Οι εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρούς περιορισμούς, σχεδόν δύο μήνες μετά την επανέναρξη του ναυτικού αποκλεισμού από τις ΗΠΑ, γεγονός που επιδεινώνει την οικονομική κρίση της Ισλαμικής Δημοκρατίας και οδηγεί σε σύσφιξη των παγκόσμιων αγορών αργού πετρελαίου.
Η επιβράδυνση των αποστολών περιορίζει τα έσοδα μιας οικονομίας που ήδη πιέζεται από την κατάρρευση του νομίσματος και τον ραγδαία αυξανόμενο πληθωρισμό
Οι δορυφορικές εικόνες από τους δορυφόρους Sentinel της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν έχουν καταγράψει κανένα υπερδεξαμενόπλοιο να φορτώνει πετρέλαιο στο νησί Χαργκ, τον κύριο τερματικό σταθμό εξαγωγής πετρελαίου της χώρας, για τουλάχιστον δύο εβδομάδες. Τα στοιχεία παρακολούθησης δεξαμενόπλοιων που συγκέντρωσε το Bloomberg δείχνουν ότι οι εξαγωγές τον Αύγουστο ήταν μόλις ένα κλάσμα των προπολεμικών επιπέδων, ενώ η διαφορά τιμής στα διαθέσιμα φορτία στην Ασία αυξάνεται ραγδαία, καθώς οι traders αναφέρουν ότι οι ροές από το Ιράν στερεύουν.
Τον περασμένο μήνα, ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας του Ιράν, Abdolnaser Hemmati, παραδέχτηκε ότι οι εξαγωγές πετρελαίου έχουν ουσιαστικά σταματήσει, παρόλο που ο υπουργός Πετρελαίου Mohsen Paknejad δήλωσε αργότερα ότι οι παραδόσεις αργού πετρελαίου στους πελάτες συνεχίζονταν. Εν τω μεταξύ, στοιχεία της εταιρείας συμβούλων Kpler δείχνουν ότι οι χερσαίες αποθήκες της χώρας αυξάνονται και πάλι, πλησιάζοντας τα υψηλά επίπεδα που παρατηρήθηκαν τον Μάιο, ενώ η Vortexa αναφέρει ότι το πετρέλαιο στα δεξαμενόπλοια που έχουν παγιδευτεί εντός της περιοχής του αποκλεισμού συσσωρεύεται.
Η επιβράδυνση των αποστολών περιορίζει τα έσοδα μιας οικονομίας που ήδη πιέζεται από την κατάρρευση του νομίσματος και τον ραγδαία αυξανόμενο πληθωρισμό, κάτι που εξυπηρετεί τα σχέδια του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για μια «οικονομική D-Day» με στόχο να αναγκάσει την Τεχεράνη να υποκύψει. Η σύγκρουση έχει κλιμακωθεί την τελευταία εβδομάδα, καθώς ο αμερικανικός στρατός επιτέθηκε σε μια σειρά ιρανικών σκαφών ως αντίποινα για την επιθετική ενέργεια εναντίον ενός αμερικανικού πολεμικού πλοίου.
Πάνω από 105 δολάρια το πετρέλαιο
Η διακοπή των προμηθειών από την ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής έχει ωθήσει τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πάνω από τα 105 δολάρια το βαρέλι και έχει οδηγήσει την Κίνα — τον κύριο πελάτη του Ιράν — σε αναζήτηση εναλλακτικών πηγών, γεγονός που ωθεί προς τα πάνω το κόστος των ποικιλιών πετρελαίου από την Αφρική έως τη Λατινική Αμερική.
Στις εικόνες από τους δορυφόρους «Sentinel» της ΕΕ δεν έχει παρατηρηθεί κανένα δεξαμενόπλοιο να φτάνει στο νησί Χαργκ από τότε που εντοπίστηκε ένα σκάφος στην ανατολική προβλήτα στις 25 Αυγούστου. Ένα πολύ μεγάλο δεξαμενόπλοιο μεταφοράς αργού — συνήθως τα μεγαλύτερα σκάφη που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά αργού από τη Μέση Ανατολή — παρατηρήθηκε στη δυτική προβλήτα του νησιού στις 14 Αυγούστου. Οι δορυφόροι έχουν επίσης καταγράψει ελάχιστη δραστηριότητα στους τερματικούς σταθμούς εξαγωγής Σορούς και Τζασκ.
