Ομόλογα: Γιατί δεν λειτούργησαν ως ασφαλές καταφύγιο

Ο πόλεμος του Ιράν ανέδειξε ένα καινούριο εγχειρίδιο επενδύσεων σύμφωνα με το οποίο τα ομόλογα δεν λειτούργησαν ως το παραδοσιακό ασφαλές καταφύγιο, καθώς η εκτόξευση των τιμών ενέργειας αναζωπύρωσε τις πληθωριστικές πιέσεις.

Ωστόσο καθώς ο πληθωρισμός αρχίζει να πλήττει την ανάπτυξη διαχειριστές επενδυτικών κεφαλαίων υποστηρίζουν ότι τα ομόλογα θα ξανακερδίσουν την αίγλη του καταφυγίου σε περιόδους κρίσεων.

Μετοχές vs Ομόλογα

Τα χρηματιστήρια διεθνώς ενώ υποχώρησαν τις πρώτες εβδομάδες του πολέμου, διέγραψαν τις απώλειες και «φλερτάρουν» με ιστορικά υψηλά καθώς λαμβάνουν ώθηση από την Τεχνητή Νοημοσύνη και τα εταιρικά κέρδη. Στον αντίποδα τα ομόλογα έχουν υποστεί απώλειες υπό το φόβο του πληθωρισμού, οδηγώντας το κόστος δανεισμού σε πολυετή και ενίοτε ιστορικά επίπεδα.

Παρόλα αυτά οι επενδυτές αγόρασαν ομόλογα. Σύμφωνα με στοιχεία της Lipper, από την έναρξη του πολέμου, η κατηγορία των κρατικών ομολογιακών αμοιβαίων κεφαλαίων των ανεπτυγμένων αγορών κατέγραψε καθαρές εισροές ύψους 12 δισ. δολαρίων.

Ωστόσο, η πίεση στις αγορές χρέους σημαίνει ότι από τα τέλη Φεβρουαρίου, τα 10ετή ομόλογα, που θεωρούνται ασφαλές καταφύγιο, έχουν καταγράψει αρνητικές αποδόσεις 1,5%, οι οποίες, σε ετήσια βάση, αντιστοιχούν σε αρνητική απόδοση 5,4%.

Τα γερμανικά 10ετή ομόλογα έχουν σημειώσει αρνητική απόδοση 2,4%, ή αρνητική απόδοση 8,7% σε ετήσια βάση, σε σύγκριση με αποδόσεις 9% για τον S&P 500 από την έναρξη του πολέμου – ή 39% σε ετήσια βάση – σύμφωνα με στοιχεία της LSEG.

Η πιο πρόσφατη έρευνα της Bank of America μεταξύ διαχειριστών επενδυτικών κεφαλαίων παγκοσμίως έδειξε ότι οι επενδυτές έχουν την πιο υποβαθμισμένη έκθεση σε ομόλογα από τον Ιούνιο του 2022 και η κάλυψη μιας αρνητικής θέσης στα σταθερά εισοδήματα αυτή τη στιγμή θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως μια αντίθετη επενδυτική κίνηση.

Ακόμη και με αυτή την πιο πρόσφατη διακύμανση στις μετοχές τεχνητής νοημοσύνης και τεχνολογίας, οι μετοχές είναι ακριβές και, με την άφιξη μιας νέας σειράς υψηλής απόδοσης μετοχών μεγάλης κεφαλαιοποίησης, όπως η SpaceX ή η OpenAI, θα μπορούσαν να γίνουν ακόμη πιο ακριβές, ενώ η άνοδος των αποδόσεων των ομολόγων σημαίνει ότι τα περιουσιακά στοιχεία σταθερού εισοδήματος είναι φθηνότερα από ό,τι ήταν τα τελευταία χρόνια.

Οι μετοχές από τη Σεούλ έως τη Φρανκφούρτη και τη Νέα Υόρκη βρίσκονται κοντά σε ιστορικά υψηλά επίπεδα και οι αποτιμήσεις είναι υψηλότερες από ό,τι ήταν τους τελευταίους μήνες ή ακόμη και χρόνια.

«Αν κοιτάξει κανείς σε παγκόσμιο επίπεδο, οι αγορές σταθερού εισοδήματος φαίνονται πολύ ελκυστικές· και αυτό ισχύει και για περιοχές που ιστορικά δεν ήταν ιδιαίτερα ελκυστικές, όπως η Ευρώπη και η Ιαπωνία» εξηγεί στο Reuters ο Κωνσταντίνος Βάιτ, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στην PIMCO, τον μεγαλύτερο επενδυτή ομολόγων στον κόσμο.

«Είναι δύσκολο να υποστηρίξει κανείς ότι οι μετοχές φαίνονται ιδιαίτερα ελκυστικές», πρόσθεσε.

