Από τότε που ξεκίνησε ο πόλεμος στη Μ. Ανατολή, πριν από 6 μήνες, η αύξηση των αποδόσεων των παγκόσμιων ομολόγων έχει φορτώσει δισεκατομμύρια δολάρια στο κόστος δανεισμού για τις μεγαλύτερες ανεπτυγμένες οικονομίες του κόσμου, σύμφωνα με έρευνα των FT.
Σε μία σύγκριση με τα προπολεμικά επίπεδα, οι χώρες της ομάδας των G7 έχουν επιβαρυνθεί με επιπλέον 16 δισ. δολάρια στο κρατικό χρέος, λόγω της ανόδου των αποδόσεων των ομολόγων από την έναρξη του πολέμου, σύμφωνα με ανάλυση των στοιχείων έκδοσης ομολόγων των κυβερνήσεων που πραγματοποιήθηκε από τους FT.
Εάν, μάλιστα, η αύξηση των αποδόσεων επιμείνει, τότε θα μπορούσαν να πληρώσουν πρόσθετο κόστος χρηματοδότησης ύψους 34 δισ. δολ. έως το τέλος του πρώτου τριμήνου του επόμενου έτους, με βάση τα σχέδια εκδόσεων που δημοσιοποιήθηκαν από το υπουργείο οικονομικών κάθε χώρας για την πρόβλεψη των μελλοντικών αναγκών άντλησης χρέους, καθώς και το μοτίβο εκδόσεων κάθε χώρας σε διαφορετικές διάρκειες λήξης..
Στις ΗΠΑ η μερίδα του λέοντος
Οι ΗΠΑ πληρώνουν τη μερίδα του λέοντος της αύξησης του κόστους μέχρι σήμερα -ένα εκτιμώμενο ποσό 10,6 δισ. δολ.- καθώς αποτελούν μακράν τη μεγαλύτερη οικονομία της G7 και τη μεγαλύτερη αγορά κρατικών ομολόγων στον κόσμο. Είναι προγραμματισμένο να πληρώσουν επιπλέον 21,7 δισ. δολ. σε πρόσθετους δαπάνες τόκων εάν η αύξηση των αποδόσεων επιμείνει έως το τέλος του πρώτου τριμήνου του 2027.
Η αύξηση των αποδόσεων των αμερικανικών ομολόγων επιμένει παρά τις προσπάθειες του υπουργού Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, να τις κρατήσει σε χαμηλά επίπεδα αυξάνοντας τις αγορές μακροπρόθεσμων ομολόγων από την κυβέρνηση.
Χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία, η Γερμανία και η Ιαπωνία, οι οποίες είναι μεγάλοι εισαγωγείς ενέργειας, επηρεάζονται επίσης, εξαιτίας και εκεί των ανησυχιών για πληθωριστικές πιέσεις, ως απότοκο της κρίσης ενεργειακού εφοδιασμού που προκλήθηκε από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Οι υπόλοιπες χώρες της G7 έχουν πληρώσει μόλις πάνω από το ένα τρίτο της συνολικής αύξησης μέχρι σήμερα, σύμφωνα με τους υπολογισμούς των FT.
Οι οικονομολόγοι κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου
Ο Mohit Kumar, επικεφαλής ευρωπαίος οικονομoλόγος της Jefferies, προειδοποίησε: «Τα αυξανόμενα επιτόκια είναι ένας από τους μεγαλύτερους κινδύνους για τις αγορές μετοχών και πιστώσεων. Εισερχόμαστε σε ένα έδαφος στο οποίο περαιτέρω αυξήσεις στα επιτόκια θα ήταν αρνητικές τόσο για τις μετοχές όσο και για τις πιστώσεις».
Εάν τα επιτόκια αυξάνονταν, με την απόδοση του κρίσιμου 10ετούς αμερικανικού ομολόγου να κινείται πάνω από το 5%, τότε «θα πρέπει να δούμε μια αρνητική αντίδραση στις αγορές μετοχών», πρόσθεσε, καθώς οι υψηλότερες αποδόσεις των ομολόγων θα διαβρώσουν τη σχετική ελκυστικότητα των μετοχών, ενώ το υψηλότερο κόστος δανεισμού θα συμπιέσει τα κέρδη. Επιπλέον, ο ίδιος επισημαίνει ότι «είναι πιθανό να δούμε λαϊκίστικες πολιτικές καθώς οδευουμε προς τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ και σε μια σειρά κοινοβουλευτικών εκλογών στην Ευρώπη».
