ΔΕΗ: Αναβάθμιση από Fitch σε «BB»

Σε «BB» από «BB-» αναβάθμισε τη μακροπρόθεσμη πιστοληπτική αξιολόγηση της ΔΕΗ η Fitch Ratings, διατηρώντας σταθερό το outlook, ενώ παράλληλα αναβάθμισε το Standalone Credit Profile (SCP) της εταιρείας σε «bb» από «bb-».

Η αναβάθμιση αντανακλά την εκτίμηση της Fitch ότι η επιταχυνόμενη επέκταση της ΔΕΗ στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας έως το 2030 θα ενισχύσει το επιχειρηματικό της προφίλ, βελτιώνοντας τη γεωγραφική διαφοροποίηση, ενισχύοντας την καθετοποίηση με τη δραστηριότητα προμήθειας και μειώνοντας την έκθεση στην παραδοσιακή θερμική παραγωγή. Η στρατηγική ανάπτυξης θα περιορίσει ελαφρώς τη συνεισφορά των ρυθμιζόμενων εσόδων, ωστόσο η Fitch εκτιμά ότι η συνολική επίδραση στην πιστοληπτική ικανότητα θα είναι θετική.

Η στρατηγική αυτή ενέχει σημαντικό κίνδυνο εκτέλεσης και θα οδηγήσει σε διαρκώς αρνητικές ελεύθερες ταμειακές ροές (Free Cash Flow – FCF), καθώς και σε προσωρινή αύξηση της μόχλευσης. Παρ’ όλα αυτά, η Fitch εκτιμά ότι οι δείκτες μόχλευσης της ΔΕΗ θα παραμείνουν συμβατοί με αξιολόγηση «BB», ιδίως μετά την αναθεώρηση προς τα πάνω της δυνατότητας ανάληψης χρέους. Η αναβάθμιση στηρίζεται επίσης στη δημόσια χρηματοοικονομική πολιτική της εταιρείας, η οποία προβλέπει ότι ο δείκτης καθαρού χρέους προς EBITDA θα παραμείνει κάτω από 3,5 φορές έως το 2028.

Οι καθετοποιημένες δραστηριότητες (παραγωγή και προμήθεια) απορροφούν το 69% του συνολικού επενδυτικού προγράμματος ύψους 24 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030

Βασικοί παράγοντες της αξιολόγησης

Η στρατηγική έως το 2030 επιταχύνει τη μετατροπή της ΔΕΗ σε έναν μεγαλύτερο, περισσότερο διαφοροποιημένο και καθετοποιημένο ενεργειακό όμιλο, με ολοένα μεγαλύτερη έμφαση στην καθαρή παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και στις δραστηριότητες προμήθειας. Έως το 2030, η εγκατεστημένη παραγωγική βάση του ομίλου αναμένεται να διπλασιαστεί σε σχέση με το 2025.

Η γεωγραφική διαφοροποίηση θα ενισχυθεί επίσης μέσω της επέκτασης στις αγορές της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης (CSEE), περιορίζοντας την εξάρτηση από την Ελλάδα και τη Ρουμανία. Παράλληλα, η ΔΕΗ αναπτύσσει νέες δραστηριότητες σε τομείς υψηλής ζήτησης, όπως τα κέντρα δεδομένων (data centres), η παροχή Συμφωνιών Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Power Purchase Agreements – PPAs) και η εκμίσθωση μη πληροφοριακών υποδομών.

Οι καθετοποιημένες δραστηριότητες (παραγωγή και προμήθεια) απορροφούν το 69% του συνολικού επενδυτικού προγράμματος ύψους 24 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030, το οποίο ανακοινώθηκε τον Μάιο. Η στρατηγική ανάπτυξης ευθυγραμμίζεται με τις ευνοϊκές μακροπρόθεσμες προοπτικές αύξησης της ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας και τα θετικά θεμελιώδη μεγέθη των αγορών ηλεκτρισμού στην Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη, ενισχύοντας την ισορροπία μεταξύ παραγωγής και προμήθειας, τη διαφοροποίηση των κερδών και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Ως αποτέλεσμα, η Fitch αναθεώρησε προς τα πάνω κατά 0,5 φορές τη δυνατότητα ανάληψης χρέους, με αρνητικό όριο ευαισθησίας στις 5,0 φορές για αξιολόγηση «BB».

Κίνδυνοι εκτέλεσης και εξάρτηση από το ρυθμιστικό πλαίσιο

Η ΔΕΗ εξακολουθεί να αντιμετωπίζει κινδύνους που σχετίζονται με την υλοποίηση των επενδύσεων σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ευέλικτη παραγωγή, την έγκαιρη απόσυρση των λιγνιτικών μονάδων, τη μείωση των απαιτήσεων κεφαλαίου κίνησης που συνδέονται με κρατικές απαιτήσεις, καθώς και τη χρηματοδότηση περίπου του 31% των συνολικών κεφαλαιακών αναγκών μέσω των αγορών χρέους, συμπεριλαμβανομένων υβριδικών τίτλων.