Εν τω μεταξύ, οι αποδόσεις των γερμανικών ομολόγων (Bund) κυμαίνονται γύρω στο 3,1%, επίπεδα που δεν έχουν σημειωθεί εδώ και 15 χρόνια. Στην Ασία η απόδοση 2,6% που έχουν σημειώσει τα 10ετή ιαπωνικά ομόλογα, έχει βρεθεί στο υψηλότερο επίπεδο εδώ και σχεδόν 30 χρόνια.

Τα Στενά του Ορμούζ

Εάν τα Στενά του Ορμούζ ανοίξουν ξανά, οι τρέχουσες προβλέψεις για αυξήσεις των επιτοκίων θα μπορούσαν να ανατραπούν, κάτι που θα βοηθούσε τα ομόλογα. Ομοίως, εάν παραμείνουν κλειστά για αρκετό χρονικό διάστημα ώστε να απειλήσει την παγκόσμια ανάπτυξη, τα ομόλογα θα μπορούσαν να ωφεληθούν.

«Ο πληθωρισμός εμφανίζεται ήδη στα παγκόσμια στοιχεία, με κίνδυνο δευτερογενών επιπτώσεων μέσω των εφοδιαστικών αλυσίδων και του κόστους των εισροών.

Ωστόσο, οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη δεν φαίνεται να έχουν αποτιμηθεί πλήρως, πράγμα που σημαίνει ότι οι αποδόσεις των ομολόγων θα μπορούσαν να υποχωρήσουν μόλις οι φόβοι για τον πληθωρισμό κορυφωθούν», ανέφεραν οι αναλυτές της HSBC Private Bank στις προοπτικές τους για το μέσο του έτους, στα τέλη Μαΐου.

Μια περαιτέρω κλιμάκωση της σύγκρουσης ή ένα παρατεταμένο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, μέσω του οποίου διακινούνται περίπου το 20% των ημερήσιων αναγκών του κόσμου σε καύσιμα, θα μπορούσε να ωθήσει την τιμή του πετρελαίου πολύ πάνω από τα 100 δολάρια, εντείνοντας τις ανησυχίες για τις αρνητικές οικονομικές επιπτώσεις ενός ενεργειακού σοκ.

«Αν και η διαφοροποίηση στα ομόλογα έχει απογοητεύσει μέχρι στιγμής, πιστεύουμε ότι θα βελτιωθεί και θα υλοποιηθεί όταν θα έχει πραγματικά σημασία» τονίζει ο Andrew Sheets, παγκόσμιος επικεφαλής της έρευνας σταθερού εισοδήματος στη Morgan Stanley.

«Αν η τιμή του πετρελαίου εκτοξευθεί στα επίπεδα της απαισιόδοξης πρόβλεψης της ομάδας εμπορευμάτων μας, στα 130-150 δολάρια το βαρέλι, πιστεύουμε ότι οι αποδόσεις θα αρχίσουν να πέφτουν, καθώς οι αγορές θα αρχίσουν να ανησυχούν περισσότερο για τις επιπτώσεις όλων αυτών στην ανάπτυξη» πρόσθεσε.

Η γεωπολιτική

Το πετρέλαιο δεν είναι ο μόνος κίνδυνος. Εάν η αύξηση των κινδύνων γύρω από την Ταϊβάν ή η αναζωπύρωση των εντάσεων μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας οδηγήσουν σε διακοπή της ροής κρίσιμων πρώτων υλών, όπως τα υλικά σπάνιων γαιών ή οι ημιαγωγοί, αυτό θα μπορούσε να πλήξει άμεσα την κερδοφορία των επιχειρήσεων και να βλάψει τις μετοχές.

«Εάν συμβεί ένα γεωπολιτικό γεγονός που θα επηρεάσει την παραγωγή ημιαγωγών, αυτό θα έχει τεράστιο αντίκτυπο στις χρηματοπιστωτικές αγορές», με τον τεχνολογικό τομέα να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή, υπογραμμίζει ο Yoram Lustig, επικεφαλής των παγκόσμιων επενδυτικών λύσεων για την περιοχή EMEA στην T. Rowe Price.

Τα επιτόκια

Οι προοπτικές για τα επιτόκια είναι επίσης καθοριστικές. Η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ φαίνεται πιο πιθανό να κλίνει προς την κατεύθυνση της αύξησης των επιτοκίων, κάτι που η αγορά ομολόγων έχει ήδη συνυπολογίσει, αλλά η χρηματιστηριακή αγορά ίσως όχι.

«Εάν υλοποιηθεί ένας επιθετικός κύκλος αυξήσεων από την Fed, τότε πιστεύω ότι θα δημιουργηθεί ένα περιβάλλον στο οποίο τα περιουσιακά στοιχεία υψηλού κινδύνου, συμπεριλαμβανομένων των μετοχών, δεν θα αποδώσουν ιδιαίτερα καλά» τονίζει ο Veit της PIMCO, προσθέτοντας ότι αυτό δεν αποτελεί το βασικό σενάριο της εταιρείας του για τις προοπτικές των επιτοκίων στις ΗΠΑ.