Το Υπουργείο Πετρελαίου του Ιράν και η Εθνική Ιρανική Εταιρεία Πετρελαίου δεν απάντησαν αμέσως στα αιτήματα για σχόλια που τους διαβιβάστηκαν τηλεφωνικά ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
Τον περασμένο μήνα, οι φορτώσεις αργού πετρελαίου και συμπυκνώματος από τη χώρα μειώθηκαν κατά περίπου 74% σε 247.000 βαρέλια την ημέρα — λιγότερο από το 15% των επιπέδων που παρατηρήθηκαν λίγο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος — σύμφωνα με προκαταρκτικές εκτιμήσεις παρακολούθησης δεξαμενόπλοιων που συγκέντρωσε το Bloomberg.
Είναι πιθανό αυτές οι εκτιμήσεις να μην αποτυπώνουν την πλήρη έκταση των δραστηριοτήτων του Ιράν. Τα περισσότερα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν το αργό πετρέλαιο της χώρας δεν εκπέμπουν σήματα θέσης ενώ βρίσκονται εντός του Περσικού Κόλπου, γεγονός που δυσχεραίνει την παρακολούθηση αυτών των πλοίων κατά τη διέλευσή τους από τα Στενά του Ορμούζ. Επίσης, οι δορυφόροι λαμβάνουν εικόνες περίπου μία φορά κάθε τρεις ημέρες, γεγονός που καθιστά πιο δύσκολη την εκτίμηση του τι συμβαίνει τις ημέρες που δεν καταγράφονται εικόνες. Παρ’ όλα αυτά, οι χερσαίες δεξαμενές αποθήκευσης της χώρας αρχίζουν να γεμίζουν και πάλι.
Τα αποθέματα αργού πετρελαίου και συμπυκνώματος στις βασικές εγκαταστάσεις του Ιράν — συμπεριλαμβανομένων των Kharg, Goreh, Assaluyeh και Javan — έχουν φτάσει περίπου τα 67 εκατομμύρια βαρέλια, πλησιάζοντας τα υψηλά επίπεδα που παρατηρήθηκαν πριν από μερικούς μήνες, σύμφωνα με στοιχεία της Kpler. Οι δεξαμενές είναι γεμάτες κατά περίπου 56%, αν και ενδέχεται να μην είναι χρησιμοποιήσιμος όλος αυτός ο όγκος.
Περίπου 38 εκατομμύρια βαρέλια βρίσκονται πλέον δυτικά του αμερικανικού αποκλεισμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις της Vortexa, γεγονός που συνάδει με τη συσσώρευση βαρελιών όλο και πιο κοντά στο Ιράν, καθώς η περαιτέρω μεταφορά τους παραμένει περιορισμένη. Ταυτόχρονα, τα αποθέματα κοντά στους καταναλωτές έχουν μειωθεί απότομα, με τη λεγόμενη «πλωτή αποθήκευση» να σημειώνει πτώση 51% σε μηνιαία βάση στη Θάλασσα της Νότιας Κίνας και 43% στη Κίτρινη Θάλασσα, σύμφωνα με την Vortexa.
«Συνολικά, η εικόνα παρουσιάζει όλο και μεγαλύτερη διχοτόμηση», δήλωσε η Κλερ Τζούνγκμαν, διευθύντρια θαλάσσιου κινδύνου και ασφάλειας της Vortexa. «Τα βαρέλια που είχαν ήδη φτάσει ανατολικά προς τους αγοραστές καταναλώνονται, ενώ οι ποσότητες συσσωρεύονται δυτικά του αποκλεισμού».
Η έλλειψη αντανακλάται στις τιμές. Τα ιρανικά φορτία που παραδίδονται στην Ασία εκτιμώνται με πριμ 6,50 δολαρίων ανά βαρέλι σε σχέση με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του Brent, το υψηλότερο επίπεδο από το 2019, σύμφωνα με την Argus Media.