Η αναβάθμιση προϋποθέτει την επιτυχή υλοποίηση της στρατηγικής και τη διατήρηση υποστηρικτικών πολιτικών πλαισίων στην Ελλάδα και τη Ρουμανία, καθώς και τη συνέχιση της δέσμευσης της εταιρείας στη δημόσια χρηματοοικονομική πολιτική που προβλέπει καθαρό χρέος προς EBITDA κάτω από 3,5 φορές, σύμφωνα με τα δημοσιευμένα οικονομικά στοιχεία.

Οι ΑΠΕ και η ευέλικτη παραγωγή οδηγούν την ανάπτυξη

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αποτελούν τον βασικό μοχλό ανάπτυξης της ΔΕΗ, υποστηριζόμενες από ένα εκτεταμένο και ολοένα πιο ώριμο χαρτοφυλάκιο έργων συνολικής ισχύος 22 GW, εκ των οποίων τα 12 GW αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία έως το 2030. Υπάρχει υψηλή ορατότητα έως το 2028, καθώς το σύνολο των έργων είτε βρίσκεται υπό κατασκευή, είτε είναι έτοιμο προς κατασκευή, είτε βρίσκεται σε διαδικασία διαγωνισμού.

Οι επενδύσεις στην ευέλικτη παραγωγή, στην αποθήκευση ενέργειας και στις νέες μονάδες φυσικού αερίου ενισχύουν την αξιοπιστία του συστήματος, περιορίζουν τη μεταβλητότητα των τιμών, ενισχύουν τα οφέλη της καθετοποίησης και μειώνουν την έκθεση στον άνθρακα.

Η Fitch εκτιμά ότι οι ΑΠΕ θα συνεισφέρουν περίπου 32% του EBITDA έως το 2028, έναντι περίπου 13% το 2025.

Η ανάπτυξη συστημάτων αποθήκευσης με μπαταρίες ισχύος περίπου 0,8 GW και αντλησιοταμιευτικών έργων ισχύος 0,5 GW έως το 2030

Η ευέλικτη παραγωγή ενισχύει την κερδοφορία

Η ευέλικτη παραγωγή αποτελεί βασικό στοιχείο της στρατηγικής της ΔΕΗ για τον περιορισμό της διαρθρωτικής μεταβλητότητας των τιμών, του κινδύνου περικοπών παραγωγής (curtailment) και της στενότητας ισχύος στην περιοχή.

Στα βασικά έργα περιλαμβάνονται η μονάδα συνδυασμένου κύκλου φυσικού αερίου (CCGT) στην Αλεξανδρούπολη, η μετατροπή της λιγνιτικής μονάδας Πτολεμαΐδα V σε μονάδα φυσικού αερίου, νέα μονάδα αιχμής στη Ρουμανία, καθώς και η απόσυρση παλαιών και λιγότερο αποδοτικών μονάδων φυσικού αερίου.

Παράλληλα, η ανάπτυξη συστημάτων αποθήκευσης με μπαταρίες ισχύος περίπου 0,8 GW και αντλησιοταμιευτικών έργων ισχύος 0,5 GW έως το 2030 θα αυξήσει την ευελιξία του συστήματος και θα ενισχύσει τα έσοδα από τις υπηρεσίες εξισορρόπησης.

Μικρότερη συμμετοχή των ρυθμιζόμενων δραστηριοτήτων

Η συμμετοχή των ρυθμιζόμενων δραστηριοτήτων στο EBITDA αναμένεται να μειωθεί περίπου στο 29% έως το 2028, από 38% το 2025, καθώς η ΔΕΗ κατευθύνει το μεγαλύτερο μέρος των επενδύσεων σε ΑΠΕ και ευέλικτη παραγωγή.

Η Ρυθμιζόμενη Περιουσιακή Βάση (RAB) θα συνεχίσει να αυξάνεται, αλλά με βραδύτερο ρυθμό από τις μη ρυθμιζόμενες δραστηριότητες. Παράλληλα, η ρυθμιζόμενη παραγωγή από πετρέλαιο θα περιοριστεί, καθώς οι ηλεκτρικές διασυνδέσεις των νησιών και οι ΑΠΕ αντικαθιστούν τις παλαιές μονάδες.

