ΑΙ: Η Fed μπορεί να φρενάρει την έκρηξη της τεχνητής νοημοσύνης – Το μάθημα από τη φούσκα των dot-com

Το 2000, όταν η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ (Fed) αύξανε τα επιτόκια, οι επιχειρηματίες και οι επενδυτές που πόνταραν στο διαδίκτυο υποστήριζαν ότι η νομισματική πολιτική δεν μπορούσε να ανακόψει την ανάπτυξή τους. Τα κεφάλαια επιχειρηματικών συμμετοχών συνέχιζαν να διοχετεύουν χρήματα σε νεοφυείς εταιρείες, παρά τις επικείμενες αυξήσεις. Λίγο αργότερα, η φούσκα των dot-com κατέρρευσε. Κάτι παρόμοιο μπορεί να επιφυλάσσει η ΑΙ.

Σήμερα, παρόμοια επιχειρήματα επανέρχονται γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη (AI). Ο διαχειριστής hedge fund Μπιλ Άκμαν μιλώντας στην Wall Street Journal διερωτήθηκε εάν η ζήτηση για υπολογιστική ισχύ και ενέργεια θα μπορούσε να παραμείνει ανεπηρέαστη από τα υψηλότερα επιτόκια, καθώς η επικράτηση στην κούρσα για την υπερνοημοσύνη υπόσχεται δυνητικά τεράστιες αποδόσεις.

Ο Τζον Άρνολντ, συμπρόεδρος της Arnold Ventures, υποστήριξε ότι η αύξηση των επιτοκίων ενδέχεται να αποδειχθεί αντιπαραγωγική για την καταπολέμηση του πληθωρισμού, εάν δεν περιορίσει τη ζήτηση για τους πόρους που χρειάζεται η AI, αλλά αυξήσει τα λειτουργικά κόστη των επιχειρήσεων, τα οποία στη συνέχεια μετακυλίονται στους καταναλωτές.

Πώς μεταδίδεται η νομισματική σύσφιγξη

Το επιχείρημα ότι η Fed δεν μπορεί να επιβραδύνει την άνθηση της ΑΙ επειδή οι εταιρείες της διαθέτουν άφθονα κεφάλαια παραβλέπει έναν βασικό μηχανισμό: τα επιτόκια δεν επηρεάζουν μόνο το άμεσο κόστος δανεισμού.

Οι αυξήσεις επιβαρύνουν συνολικά τις χρηματοοικονομικές συνθήκες. Η ακριβότερη ρευστότητα επηρεάζει την αποτίμηση των περιουσιακών στοιχείων, το κόστος των εταιρικών δανείων και την προθυμία των επενδυτών να αναλάβουν κινδύνους. Οι επιχειρήσεις που βασίζονται σε εξωτερική χρηματοδότηση δυσκολεύονται περισσότερο να αντλήσουν κεφάλαια, ενώ οι επενδυτές που χρησιμοποιούν μόχλευση για να αγοράσουν μετοχές ή άλλα περιουσιακά στοιχεία υψηλού κινδύνου αντιμετωπίζουν αυστηρότερους όρους χρηματοδότησης.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, μπορεί να περιοριστεί το ενδιαφέρον για αρχικές δημόσιες προσφορές, ομόλογα υψηλών αποδόσεων, ιδιωτικές πιστώσεις και τιτλοποιήσεις. Εάν οι αποτιμήσεις υποχωρήσουν, οι επιχειρήσεις ενδέχεται να αναβάλουν επενδύσεις, ενώ η εξασθένηση της οικονομικής δραστηριότητας μπορεί να περιορίσει τελικά τις πληθωριστικές πιέσεις.

Η ιστορία προσφέρει αρκετά παραδείγματα κρίσεων που εκδηλώθηκαν σε περιόδους αυστηρότερων χρηματοοικονομικών συνθηκών, από τη φούσκα των dot-com έως την κρίση της αγοράς κατοικίας. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι αυξήσεις επιτοκίων προκαλούν από μόνες τους κάθε κατάρρευση, αλλά ότι μπορούν να ενισχύσουν τις πιέσεις όταν οι αποτιμήσεις είναι υψηλές και η χρηματοδότηση εξαρτάται από την εύκολη πρόσβαση σε χρήμα.

Στόχος ο πληθωρισμός, όχι η ΑΙ

Η Fed δεν έχει ως στόχο να τερματίσει τις επενδύσεις στην τεχνητή νοημοσύνη. Επιδιώκει να επαναφέρει τον γενικό πληθωρισμό στον στόχο του 2%. Αυτό δεν προϋποθέτει αναγκαστικά την κατάρρευση των τιμών ή της ζήτησης σε κάθε επιμέρους κλάδο.

Ωστόσο, εάν οι επενδύσεις σε κέντρα δεδομένων, υπολογιστική ισχύ και ενέργεια συμβάλουν σε επίμονες πληθωριστικές πιέσεις, η κεντρική τράπεζα μπορεί να χρειαστεί να διατηρήσει αυστηρή νομισματική πολιτική. Οι εταιρείες AI δεν θα εξαιρεθούν αυτομάτως από τις συνέπειες.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι πόσο θα αντέξει η σημερινή επενδυτική έκρηξη εάν το χρήμα γίνει ακριβότερο και η χρηματοδότηση δυσκολότερη. Η υπόσχεση υψηλών αποδόσεων μπορεί να προσελκύει κεφάλαια, αλλά δεν καταργεί τους οικονομικούς κύκλους ούτε εγγυάται ότι κάθε επένδυση θα αποδώσει.

Το μάθημα από το 2000 είναι ότι η αισιοδοξία γύρω από μια τεχνολογική επανάσταση δεν καθιστά τις αγορές άτρωτες στη νομισματική σύσφιγξη. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να μεταμορφώσει την οικονομία, αλλά η χρηματοδότησή της εξακολουθεί να εξαρτάται από το κόστος του χρήματος και τις συνθήκες στις αγορές.