Οικονομολόγοι προειδοποίησαν ότι αρκετοί παράγοντες είναι πιθανό να ασκήσουν περαιτέρω αυξητική πίεση στις αποδόσεις.
«Πέρα από τους κινδύνους πληθωρισμού, υπάρχουν πραγματικοί κίνδυνοι για την πολιτική σταθερότητα στις ΗΠΑ, στη Γαλλία,σ την Ιαπωνία, περιοδικά στο Ηνωμένο Βασίλειο και ενδεχομένως στη Γερμανία», δήλωσε ο Adam Posen, πρόεδρος του Ινστιτούτου Peterson. «Προσθέστε τη γεωπολιτική και αυτός είναι [ένας ακόμη] πραγματικός κίνδυνος».
Ο ίδιος πρόσθεσε: «Η αύξηση των αμυντικών δαπανών, η αύξηση των δημογραφικών αναγκών, η αύξηση των δαπανών υποδομής και η αύξηση των πράσινων δαπανών εκτός των ΗΠΑ ασκούν αυξητική πίεση στα πραγματικά επιτόκια».
Η ανάπτυξη των υποδομών Τεχνητής Νοημοσύνης θα μπορούσε επίσης να εκτοπίζει τις επενδύσεις από άλλα μέσα, όπως το κρατικό χρέος, ασκώντας πιέσεις προς τα πάνω στις αποδόσεις.
Ο James Knightley, επικεφαλής παγκόσμιος οικονομολόγος της ING, δήλωσε ότι το αυξανόμενο κόστος δανεισμού «δεν αποτελεί ζήτημα μόνο για τη δημοσιονομική βιωσιμότητα, αλλά στις ΗΠΑ λειτουργεί ήδη ως φρένο στην οικονομική δραστηριότητα μέσω του υψηλότερου κόστους δανεισμού νοικοκυριών και επιχειρήσεων».
«Η αμερικανική αγορά κατοικίας έχει ήδη βαλτώσει και η απότομη κλίση της καμπύλης αποδόσεων σημαίνει ότι θα πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι για επιτόκια στεγαστικών δανείων που θα ξεπεράσουν το 7%», ανέφερε.
Ο Michel Martinez, επικεφαλής ευρωπαίος οικονομολόγος της Société Générale, δήλωσε ότι η τάση αντικατοπτρίζει «μια επανατιμολόγηση ενός κόσμου στον οποίο το κεφάλαιο είναι λιγότερο άφθονο». «Ο κρατικός δανεισμός ανταγωνίζεται όλο και περισσότερο για αποταμιεύσεις με μια επενδυτική έκρηξη που οδηγείται από την τεχνητή νοημοσύνη και άλλες δομικές ανάγκες δαπανών, συμπεριλαμβανομένης της άμυνας, της ενεργειακής μετάβασης και της επανεκβιομηχάνισης», είπε.
Ο Gianluca Salford, επικεφαλής στρατηγικής ευρωπαϊκών επιτοκίων της Morgan Stanley, δήλωσε ότι η τάση μετακινεί τα πράγματα «πιο κοντά στον κόσμο που είχαμε συνηθίσει» πριν από το περιβάλλον χαμηλής ανάπτυξης, χαμηλού πληθωρισμού και χαμηλών επιτοκίων της δεκαετίας του 2010. Πρόσθεσε, ωστόσο, ότι «δεν μου φαίνεται από μόνο του ως κάτι που είναι αδύνατο να διαχειριστεί κανείς… Μερικές φορές χρειάζεται μια μικρή κρίση. Αλλά συχνά οι χώρες κάνουν το σωστό πράγμα για να παραμείνουν στο σωστό δρόμο, επειδή βασικά δεν υπάρχει άλλη εύλογη εναλλακτική λύση».