Η εικόνα αυτή διαφοροποιεί τη ΔΕΗ από πολλές επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας της Δυτικής Ευρώπης που δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στα δίκτυα, περιορίζοντας τη δυνατότητα ανάληψης χρέους της σε σχέση με τους ομοειδείς ομίλους. Οι επόμενες ρυθμιστικές αναθεωρήσεις στην Ελλάδα (2029) και τη Ρουμανία (2030) θα μπορούσαν να στηρίξουν νέο κύκλο επενδύσεων στα δίκτυα.

Το βασικό σενάριο αξιολόγησης προβλέπει επίσης την έκδοση υβριδικού χρέους

Αύξηση της μόχλευσης λόγω επενδύσεων

Η επιτυχής άντληση 4,5 δισ. ευρώ μέσω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, συμπεριλαμβανομένης της διάθεσης ιδίων μετοχών ύψους 250 εκατ. ευρώ, ενισχύει σημαντικά τον ισολογισμό της ΔΕΗ βραχυπρόθεσμα και περιορίζει τον κίνδυνο χρηματοδότησης.

Ωστόσο, η Fitch εκτιμά ότι το επενδυτικό πρόγραμμα θα διατηρήσει τις ελεύθερες ταμειακές ροές έντονα αρνητικές και θα οδηγήσει σε προσωρινή αύξηση της μόχλευσης, με κορύφωση στις 5,4 φορές το 2028, πάνω από το νέο όριο αρνητικής ευαισθησίας των 5,0 φορές, πριν αρχίσει να αποκλιμακώνεται.

Η εξέλιξη αυτή θα περιορίσει τη χρηματοοικονομική ευελιξία της εταιρείας κατά την περίοδο 2028-2029, ωστόσο η Fitch θεωρεί ότι πρόκειται για προσωρινό φαινόμενο, καθώς η μόχλευση θα βελτιωθεί όταν τα νέα έργα τεθούν σε λειτουργία.

Το βασικό σενάριο αξιολόγησης προβλέπει επίσης την έκδοση υβριδικού χρέους, ώστε οι δείκτες πιστοληπτικής ποιότητας να παραμείνουν συμβατοί με τη χρηματοοικονομική πολιτική της ΔΕΗ.

Κίνδυνος ρευστότητας στη Ρουμανία λόγω κρατικής πολιτικής

Οι καθυστερήσεις στις κρατικές αποζημιώσεις στο πλαίσιο του συστήματος ανώτατων τιμών λιανικής στη Ρουμανία δημιούργησαν πιέσεις στο κεφάλαιο κίνησης των προμηθευτών κατά την περίοδο 2024-2025. Οι αποζημιώσεις καταβάλλονταν με καθυστέρηση 9 έως 12 μηνών, οδηγώντας σε υψηλές απαιτήσεις από κρατικούς φορείς και αυξημένες βραχυπρόθεσμες ανάγκες χρηματοδότησης.

Η ΔΕΗ γνωστοποίησε ότι το 2025 οι απαιτήσεις της από το ρουμανικό Δημόσιο υπερέβαιναν τα 350 εκατ. ευρώ. Η διοίκηση αναμένει σχεδόν πλήρη ανάκτηση των ποσών μετά την κατάργηση του μηχανισμού τον Ιούλιο του 2025 και τις δικαστικές αποφάσεις που επιβάλλουν τις πληρωμές, αν και ο χρόνος εξόφλησης εξακολουθεί να εξαρτάται από τη δημοσιονομική πειθαρχία της κυβέρνησης. Για τον λόγο αυτό, η Fitch υιοθετεί συντηρητικές παραδοχές ως προς τις εισροές μετρητών.

Προσέγγιση αυτόνομης αξιολόγησης

Η Fitch αξιολογεί το ιστορικό κρατικής στήριξης ως «Ισχυρό», λόγω του παλαιού κρατικά εγγυημένου χρέους της ΔΕΗ, αν και αυτό αναμένεται να μειωθεί σημαντικά.

Παράλληλα, θεωρεί επίσης «Ισχυρό» τον κίνδυνο μετάδοσης, εξαιτίας της σημαντικής έκθεσης υπερεθνικών οργανισμών χρηματοδότησης και των ελληνικών τραπεζών στη ΔΕΗ.

Ωστόσο, η Fitch κρίνει ότι τόσο η κρατική επιρροή στη λήψη αποφάσεων όσο και η διατήρηση του δημόσιου ρόλου της εταιρείας «δεν είναι αρκετά ισχυρές», δεδομένου ότι το Δημόσιο κατέχει το 33,4% της ΔΕΗ χωρίς ενισχυμένα δικαιώματα διοίκησης ή ψήφου.

Η συνολική αξιολόγηση οδηγεί στην εφαρμογή προσέγγισης αυτόνομης πιστοληπτικής αξιολόγησης, με Μακροπρόθεσμη Αξιολόγηση Εκδότη (IDR) «BB», ίδια με την Αυτόνομη Πιστοληπτική Αξιολόγηση (SCP).