Σαφές μήνυμα ότι το υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) δεν μπορεί να αποκλειστεί από την ενεργειακή μετάβαση της ναυτιλίας έστειλε ο γενικός γραμματέας του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO), Αρσένιο Ντομίνγκεζ (Arsenio Dominguez), επισημαίνοντας ότι οι μεγάλες επενδύσεις που έχουν πραγματοποιηθεί σε πλοία, μηχανές και υποδομές ανεφοδιασμού δεν μπορούν να απαξιωθούν μέσα σε μία νύχτα.
Η παρέμβασή του αποκτά ιδιαίτερη σημασία ενόψει των νέων διαπραγματεύσεων τον Νοέμβριο για το παγκόσμιο πλαίσιο μείωσης των εκπομπών της ναυτιλίας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αναγνώρισης του LNG ως μεταβατικού καυσίμου.
Την ίδια στιγμή, νέα μελέτη της International Gas Union (IGU) καταγράφει μείωση κατά 10% της έντασης εκπομπών μεθανίου στην παραγωγή φυσικού αερίου διεθνώς, αναδεικνύοντας τις προσπάθειες της βιομηχανίας να περιορίσει ένα από τα σημαντικότερα περιβαλλοντικά μειονεκτήματα του συγκεκριμένου καυσίμου.
Μιλώντας στις 21 Οκτωβρίου στη Σανγκάη, στο περιθώριο της ετήσιας συνόδου του Global Maritime Forum, ο επικεφαλής του IMO υπογράμμισε ότι η διεθνής ναυτιλιακή κοινότητα πρέπει να λάβει υπόψη τις επενδυτικές επιλογές που η ίδια ενθάρρυνε τα προηγούμενα χρόνια.
«Αν γυρίσουμε 10 ή 15 χρόνια πίσω, όλοι προωθούσαμε το LNG ως το επόμενο καύσιμο», ανέφερε χαρακτηριστικά, απαντώντας σε ερώτηση του TradeWinds. «Υπήρξε έκκληση για επενδύσεις στις υποδομές, επομένως δεν μπορούμε να αλλάξουμε πορεία από τη μια μέρα στην άλλη».
Ο Ντομίνγκεζ αναφέρθηκε επίσης στις τεχνολογικές βελτιώσεις των σύγχρονων ναυτικών κινητήρων, οι οποίες έχουν περιορίσει σημαντικά τις εκπομπές άκαυστου μεθανίου (methane slip), ένα από τα σημαντικότερα περιβαλλοντικά μειονεκτήματα του LNG.
IGU: Μείωση 10% στην ένταση εκπομπών μεθανίου
Στην ίδια κατεύθυνση, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η νέα έκθεση της International Gas Union (IGU), με τίτλο «Global State of Methane Regulation», η οποία δημοσιεύθηκε στις 13 Οκτωβρίου 2026.
Πρόκειται για την πρώτη έκθεση της IGU που εξετάζει συνολικά το διεθνές κανονιστικό πλαίσιο για τις εκπομπές μεθανίου, αναδεικνύοντας την ανάγκη μεγαλύτερης εναρμόνισης των κανονισμών, αμοιβαίας αναγνώρισης των διαδικασιών συμμόρφωσης και αποτελεσματικότερων μηχανισμών παρακολούθησης των εκπομπών.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, η παγκόσμια μέση ένταση εκπομπών μεθανίου στον τομέα της παραγωγής φυσικού αερίου μειώθηκε κατά 10% μεταξύ 2019 και 2025.
Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται στην επέκταση εταιρικών προγραμμάτων βιωσιμότητας, στις επενδύσεις για τη βελτίωση της ακεραιότητας των εγκαταστάσεων και στη σταδιακή υιοθέτηση διεθνώς αναγνωρισμένων πρακτικών παρακολούθησης, αναφοράς και επαλήθευσης των εκπομπών.
Παράλληλα, πολλά μέλη της IGU έχουν δεσμευθεί να μειώσουν τις εκπομπές μεθανίου τουλάχιστον κατά 30% έως το 2030, επιδιώκοντας τη λειτουργία εγκαταστάσεων με σχεδόν μηδενικές διαρροές.
Τα ευρήματα αποκτούν ιδιαίτερη σημασία για τη ναυτιλία, καθώς η περιβαλλοντική αξιολόγηση του LNG δεν περιορίζεται στις εκπομπές που παράγονται κατά την καύση του στις μηχανές των πλοίων. Περιλαμβάνει ολόκληρη την αλυσίδα παραγωγής, επεξεργασίας, υγροποίησης, μεταφοράς και τελικής κατανάλωσης.
