Σε έναν από τους μεγαλύτερους αγοραστές αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) εξελίσσεται η QatarEnergy, επιδιώκοντας να θωρακίσει τη διεθνή της δραστηριότητα απέναντι στις γεωπολιτικές αναταράξεις στη Μέση Ανατολή. Η κρατική ενεργειακή εταιρεία του Κατάρ βρίσκεται σε τροχιά να γίνει ο μεγαλύτερος αγοραστής LNG από τις ΗΠΑ παγκοσμίως έως τις αρχές της επόμενης δεκαετίας, καθώς ο πόλεμος με το Ιράν έχει περιορίσει δραστικά τις εξαγωγές της χώρας.
Στα τέλη Οκτωβρίου, η QatarEnergy υπέγραψε δύο συμφωνίες που θα αυξήσουν κατά 7 εκατ. τόνους ετησίως τις ποσότητες αμερικανικού LNG τις οποίες θα μπορεί να διαθέτει στους διεθνείς πελάτες της, σημειώνουν οι Financial Times.
Σε συνδυασμό με το μερίδιό της στην παραγωγή του έργου Golden Pass στο Τέξας, όπου κατέχει ποσοστό 70%, η εταιρεία αναμένεται να ελέγχει έως το 2033 περίπου 23,7 εκατ. τόνους LNG ετησίως από τις ΗΠΑ. Σύμφωνα με την Wood Mackenzie, αυτό θα την καταστήσει τον μεγαλύτερο αγοραστή αμερικανικού φυσικού αερίου.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι οι ποσότητες αυτές δεν προορίζονται για την εγχώρια αγορά του Κατάρ. Η παραγωγή φυσικού αερίου στη χώρα παραμένει από τις φθηνότερες παγκοσμίως. Αντίθετα, η QatarEnergy θα μεταπωλεί το αμερικανικό LNG σε αγορές που εξαρτώνται από εισαγωγές για την ηλεκτροπαραγωγή και τη βιομηχανία. Με αυτόν τον τρόπο, θα μπορεί να εξυπηρετεί πελάτες χωρίς τα φορτία να χρειάζεται να διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ.
Η QatarEnergy πλήττεται από το κλείσιμο της μόνης φυσικής διεξόδου προς τις αγορές
Η αλλαγή στρατηγικής αποτυπώνει το μέγεθος της ζημιάς που έχει υποστεί η εξαγωγική δραστηριότητα του Κατάρ. Οι αποστολές LNG από τη χώρα έχουν υποχωρήσει φέτος σε λιγότερο από το ένα τρίτο των συνηθισμένων επιπέδων, καθώς οι ιρανικές επιθέσεις στη ναυσιπλοΐα έχουν περιορίσει σημαντικά τη διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, τη μοναδική θαλάσσια οδό που συνδέει το Κατάρ με τις αγορές εκτός του Περσικού Κόλπου.
Το πλήγμα στο LNG είναι ιδιαίτερα έντονο σε σύγκριση με το πετρέλαιο. Δεν υπάρχουν αγωγοί που να συνδέουν τις εγκαταστάσεις εξαγωγής φυσικού αερίου του Κόλπου με περιοχές εκτός αυτού, ενώ η μεταφόρτωση LNG από πλοίο σε πλοίο είναι πιο δύσκολη από την αντίστοιχη διαδικασία για το πετρέλαιο. Έτσι, οι δυνατότητες παράκαμψης του Ορμούζ είναι περιορισμένες.
Λίγες ημέρες μετά την έναρξη του πολέμου, στα τέλη Φεβρουαρίου, η QatarEnergy ανέστειλε την παραγωγή LNG και κήρυξε κατάσταση ανωτέρας βίας για τις συμβάσεις που επηρεάστηκαν. Οι βασικοί πελάτες της, κυρίως στην Ασία, αναγκάστηκαν να αναζητήσουν εναλλακτικές προμήθειες.
Δεν υπάρχει άμεση λύση
Οι νέες συμφωνίες, ωστόσο, δεν προσφέρουν άμεση λύση. Η πρόσβαση στις αμερικανικές ποσότητες θα ξεκινήσει το 2030 και το 2031, επομένως δεν μπορεί να καλύψει τις σημερινές ελλείψεις. Δημιουργεί, όμως, ένα δίχτυ ασφαλείας απέναντι σε μελλοντικές διαταραχές. Όπως επισημαίνει η Wood Mackenzie, η δυνατότητα συνδυασμού της εγχώριας παραγωγής με προμήθειες από διαφορετικές γεωγραφικές περιοχές μπορεί να ενισχύσει την εμπιστοσύνη των πελατών στην εταιρεία.
Για την QatarEnergy, το διακύβευμα δεν περιορίζεται στην ασφάλεια των φορτίων. Το Κατάρ, που υπήρξε ο μεγαλύτερος προμηθευτής LNG παγκοσμίως, έχασε την πρωτιά από τις ΗΠΑ το 2023, καθώς η Ουάσιγκτον επένδυσε μαζικά σε νέες εξαγωγικές υποδομές. Έκτοτε, η Ντόχα αναζητεί τρόπους να διατηρήσει την επιρροή της σε μια αγορά που πλέον έχει διαφορετικούς συσχετισμούς.
Ένα βασικό εργαλείο είναι η επέκταση της εμπορικής της δραστηριότητας. Η QatarEnergy δημιούργησε μονάδα εμπορίας LNG το 2020 και πέρυσι διακίνησε περισσότερους από 20 εκατ. τόνους, σύμφωνα με την Wood Mackenzie. Η αγορά αμερικανικού αερίου ενισχύει αυτή την προσπάθεια, επιτρέποντας στην εταιρεία να εξελιχθεί από παραγωγό του Κατάρ σε διεθνή προμηθευτή με διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο.
Όπως εκτιμά ο Τζέισον Φιρ της Poten & Partners, η επέκταση εκτός Μέσης Ανατολής απαντά και στην ανησυχία ότι η QatarEnergy εξαρτιόταν υπερβολικά από τις εγκαταστάσεις της στον Κόλπο. Η εταιρεία ενδέχεται, μάλιστα, να προχωρήσει σε δύο ή τρεις ακόμη συμφωνίες στις ΗΠΑ, αλλά και σε άλλες αγορές. Στόχος είναι να αποκαταστήσει τη φήμη της ως αξιόπιστου προμηθευτή, η οποία πριν από τον πόλεμο δεν είχε αθετήσει καμία αποστολή.
