Η προσπάθεια της Γερμανίας να εξαιρεθεί από τη μελλοντική εποπτεία της ΕΕ ενδέχεται να θέσει σε κίνδυνο τη συμφωνία των υπουργών για την ενοποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών του μπλοκ.
Οι κατακερματισμένες αγορές εξακολουθούν να στερούν από τις εταιρείες τη χρηματοδότηση που απαιτείται για την κλιμάκωση των δραστηριοτήτων τους.
Η ενοποίηση τους θεωρείται ευρέως ως το κομμάτι που λείπει από το παζλ της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας. Ένθερμοι υποστηρικτές της ενοποίησης είναι η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ αλλά και ο προκάτοχος της και πρώην πρωθυπουργός της Ιταλίας, Μάριο Ντράγκι, που η ενοποίηση των ευρωπαϊκών αγορών είναι από τα βασικά θέματα της έκθεσης του για την ανταγωνιστικότητα.
Τις επόμενες ημέρες, οι υπουργοί Οικονομικών θα συζητήσουν ένα τα πιο ακανθώδη ζητήματα σχετικά με την «ενοποίηση και εποπτεία των αγορών» (MISP). Οι κυβερνήσεις της ΕΕ έχουν επενδύσει σημαντικό πολιτικό κεφάλαιο στο MISP, επιδιώκοντας να μετατρέψουν την Ένωση σε επενδυτικό κόμβο, όπου οι καινοτόμες εταιρείες θα μπορούν να βρίσκουν επενδυτές χωρίς να αναγκάζονται να αναζητήσουν κεφάλαια στη Wall Street.
Οι συζητήσεις θα ξεκινήσουν με δείπνο σήμερα Πέμπτη στο Λουξεμβούργο, καθώς το Συμβούλιο προχωρά προς τη διαμόρφωση της επίσημης διαπραγματευτικής του θέσης.
Η προσδοκία είναι ότι οι υπουργοί θα εγκρίνουν τη συμβιβαστική συμφωνία,η οποία επιτεύχθηκε με τη διαμεσολάβηση της Ιρλανδίας υπό την ιδιότητά της ως ασκούσας την εκ περιτροπής προεδρία της ΕΕ, κατά τη συνεδρίαση του Ecofin την Παρασκευή. Αυτό θα αποτελούσε σημαντικό βήμα προόδου στη δεκαετή προσπάθεια της ΕΕ για τη δημιουργία μιας κεφαλαιαγοράς στα πρότυπα των ΗΠΑ.
Ωστόσο, η επιμονή της Γερμανίας να εξαιρεθεί ένα από τα μεγαλύτερα χρηματιστήρια της Ευρώπης από την κεντρική εποπτεία της ΕΕ ενδέχεται να μετατρέψει το δείπνο σε πεδίο σύγκρουσης, όπως αναφέρει ρεπορτάζ του Politico.
To Βερολίνο αρνήθηκε να παραχωρήσει την εποπτεία του Deutsche Börse, καθώς ανησυχεί για τις θέσεις εργασίας αλλά και δεν θέλει να μεταβιβάσει την εξουσία σ΄ένα πανευρωπαϊκό φορέα. Στη συμβιβαστική συμφωνία η Γερμανία εξαιρείται παρόλο που η κεντρική εποπτεία αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της δέσμης μέτρων MISP.
Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει αντιδράσεις από μικρότερες χώρες, οι οποίες θεωρούν ότι ο συμβιβασμός θα ωφελήσει δυσανάλογα τους μεγαλύτερους γείτονές τους και θα μπορούσε να ναυαγήσει ολόκληρη τη συμφωνία.
Η εξαίρεση αυτή «δηλητηριάζει τη συζήτηση», καθώς αποτελεί ένα «τεράστιο δώρο στη Γερμανία», ενώ οι υπόλοιπες χώρες δεν λαμβάνουν κανένα αντάλλαγμα για τη στήριξή τους, δήλωσε ένας διπλωμάτης.
Ένας άλλος αξιωματούχος προχώρησε ακόμη περισσότερο. «Καλύτερα καμία συμφωνία παρά μια κακή συμφωνία», δήλωσε ανώτερο στέλεχος της ΕΕ ενόψει της συνάντησης της Παρασκευής.
Μία αγορά
Η επίτευξη συμφωνίας για το MISP εντός του τρέχοντος έτους αποτελεί κεντρικό στοιχείο του σχεδίου «Μία Ευρώπη, Μία Αγορά», στο οποίο συμφώνησαν τον Απρίλιο οι τρεις πολιτικοί ηγέτες της ΕΕ στις Βρυξέλλες.
Η εξασφάλιση της έγκρισης από τις κυβερνήσεις των 27 κρατών-μελών της ΕΕ θα αποτελούσε σημαντική επιτυχία για το Δουβλίνο, το οποίο προεδρεύει των νομοθετικών διαπραγματεύσεων στις Βρυξέλλες έως το τέλος του έτους.
