Προς την αναβολή της επιβολής δασμών 10% στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα κινείται η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) και το Ηνωμένο Βασίλειο, προσφέροντας σημαντική ανάσα στην ευρωπαϊκή αυτοκινητοβιομηχανία. Οι κατασκευαστές προειδοποιούν ότι η εφαρμογή των νέων κανόνων από την 1η Ιανουαρίου θα αύξανε το κόστος των οχημάτων τους και θα τους δυσκόλευε ακόμη περισσότερο στον ανταγωνισμό με τις κινεζικές εταιρείες.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται οι Financial Times, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαβουλεύεται με τον κλάδο για προτάσεις αναβολής της επιβάρυνσης, ενώ το Λονδίνο στηρίζει την πρωτοβουλία. Οι σχετικές αλλαγές συνδέονται με τους κανόνες καταγωγής των προϊόντων, οι οποίοι προβλέπονται στη συμφωνία εμπορίου μεταξύ ΕΕ και Βρετανίας μετά το Brexit, που τέθηκε σε ισχύ το 2021.
Στόχος των κανόνων ήταν να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή αλυσίδα εφοδιασμού μπαταριών, αυξάνοντας σταδιακά το ποσοστό των εξαρτημάτων και των υλικών που πρέπει να προέρχονται από την Ευρώπη, ώστε τα αυτοκίνητα να εξαιρούνται από τους δασμούς. Ωστόσο, η παραγωγή χημικών υλικών και μπαταριών δεν αναπτύχθηκε με τον αναμενόμενο ρυθμό. Ως αποτέλεσμα, πολλά μοντέλα εξακολουθούν να εξαρτώνται από μπαταρίες και πρώτες ύλες που εισάγονται από την Ασία.
Η ευρωπαϊκή ένωση κατασκευαστών αυτοκινήτων ACEA εκτιμά ότι περίπου το 82% των 520.000 ηλεκτρικών επιβατικών αυτοκινήτων και ελαφρών επαγγελματικών οχημάτων που αναμένεται να πωληθούν το 2027, συνολικής αξίας 17,9 δισ. ευρώ, θα επιβαρυνθεί με δασμούς. Η ACEA ζητά να μετατεθεί έως το 2030 η αυστηρότερη απαίτηση για συναρμολόγηση των μπαταριών στην Ευρώπη και έως το 2032 η υποχρέωση χρήσης ευρωπαϊκών υλικών καθόδου στα ηλεκτρόδια.
Οι αυτοκινητοβιομηχανίες θέλουν μεγαλύτερη παράταση απ’ ότι η ΕΕ
Οι προτάσεις της Κομισιόν, που δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, προβλέπουν μικρότερη παράταση από εκείνη που ζητούν οι αυτοκινητοβιομηχανίες. Μεταξύ των σεναρίων περιλαμβάνεται αναβολή ενός έτους, καθώς και ένα διετές μεταβατικό σύστημα, στο οποίο οι κατασκευαστές θα μπορούν να αντισταθμίζουν εξαγωγές αυτοκινήτων με μη συμβατές μπαταρίες μέσω εγχώριων πωλήσεων μοντέλων που πληρούν τις προϋποθέσεις.
Η πιθανή χαλάρωση των κανόνων, ωστόσο, προκαλεί αντιδράσεις στη χημική βιομηχανία της Ευρώπης. Οι εταιρείες του κλάδου έχουν επενδύσει εκατομμύρια ευρώ στην παραγωγή ενεργών υλικών καθόδου, τα οποία αποτελούν βασικό συστατικό των μπαταριών. Υποστηρίζουν ότι μια αναβολή θα περιορίσει τη ζήτηση για τα προϊόντα τους και θα αποδυναμώσει τις επενδύσεις που έχουν ήδη πραγματοποιήσει.
Το πρόβλημα είναι ακόμη εντονότερο στη Βρετανία. Παρά τις εκτιμώμενες επενδύσεις ύψους 72 δισ. ευρώ σε εγκαταστάσεις παραγωγής μπαταριών και ηλεκτρικών οχημάτων από το 2017, η χώρα εξακολουθεί να εισάγει περίπου τα δύο τρίτα των μπαταριών ιόντων λιθίου που χρησιμοποιεί. Η εγχώρια παραγωγική βάση της είναι μάλιστα μικρότερη από εκείνη της ΕΕ.
Ο επικεφαλής της βρετανικής ένωσης κατασκευαστών και εμπόρων αυτοκινήτων SMMT, Μάικ Χόουζ, μιλώντας στους FT υπογράμμισε ότι οι δύο πλευρές συνδέονται με ετήσιο εμπόριο αυτοκινήτων ύψους 80 δισ. ευρώ και εκατομμύρια θέσεις εργασίας. Ζήτησε μια «πραγματιστική λύση» για τους κανόνες του 2027 και ισχυρότερες, ολοκληρωμένες αλυσίδες εφοδιασμού.
Η ΕΕ απορροφά το 60% των βρετανικών εξαγωγών οχημάτων, ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο αποτελεί τον προορισμό για το 30% των εξαγωγών της ΕΕ και τον μεγαλύτερο αγοραστή ηλεκτρικών αυτοκινήτων που κατασκευάζονται στην Ένωση. Οι δύο πλευρές αναμένεται να ξεκινήσουν ουσιαστικές διαπραγματεύσεις μετά τη σύνοδο κορυφής ΕΕ-Βρετανίας στις 20 Νοεμβρίου.
