Ένα μακροπρόθεσμο όραμα για το πώς οι κοινωνικές πολιτικές μπορούν να συμβάλουν στο να καταστεί η γεωργία ένα πιο ελκυστικό, ανθεκτικό και μελλοντικά βιώσιμο επάγγελμα σε όλη την Ευρώπη, δημοσίευσε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Νέων Αγροτών (CEJA) με τίτλο «Κοινωνική ατζέντα για την ανανέωση των γενεών στη γεωργία».
Όπως τονίζεται από τους νέους αγρότες τις τελευταίες δεκαετίες, η ικανότητα της Ευρώπης να προσελκύσει και να διατηρήσει τις επόμενες γενιές αγροτών θα εξαρτάται ολοένα και περισσότερο από την ποιότητα ζωής που είναι διαθέσιμη στη γεωργία και τις αγροτικές περιοχές. Από την πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και τις αξιοπρεπείς συντάξεις, την υποστήριξη ψυχικής υγείας, τις υπηρεσίες αγροτικής βοήθειας και τις ασφαλείς συνθήκες εργασίας, η CEJA ζητά μια ευρύτερη κατανόηση των συνθηκών που απαιτούνται για την ανανέωση των γενεών.
«Αν θέλουμε περισσότεροι νέοι να επιλέξουν τη γεωργία, πρέπει να θέσουμε στον εαυτό μας ένα απλό ερώτημα: τι είδους ζωή τους ζητάμε να επιλέξουν;»
Η γεωργία να γίνει και κοινωνικά βιώσιμη
«Πολύ συχνά, οι συζητήσεις για την ανανέωση των γενεών επικεντρώνονται αποκλειστικά στην οικονομική στήριξη. Ενώ η πρόσβαση στη γη, τη χρηματοδότηση και τις αγορές παραμένει θεμελιώδης, οι νέοι αγρότες χρειάζονται επίσης τις κοινωνικές συνθήκες που θα τους επιτρέψουν να χτίσουν μια ικανοποιητική ζωή στις αγροτικές περιοχές. Η γεωργία πρέπει να γίνει όχι μόνο οικονομικά βιώσιμη, αλλά και κοινωνικά βιώσιμη», επισημαίνεται.
Στο έγγραφο του CEJA προσδιορίζονται τέσσερις αλληλένδετες κοινωνικές προκλήσεις που θα καθορίσουν εάν η γεωργία μπορεί να προσφέρει ένα ελκυστικό μέλλον για την επόμενη γενιά.
Αυτές περιλαμβάνουν:
- τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των αγροτών μέσω καλύτερης ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής και προσβάσιμων αγροτικών υπηρεσιών
- τη διασφάλιση ότι η κοινωνική προστασία συνοδεύει τους αγρότες σε κάθε στάδιο της ζωής και της σταδιοδρομίας τους
- τη δημιουργία ενός δίκαιου, ασφαλούς και μελλοντικά βιώσιμου γεωργικού εργατικού δυναμικού και
- το κλείσιμο των επίμονων κενών ευκαιριών σε όλη την αλυσίδα αξίας των αγροδιατροφικών προϊόντων.
Οκτώ πρακτικές
Για την αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων, η CEJA καθορίζει οκτώ πρακτικές πολιτικές οδούς εμπνευσμένες από υπάρχουσες ορθές πρακτικές από όλη την Ευρώπη. Αυτές περιλαμβάνουν ισχυρότερες υπηρεσίες αγροτικής βοήθειας, καλύτερη πρόσβαση σε αγροτική υγειονομική περίθαλψη και φροντίδα παιδιών, επαρκείς συντάξεις και κοινωνική προστασία ειδικά για τη γεωργία, βελτιωμένη επαγγελματική υγεία και ασφάλεια, εξειδικευμένη υποστήριξη για την ψυχική ευεξία των αγροτών και μέτρα για την προώθηση της ισότητας των φύλων, των δίκαιων προσλήψεων και των αξιοπρεπών συνθηκών εργασίας και διαβίωσης σε ολόκληρο τον τομέα.
Είναι σημαντικό ότι η έκθεση δεν επιδιώκει την εναρμόνιση των εθνικών κοινωνικών συστημάτων, αλλά την καθοδήγηση των απαραίτητων συζητήσεων, όπως επισημαίνει ο αντιπρόεδρος της CEJA, Matteo Pagliarani: «Αν θέλουμε περισσότεροι νέοι να επιλέξουν τη γεωργία, πρέπει να θέσουμε στον εαυτό μας ένα απλό ερώτημα: τι είδους ζωή τους ζητάμε να επιλέξουν; Η ανανέωση των γενεών δεν αφορά μόνο την είσοδο στο επάγγελμα, αλλά και την παραμονή σε αυτό. Αυτό απαιτεί αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, ισχυρή κοινωνική προστασία και ζωντανές αγροτικές κοινότητες».
Καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση προετοιμάζει την επόμενη γενιά αγροτικών πολιτικών, η CEJA ελπίζει ότι η παρούσα δημοσίευση θα συμβάλει σε μια ευρύτερη συζήτηση σχετικά με τα κοινωνικά θεμέλια της γεωργίας και θα εμπνεύσει τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να ενσωματώσουν αυτές τις διαστάσεις σε μελλοντικές πρωτοβουλίες, συμπεριλαμβανομένων των Εθνικών και Περιφερειακών Σχεδίων Εταιρικής Σχέσης (NRPP) και του συστήματος παρακολούθησης των επιδόσεών τους, της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και του Πακέτου Εκκίνησης για Νέους Αγρότες, και του ευρύτερου πλαισίου του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου.
