Νέο μπαράζ δασμών εξαπέλυσε ο Ντόναλντ Τραμπ με στόχο 60 εμπορικούς εταίρους, μεταξύ των οποίων η ΕΕ, η Κίνα, η Βρετανία και ο Καναδάς, με ισχύ από τις 24 Ιουλίου, σε αντικατάσταση του προσωρινού βασικού δασμού 10% που έληξε την ίδια ημέρα.
Ωστόσο, αυτήν τη φορά οι αγορές δεν βρέθηκαν αντιμέτωπες με το σοκ της «Ημέρας Απελευθέρωσης» του Απριλίου του 2025, καθώς εν πολλοίς ήταν προετοιμασμένοι.
Την ίδια στιγμή, επενδυτές και αναλυτές αναφέρουν ότι οι συνθήκες υπό τις οποίες επιβάλλονται οι νέοι δασμοί είναι σημαντικά διαφορετικές, καθώς εκδηλώνονται εν μέσω ενός πιο απαιτητικού παγκόσμιου οικονομικού τοπίου σε σχέση με πέρυσι και βασίζονται σε ένα ξεχωριστό νομικό πλαίσιο, γεγονός το οποίο ενισχύει το ενδεχόμενο να αποτελέσουν διαρκές βάρος για τις αγορές.
Αποθρασύνθηκε ο Λευκός Οίκος;
Οπως εξήγησε, μιλώντας στο CNBC, η Εμμα Μορισάστι, διαχειρίστρια χαρτοφυλακίου στην CG Asset Management, αυτήν τη φορά η σημασία είναι διττή. «Όχι μόνο δείχνει τη δέσμευση της κυβέρνησης Τραμπ στους δασμούς, αλλά επιδεικνύει αυτήν τη δέσμευση με υπόβαθρο ένα παγκόσμιο ενεργειακό σοκ και αυξανόμενες πιέσεις στις εφοδιαστικές αλυσίδες. Φαίνεται να είναι ικανοποιημένοι να συνεχίσουν την επιβολή νέων δασμών ακόμη και όταν αυτοί επιδεινώνουν τις εγχώριες αγορές. Για τις αγορές, οι επιπτώσεις θα πρέπει να είναι σαφείς: πρέπει να τοποθετηθούμε για ένα αποτέλεσμα χαμηλής ανάπτυξης και υψηλού πληθωρισμού».
Και, μπορεί στην παρούσα χρονική στιγμή να μην γίνεται λόγος για «σοκ και δέος», όμως, δεν πρέπει να υποτιμάται το γεγονός ότι οι παγκόσμιες χρηματιστηριακές αγορές βρίσκονται αντιμέτωπες με τον αντίκτυπο του πολέμου στη Μέση Ανατολή, οι οποίες οδήγησαν τις τιμές του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια την προηγούμενη εβδομάδα.
Και, μπορεί να ήταν ευρέως αναμενόμενο πως ο Τραμπ θα αναζητούσε εναλλακτική οδό για έναν νέο γύρο δασμών, μετά την ακύρωση των προηγούμενων δασμών ως παράνομων από το αμερικανικό Ανώτατο Δικαστήριο, όπως και έκανε, επικαλούμενος τώρα διάταξη του 1974 περί πρακτικών καταναγκαστικής εργασίας ως λόγο για τους νέους δασμούς, όμως υπάρχει και μια ακόμη πτυχή: το ενδεχόμενο να έχει αποθρασυνθεί από τα περιορισμένα αντίποινα και την απουσία σαφούς έξαρσης του πληθωρισμού, όπως επισημαίνει ο Αλαν Σίου της Ninety One Asset Management.
«Αυτοί οι τελευταίοι δασμοί φαίνεται να αποτελούν εξέλιξη των αρχικών δασμολογικών ομοβροντιών», δήλωσε ο Siow, προσθέτοντας ότι περιμένει από άλλες χώρες να απαντήσουν με πιο μετρημένο τρόπο αρχικά, επιφυλασσόμενες για κλιμάκωση έως ότου ο πιθανός αντίκτυπος της πολιτικής γίνει σαφέστερος.
Το δεδομένο, πάντως, για την ώρα είναι ότι οι χώρες που έχουν υιοθετήσει ή δεσμευτεί να εισαγάγουν απαγορεύσεις σε σχέση με την καταναγκαστική εργασία θα αντιμετωπίσουν δασμό 10%, ενώ εκείνες που δεν το έχουν κάνει θα υποβληθούν σε επιβάρυνση 12,5%, με τις επιβαρύνσεις να επηρεάζουν το 99,4% των αμερικανικών εισαγωγών.
Ένα διαρκές σημείο πίεσης για τις αγορές;
Προοπτικά, ο Μάρτιν Γιάκομπ, καθηγητής λογιστικής και ελέγχου στο IESE Business School στη Βαρκελώνη, δήλωσε στο CNBC ότι η επαναφορά των δασμών υποδηλώνει την φιλοδοξία του Λευκού Οίκου να διατηρήσει τους εισαγωγικούς δασμούς ως «διαρκές χαρακτηριστικό» της οικονομικής πολιτικής των ΗΠΑ.
Καθώς τα προηγούμενα προσωρινά μέτρα πλησίαζαν στις προθεσμίες λήξης τους, αυτό άσκησε πίεση στον Λευκό Οίκο να δημιουργήσει πιο μόνιμα δασμολογικά καθεστώτα, εξήγησε ο ακαδημαϊκός, εκτιμώντας ότι «τα τελευταία μέτρα δείχνουν επομένως κάτι περισσότερο από μια ακόμα βραχυπρόθεσμη διαπραγματευτική ομοβροντία», πρόσθεσε.
Ο Μάθιου Ράιαν, επικεφαλής στρατηγικής αγοράς στην παγκόσμια εταιρεία χρηματοοικονομικών υπηρεσιών Ebury, δήλωσε ότι η ανθεκτικότητα των νέων επιβαρύνσεων ενέχει τον κίνδυνο ενός πιο διαρκούς δομικού σημείου πίεσης για τις αγορές.
«Μετά από ένα σύντομο διάλειμμα, η φοβερή λέξη από “Δ” [δασμοί] βρίσκεται και πάλι στα χείλη των επενδυτών», σχολίασε ο Ryan. «Η μετακίνηση στο Άρθρο 301 αφαιρεί τη νομική ευαλωτότητα που επέτρεψε στο Ανώτατο Δικαστήριο να ακυρώσει τον προηγούμενο γύρο εισαγωγικών φόρων. Με αυτήν τη νομική καταπακτή διαφυγής πλέον κλειστή, οι αγορές ίσως χρειαστεί να αρχίσουν να τιμολογούν τους δασμούς ως δομικό βάρος στην παγκόσμια ανάπτυξη παρά ως παροδικό κίνδυνο που θα επιλυθεί μέσω διαπραγματεύσεων».
