Δασμοί Τραμπ: Τι αλλάζει για τις ελληνικές εξαγωγές

Με συγκρατημένη ικανοποίηση υποδέχθηκε ο εξαγωγικός κόσμος της χώρας την νέα απόφαση του προέδρου Τραμπ για την επιβολή δασμών σε προϊόντα από την Ευρωπαϊκή Ένωση και ακόμη 59 χώρες καθώς αλλάζει το προηγούμενο καθεστώς και μειώνει, τουλάχιστον προσωρινά, την επιβάρυνση για τα περισσότερα ελληνικά προϊόντα που κατευθύνονται στις ΗΠΑ.

Από τις 23 Ιουλίου, τα προϊόντα ευρωπαϊκής προέλευσης υπόκεινται σε ενιαίο δασμό 10%, εφόσον ο βασικός δασμός της Ρήτρας Πλέον Ευνοουμένου Κράτους

«Η νέα απόφαση των ΗΠΑ αποτελεί μια συγκρατημένα θετική εξέλιξη για τις ελληνικές εξαγωγές, καθώς αντικαθιστά το προηγούμενο καθεστώς του 10% πλέον του δασμού MFN με έναν ενιαίο δασμό 10% για τα περισσότερα προϊόντα ευρωπαϊκής προέλευσης, βελτιώνοντας την προβλεψιμότητα για τις επιχειρήσεις μας», σημειώνει μιλώντας στον ΟΤ ο πρόεδρος του Πανελληνίου Συνδέσμου Εξαγωγέων, Αλκιβιάδης Καλαμπόκης.

Από τις 23 Ιουλίου, τα προϊόντα ευρωπαϊκής προέλευσης υπόκεινται σε ενιαίο δασμό 10%, εφόσον ο βασικός δασμός της Ρήτρας Πλέον Ευνοουμένου Κράτους, ο λεγόμενος MFN, δεν είναι υψηλότερος. Μέχρι τότε, οι ελληνικές εξαγωγές επιβαρύνονταν με 10% επιπλέον του MFN, γεγονός που ανέβαζε το τελικό κόστος εισόδου στην αμερικανική αγορά και περιόριζε την ανταγωνιστικότητά τους.

Η ελληνική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον χαρακτηρίζει κατ’ αρχήν θετική την εξέλιξη για τα ελληνικά προϊόντα

Οι δασμοί Τραμπ και τι αλλάζει για τα ελληνικά προϊόντα

Όπως αναφέρεται σε σημείωμα της Ελληνικής Πρεσβείας στην Ουάσιγκτον, το νέο πλαίσιο προέκυψε από έρευνα του αμερικανικού εμπορικού αντιπροσώπου βάσει του Άρθρου 301 περί δασμών «αναγκαστικής εργασίας». Η έρευνα ξεκίνησε τον περασμένο Μάρτιο, κάλυψε 60 οικονομίες και οδήγησε σε νέο παγκόσμιο δασμολογικό καθεστώς με άμεση ισχύ.

Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η βασική αλλαγή είναι σαφής. Αν ο υφιστάμενος δασμός MFN είναι χαμηλότερος από 10%, εφαρμόζεται ο νέος ενιαίος δασμός 10%. Αν είναι υψηλότερος, διατηρείται ο MFN. Έτσι, παύει η μέχρι τώρα σωρευτική επιβάρυνση του 10% συν τον κανονικό δασμό.

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ ΤΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΡΕΣΒΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΟΥΑΣΙΓΚΤΟΝ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΔΑΣΜΟΥΣ 

Η ελληνική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον χαρακτηρίζει κατ’ αρχήν θετική την εξέλιξη για τα ελληνικά προϊόντα. Η αποκλιμάκωση αυτή δίνει καλύτερη εικόνα κόστους στις επιχειρήσεις και περιορίζει ένα μέρος της πίεσης που είχε δημιουργήσει το προηγούμενο καθεστώς των 150 ημερών.

Ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Εξαγωγέων Αλκιβιάδης Καλαμπόκης

Οι εξαιρέσεις και ο αστερίσκος

Η απόφαση επαναφέρει επίσης ειδικές εξαιρέσεις για την ΕΕ, οι οποίες ίσχυαν πριν από τις 24 Φεβρουαρίου. Στις εξαιρέσεις περιλαμβάνονται κατηγορίες όπως ο φελλός και οι πολύτιμοι λίθοι, ενώ εξαιρούνται γενικότερα κρίσιμα ή μη διαθέσιμα εισαγόμενα αγαθά, μεταξύ άλλων ενέργεια, κρίσιμα ορυκτά, αγροδιατροφικά προϊόντα, ορισμένα φαρμακευτικά συστατικά και αεροσκάφη.

Ο κ. Καλαμπόκης στέκεται ιδιαίτερα στο γεγονός ότι βελτιώνεται η προβλεψιμότητα για τις ελληνικές επιχειρήσεις, μετά την αντικατάσταση του προηγούμενου καθεστώτος με έναν ενιαίο δασμό 10%.

Το Γραφείο Οικονομικών και Εμπορικών Υποθέσεων της πρεσβείας επισημαίνει, πάντως, ότι απαιτείται αναλυτική σύγκριση των αμερικανικών παραρτημάτων με τις δασμολογικές κλάσεις των ελληνικών εξαγωγών. Μόνο τότε θα αποσαφηνιστεί ποια ακριβώς προϊόντα ελληνικού ενδιαφέροντος εξαιρούνται.

Η συγκρατημένη αισιοδοξία των εξαγωγέων

Ο κ. Καλαμπόκης στέκεται ιδιαίτερα στο γεγονός ότι βελτιώνεται η προβλεψιμότητα για τις ελληνικές επιχειρήσεις, μετά την αντικατάσταση του προηγούμενου καθεστώτος με έναν ενιαίο δασμό 10%. Για τους εξαγωγείς, η προβλεψιμότητα δεν είναι ούτε λεπτομέρεια, ούτε θεωρητική έννοια.

Επηρεάζει την τιμολόγηση, τις παραγγελίες, τις συμφωνίες με εισαγωγείς και το περιθώριο διατήρησης ενός προϊόντος στα αμερικανικά ράφια χωρίς απότομες ανατιμήσεις. Το νέο καθεστώς δίνει καθαρότερη βάση υπολογισμού, χωρίς όμως να εξαφανίζει τον εμπορικό κίνδυνο.

Το νέο πλαίσιο προέκυψε από έρευνα του αμερικανικού εμπορικού αντιπροσώπου βάσει του Άρθρου 301 περί δασμών «αναγκαστικής εργασίας». Η έρευνα ξεκίνησε τον περασμένο Μάρτιο, κάλυψε 60 οικονομίες και οδήγησε σε νέο παγκόσμιο δασμολογικό καθεστώς με άμεση ισχύ

Οι δασμοί Τραμπ και η διαρκής επαγρύπνηση

Με τον ενιαίο συντελεστή, οι επιχειρήσεις μπορούν να επανεξετάσουν συμβόλαια, προσφορές και πλάνα αποστολών με λιγότερες άγνωστες μεταβλητές. Το κρίσιμο ωστόσο τώρα είναι πόσο γρήγορα θα ξεκαθαρίσει ο κατάλογος των εξαιρέσεων και ποιες ελληνικές κατηγορίες θα ωφεληθούν στην πράξη άμεσα.

Ο κ. Καλαμπόκης σημειώνει ότι «η ελληνική εξαγωγική κοινότητα έχει αποδείξει τα τελευταία χρόνια ότι διαθέτει ανθεκτικότητα και προσαρμοστικότητα ακόμη και σε περιβάλλον αυξημένων περιορισμών». Προειδοποιεί ωστόσο ότι «χρειάζεται διαρκής επαγρύπνηση, καθώς οι εκκρεμείς αμερικανικές έρευνες και οι γεωοικονομικές εξελίξεις εξακολουθούν να θολώνουν την πορεία του διμερούς εμπορίου Ελλάδας – ΗΠΑ».

