσει έτσι 28 δισ. ευρώ το 2027. Η Λεόν ξεκαθάρισε ότι το Κεντροαριστερών, σοσιαλδημοκρατικών τάσεων CFDT στηρίζει την επιλογή αυτή της κυβέρνησης και είναι έτοιμο να συνεργαστεί μ’ αυτήν για να εφαρμοστεί.
Σε ό,τι αφορά τη φορολόγηση των κληρονομιών, η εφημερίδα «Le Figaro» σε ρεπορτάζ της θυμίζει την παραδοχή του πρώην υπουργού Οικονομικών Μπρουνό Λεμέρ ενώπιον της Επιτροπής Οικονομικών της Γερουσίας το Φεβρουάριο του 2022 ότι «τα δύο τρίτα των κληρονομιών δεν υπόκεινται σε κανένα φόρο» και ότι «ο φόρος κληρονομιάς αφορά μόνο ένα πολύ περιορισμένο αριθμό Γάλλων».
Θα μεταναστεύσουν;
Ο υψηλότερος συντελεστής φορολόγησης των εισοδημάτων στη Γαλλία είναι 49% (45% συν 4% προσαυξήσεις), εξαιρουμένων των ασφαλιστικών και κοινωνικών εισφορών που παρακρατούνται στην πηγή. Το ερώτημα που ανακύπτει – και το κεντρικό επιχείρημα όσων αντιμετωπίζουν με καχυποψία προτάσεις φορολόγησης των κληρονομιών και του μεγάλου πλούτου εν γένει – είναι αν οι υποψήφιοι για επιπλέον φορολόγηση θα φροντίσουν να απομακρυνθούν από την επικράτεια για να γλιτώσουν τα λεφτά τους.
Μια απάντηση σε όσους ανησυχούν είναι ότι αυτό γίνεται συστηματικά εδώ και δεκαετίες. Είναι κοινό το φαινόμενο πάμπλουτοι Γάλλοι πολίτες (πιο γνωστές είναι οι περιπτώσεις επωνύμων καλλιτεχνών και αθλητών) να μετεγκαθίστανται στο Πριγκιπάτο του Μονακό, στην Ελβετία, στο Λουξεμβούργο και σε άλλους ευρωπαϊκούς ή εξωτικούς φορολογικούς παραδείσους. Ακόμα και στη Ρωσία του Βλαντιμίρ Πούτιν (περίπτωση Ζεράρ Ντεπαρντιέ).
