ΚΑΠ: Πώς θα επιτευχθεί η προσέλκυση νέων γενεών στη γεωργία

Ενισχυμένο ρόλο για τις τοπικές και περιφερειακές αρχές, ένα δίκαιο και προβλέψιμο σύστημα εισοδηματικής στήριξης για τους αγρότες, καθώς και μια ισορροπημένη προσέγγιση μεταξύ οικονομικών, περιβαλλοντικών και κοινωνικών στόχων για τη διασφάλιση της ανανέωσης των γενεών ζητά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών (ΕτΠ), η οποία ενέκρινε ομόφωνα τη θέση της για την Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) 2028-2034.

Οι περιφερειακές και τοπικές αρχές διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στον σχεδιασμό, την εφαρμογή και την παρακολούθηση των αγροτικών πολιτικών και είναι οι πλέον κατάλληλες να ανταποκριθούν στις εξαιρετικά ποικίλες εδαφικές ανάγκες και προκλήσεις.

Η ΕτΠ ζητά σαφέστερο ορισμό της έννοιας του «ενεργού αγρότη» και την εφαρμογή αναδιανεμητικών ενισχύσεων

Ως εκ τούτου, η γνωμοδότηση, με επικεφαλής τον πρόεδρο της επιτροπής «Φυσικοί Πόροι» (NAT) της ΕτΠ, Piotr Całbecki (PL/EPP), περιφερειάρχη της περιοχής Kujawsko-Pomorskie, ζητά την επίσημη και ουσιαστική συμμετοχή των περιφερειακών και τοπικών αρχών στη διακυβέρνηση των Εθνικών και Περιφερειακών Σχεδίων Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης (NRPPs). Οι περιφέρειες και οι πόλεις προτρέπουν την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ενισχύσει τις ρυθμίσεις εταιρικής σχέσης, να βελτιώσει τη διαβούλευση με τους περιφερειακούς και τοπικούς φορείς και να αναπτύξει εκτιμήσεις εδαφικού αντικτύπου.

Σαφέστερος ορισμός του «ενεργού αγρότη»

Η γνωμοδότηση επιβεβαιώνει επίσης τη σημασία της διατήρησης ενός ισχυρού και δίκαιου δικτύου ασφαλείας για τους αγρότες σε ολόκληρη την ΕΕ. Χαιρετίζει την προτεινόμενη φθίνουσα εισοδηματική στήριξη βάσει έκτασης, η οποία μειώνει τις άμεσες ενισχύσεις ανά εκτάριο όσο αυξάνεται το μέγεθος της εκμετάλλευσης.

Η ΕτΠ ζητά σαφέστερο ορισμό της έννοιας του «ενεργού αγρότη» και την εφαρμογή αναδιανεμητικών ενισχύσεων, σε συμφωνία με το προσχέδιο έκθεσης για την ΚΑΠ μετά το 2027 του Nobert Lins (DE/EPP), μέλους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Τα αιτήματα αυτά, όπως αναφέρεται, θα βοηθήσουν στη μείωση των ανισοτήτων και θα στηρίξουν τους νέους αγρότες, τις μικρές οικογενειακές εκμεταλλεύσεις και τις εκμεταλλεύσεις που δραστηριοποιούνται σε περιοχές με φυσικούς περιορισμούς.

Οι τοπικοί και περιφερειακοί ηγέτες τονίζουν την ανάγκη να προληφθούν οι υπερβολικές ανισότητες στα επίπεδα στήριξης μεταξύ των κρατών μελών και των περιφερειών, προειδοποιώντας ότι τέτοιες διαφορές θα μπορούσαν να στρεβλώσουν τον ανταγωνισμό εντός της ενιαίας αγοράς. Θα πρέπει να εισαχθεί μεγαλύτερη ευελιξία ώστε η στήριξη να ανταποκρίνεται καλύτερα στις μεταβαλλόμενες ανάγκες των αγροτών που προκύπτουν από τις καιρικές συνθήκες, τα παράσιτα και τις συνθήκες της αγοράς.

Οι περιφέρειες προειδοποιούν επιπλέον για τις υπερβολικές απαιτήσεις εθνικής συγχρηματοδότησης για τα αγροπεριβαλλοντικά μέτρα, οι οποίες θα μπορούσαν να αποθαρρύνουν τις επενδύσεις, ιδίως σε οικονομικά περιορισμένα κράτη μέλη, και τάσσονται υπέρ μιας ισορροπημένης προσέγγισης όσον αφορά την περιβαλλοντική και κοινωνική διάσταση της ΚΑΠ.

Αν και χαιρετίζουν τα μέτρα για τη βελτίωση της ευημερίας και της επαγγελματικής ασφάλειας των αγροτών, οι τοπικοί και περιφερειακοί εκπρόσωποι τάσσονται υπέρ ενός πιο φιλόδοξου πλαισίου κοινωνικής αιρεσιμότητας και της ισχυρότερης προστασίας των εργαζομένων στον αγροτικό τομέα.

Ανανέωση των γενεών στη γεωργία

Μια δεύτερη γνωμοδότηση αφιερωμένη στην ανανέωση των γενεών στη γεωργία, με επικεφαλής τον Emiliano García-Page Sánchez (ES/PES), πρόεδρο της Κυβέρνησης της Αυτόνομης Κοινότητας της Καστίλης-Λα Μάντσα, ζητά μια σταθερή και δεσμευτική οικονομική δέσμευση για τους νέους αγρότες, με έμφαση στους νεοεισερχόμενους, τις μικρότερες εκμεταλλεύσεις και τα βιώσιμα γεωργικά μοντέλα. Η γνωμοδότηση της ΕτΠ τονίζει, ωστόσο, ότι η ανανέωση των γενεών δεν μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω της οικονομικής στήριξης.

Απαιτεί επενδύσεις όχι μόνο σε ποιοτικές δημόσιες υπηρεσίες, εκπαίδευση και κατάρτιση, αλλά και στη φροντίδα των παιδιών, την υγειονομική περίθαλψη, την υποστήριξη της ψυχικής υγείας, τη στέγαση, την ψηφιακή συνδεσιμότητα και την κινητικότητα.

Ως εκ τούτου, η ΕτΠ ζητά μια εδαφική προσέγγιση που θα ενδυναμώνει τις τοπικές και περιφερειακές αρχές να αναπτύσσουν εξατομικευμένες λύσεις, να διευκολύνουν την πρόσβαση στη γη, τη χρηματοδότηση και τις συμβουλευτικές υπηρεσίες, και να στηρίζουν τους νέους αγρότες, τις γυναίκες και τους νεοεισερχόμενους.