Η βασική ανησυχία συνδέεται με την ξεχωριστή έρευνα των ΗΠΑ για την πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα

Οι δύο εστίες αβεβαιότητας

Σύμφωνα με την Ελληνική Πρεσβεία στην Ουάσιγκτον θα πρέπει να συνεκτιμηθούν στον νέο περιβάλλον που διαμορφώνεται δυο καθοριστικοί παράγοντες, δυο εστίες αβεβαιότητας που μπορεί να μεταβάλλουν την αρχική εικόνα.

Η βασική ανησυχία συνδέεται με την ξεχωριστή έρευνα των ΗΠΑ για την πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα. Εφόσον η Ουάσιγκτον αποφασίσει νέα δασμολογική παρέμβαση, θα μπορούσε να την προσθέσει στον δασμό του Άρθρου 301 για την καταναγκαστική εργασία.

Παράλληλα, η ένταση μεταξύ Ουάσιγκτον και Βρυξελλών για το πρόστιμο που επέβαλε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην Google προσθέτει ακόμη έναν παράγοντα αστάθειας. Ο Ντόναλντ Τραμπ αντέδρασε με σκληρή ανάρτηση στο Truth Social, κατηγορώντας την ΕΕ για άδικη μεταχείριση και απειλώντας με βαριά τιμωρία.

Η Ελληνική Πρεσβεία πάντως υπογραμμίζει τη σημασία της συμφωνίας ΕΕ–ΗΠΑ της 27ης Ιουλίου 2025 (Turnberry Agreement) και την κοινή δήλωση που ακολούθησε στο Τερνμπερι της Σκωτίας μεταξύ Ντόναλτ Τραμπ και Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν

Εγγύηση η συμφωνία του Τερνμπερι

Η Ελληνική Πρεσβεία πάντως υπογραμμίζει τη σημασία της συμφωνίας ΕΕ–ΗΠΑ της 27ης Ιουλίου 2025 (Turnberry Agreement) και την κοινή δήλωση που ακολούθησε στο Τερνμπερι της Σκωτίας μεταξύ Ντόναλτ Τραμπ και Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν, με βάση τα οποία ο ανώτατος δασμός για τα ευρωπαϊκά προϊόντα δεν μπορεί να ξεπερνά το 15%.

Σε κάθε περίπτωση, όπως όλα δείχνουν, για τις ελληνικές επιχειρήσεις, το νέο καθεστώς είναι καλύτερο από το προηγούμενο, χωρίς ωστόσο να είναι οριστικό. Οι εξαγωγείς κερδίζουν χρόνο, καθαρότερους όρους και χαμηλότερη επιβάρυνση.

H αγορά των ΗΠΑ, μια εξαιρετικά εύρωστη και πολλά υποσχόμενη αγορά για τα ελληνικά προϊόντα παραμένει ανοιχτή, με τους δασμούς ωστόσο να παραμένουν… βαρίδι.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες απορροφούν περίπου το 4% των συνολικών ελληνικών εξαγωγών αγαθών

Η δυναμική των ΗΠΑ και οι δασμοί Τραμπ

Ενδεικτικό της δυναμικής που αναπτύσσεται για την Ελλάδα στην άλλη άκρη του Ατλαντικού είναι το γεγονός πως πέρυσι τα ελληνικά προϊόντα μπόρεσαν όχι μόνο να κρατήσουν τη θέση τους, περιορίζοντας στο ελάχιστο τις απώλειες. Συγκεκριμένα, οι ελληνικές εξαγωγές παρέμειναν το 2025 στα 2,4 δισ. ευρώ, με οριακή μόνο υποχώρηση 0,3%.

Συνολικά, οι Ηνωμένες Πολιτείες απορροφούν περίπου το 4% των συνολικών ελληνικών εξαγωγών αγαθών. Εκεί κατευθύνονται προϊόντα υψηλής προστιθέμενης αξίας, με το ελαιόλαδο, τις επιτραπέζιες ελιές, τη φέτα, το ελληνικό γιαούρτι και το κρασί να έχουν αποκτήσει ισχυρή παρουσία. Μαζί τους… ταξιδεύουν φάρμακα, μέταλλα και σειρά βιομηχανικών προϊόντων.