Ωστόσο, έξι διπλωμάτες που παρακολουθούν από κοντά τις διαπραγματεύσεις εξέφρασαν αντικρουόμενες απόψεις σχετικά με το αν είναι εφικτή η επίτευξη συμφωνίας εντός της εβδομάδας. Σύμφωνα με έναν εξ αυτών, ένας αριθμός χωρών που κυμαίνεται από οκτώ έως 17 θα μπορούσε να συμπράξει για να εμποδίσει τη συμφωνία.
Οι διπλωμάτες παραδέχτηκαν, πάντως, ότι οι χώρες που αντιτίθενται στην εν λόγω εξαίρεση δεν έχουν ενιαία στάση, καθώς η καθεμία επιδιώκει διαφορετικά πράγματα από μια ενδεχόμενη συμφωνία. Ωστόσο, το ζήτημα του Deutsche Börse παραμένει το πλέον ακανθώδες.
Αφού η γερμανική κυβέρνηση κατέστησε σαφές ότι δεν στηρίζει τη συμφωνία για το πακέτο μέτρων εάν δεν εξαιρούνταν το Deutsche Börse, οι έξι μεγαλύτερες οικονομίες της ΕΕ κατέστησαν ένα σχέδιο κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού για την εξαίρεση του χρηματιστηρίου από την εποπτεία σε επίπεδο ΕΕ που ασκεί η νέα «υπερ-εποπτική αρχή», η Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών (ESMA).
Η εξαίρεση αυτή, η οποία βασίζεται σε όρια συναλλαγών και γεωγραφική κάλυψη, θα ωφελήσει επίσης το κύριο χρηματιστήριο της Ισπανίας και μια άλλη γερμανική πλατφόρμα συναλλαγών, την Tradegate.
Στην πράξη, η εξαίρεση του γερμανικού κολοσσού θα υπονομεύσει τη φιλοδοξία του σχεδίου MISP. Η μετάβαση σε ένα μοντέλο κεντρικής εποπτείας για τα μεγαλύτερα χρηματιστήρια της ΕΕ και άλλες εταιρείες που αποτελούν τη «υδραυλική υποδομή» του χρηματοπιστωτικού συστήματος, όπως οι οργανισμοί εκκαθάρισης και τα κεντρικά αποθετήρια τίτλων, υπήρξε το πιο ακανθώδες πολιτικό ζήτημα καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
Αν και η ESMA θα εξακολουθούσε να εποπτεύει μεγάλες εταιρείες, όπως τον όμιλο χρηματιστηρίων Euronext και τον ευρωπαϊκό βραχίονα της Nasdaq, η εποπτική αρχή θα διέθετε λιγότερο προσωπικό και μειωμένη χρηματοδότηση και, τελικά, θα είχε μικρότερη ισχύεάν δεν ήταν υπεύθυνη για την εποπτεία της Deutsche Börse.
Αντιδρά το Βέλγιο
Η βελγική κυβέρνηση, ειδικότερα, δεν προτίθεται να αποδεχθεί παθητικά το σχέδιο. Σύμφωνα με δύο διπλωμάτες που παρακολουθούν τις συνομιλίες, ο πρωθυπουργός του Βελγίου, Bart De Wever, ενδέχεται να θέσει το ζήτημα στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αργότερα αυτόν τον μήνα, εάν η πλειοψηφία των υπουργών προωθήσει την εξαίρεση της Deutsche Börse.
Βασική αιτία της δυσαρέσκειας των Βέλγων είναι το γεγονός ότι ο χρηματοοικονομικός τους κολοσσός ,ο όμιλος Euroclear, που λειτουργεί ως κεντρικό αποθετήριο τίτλων, θα υπαχθεί στην εποπτεία της ESMA, ενώ το Βέλγιο αποκλείστηκε από τις συνομιλίες της ομάδας «E6», η οποία αποτελείται από τις μεγαλύτερες οικονομίες του μπλοκ, όπως ανέφεραν αρκετοί διπλωμάτες που συμμετείχαν στη συγκρότηση της εν λόγω ομάδας.
Εάν οι μεγάλες χώρες δεν υπαναχωρήσουν ως προς την εξαίρεση του Deutsche Börse, οι μικρότερες χώρες θα μπορούσαν να επιτύχουν αλλαγές στη δομή διακυβέρνησης της ESMA με αντάλλαγμα τη στήριξη της συμφωνίας, σύμφωνα με τρεις από τους διπλωμάτες.
Οι τελευταίες επιδιώκουν να αποκτήσουν οι εθνικές εποπτικές αρχές μεγαλύτερη επιρροή στη λήψη αποφάσεων της ESMA, ενώ ορισμένες ζητούν επίσης αλλαγές στο μοντέλο χρηματοδότησης της αρχής. Αντιθέτως, οι μεγάλες χώρες επιθυμούν η ESMA να εποπτεύεται από ένα ανεξάρτητο και ισχυρό εκτελεστικό συμβούλιο, αντίστοιχο με εκείνο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