Ωστόσο, πρέπει να επισημανθεί ότι η μείωση κατά 10% που καταγράφει η IGU αφορά την ένταση εκπομπών μεθανίου στην παραγωγή φυσικού αερίου και όχι ειδικά τις εκπομπές άκαυστου μεθανίου από τους ναυτικούς κινητήρες.
Οι νέοι κανονισμοί και το κόστος συμμόρφωσης
Η έκθεση της IGU υπογραμμίζει ότι οι επιδόσεις των επιχειρήσεων στη μείωση των εκπομπών μεθανίου αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία για την πρόσβαση στις διεθνείς αγορές, την ανάθεση εμπορικών συμβολαίων και τη χρηματοδότηση νέων επενδύσεων.
Όπως επισημαίνεται, η βασική πρόκληση δεν είναι πλέον αποκλειστικά η θέσπιση αυστηρότερων κανόνων, αλλά η διασφάλιση ότι τα διαφορετικά κανονιστικά συστήματα μπορούν να λειτουργούν συμπληρωματικά.
Η μελέτη εντοπίζει πέντε βασικές κατηγορίες ρυθμιστικών παρεμβάσεων: απαιτήσεις πρόσβασης στις αγορές, ελέγχους στις εγκαταστάσεις παραγωγής, φορολογικά και οικονομικά μέτρα, προδιαγραφές προμήθειας από τους αγοραστές και υποχρεωτικά συστήματα αναφοράς και εταιρικής διακυβέρνησης για τις εκπομπές.
Παρά τον κοινό στόχο περιορισμού του μεθανίου, τα συστήματα αυτά διαφέρουν ως προς τις μεθόδους μέτρησης, τις απαιτήσεις επαλήθευσης, τους υπολογισμούς της έντασης εκπομπών και τα χρονοδιαγράμματα εφαρμογής.
Η IGU ζητεί οι διαδικασίες συμμόρφωσης να έχουν καθοριστεί πριν από την επιβολή νέων υποχρεώσεων ή κυρώσεων, ώστε παραγωγοί και αγοραστές φυσικού αερίου να διαθέτουν σαφείς κανόνες για τον μακροπρόθεσμο επενδυτικό τους σχεδιασμό.
Ο διευθυντής Πολιτικής και Ανάλυσης της IGU, Mark McCrory, υπογράμμισε ότι η διεθνής βιομηχανία φυσικού αερίου θα συνεχίσει να εντείνει τις προσπάθειές της για τη μείωση των εκπομπών μεθανίου σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας.
Στο τραπέζι νέος συμβιβασμός στον IMO
Οι δηλώσεις Ντομίνγκεζ έρχονται σε μια κρίσιμη περίοδο για τις διαπραγματεύσεις στον IMO, μετά την αναβολή της υιοθέτησης του νέου πλαισίου μηδενικών καθαρών εκπομπών, γνωστού ως Net-Zero Framework.
Το αρχικό σχέδιο συνδυάζει τεχνικές απαιτήσεις για τη μείωση της έντασης εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από τα ναυτιλιακά καύσιμα, με βάση τον κύκλο ζωής τους, και έναν οικονομικό μηχανισμό που θα ενθαρρύνει τη χρήση καθαρότερων καυσίμων.
Ο γενικός γραμματέας άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο ενός συμβιβασμού που θα διατηρεί και τα δύο στοιχεία, αλλά με χαμηλότερα έσοδα από εκείνα που προβλέπονταν αρχικά.
«Όταν ξεκινήσαμε αυτή τη διαδικασία, στόχος ήταν η απανθρακοποίηση του κλάδου και όχι απλώς η συγκέντρωση όσο το δυνατόν περισσότερων χρημάτων», υπογράμμισε.
Κρίσιμες αποφάσεις τον Νοέμβριο
Οι τεχνικές διαπραγματεύσεις των κρατών-μελών προγραμματίζεται να επαναληφθούν από τις 23 έως τις 27 Νοεμβρίου, πριν από τη συνεδρίαση της Επιτροπής Προστασίας Θαλάσσιου Περιβάλλοντος, MEPC 85, από τις 30 Νοεμβρίου έως τις 3 Δεκεμβρίου.
Η επανέναρξη της δεύτερης έκτακτης συνόδου του IMO σχεδιάζεται για τις 4 Δεκεμβρίου, υπό την προϋπόθεση επιβεβαίωσης του χρονοδιαγράμματος.
Ο Ντομίνγκεζ αναγνώρισε ότι η καθυστέρηση στην υιοθέτηση του νέου πλαισίου θα μεταθέσει αντίστοιχα και την εφαρμογή του, επηρεάζοντας τον προγραμματισμό συμμόρφωσης των πλοιοκτητών.
