Για πιέσεις σε τραπεζικούς υπαλλήλους της Morgan Stanley να εγκρίνουν στεγαστικά δάνεια σε πλούσιους πελάτες, ενώ δεν πληρούσαν τους όρους εγγύησης των δανείων, κάνει λόγο σε αποκλειστικό ρεπορτάζ της η WSJ.
Το ρεπορτάζ αναφέρεται σε συγκεκριμένο περιστατικό, κατά το οποίο πέρσι υπάλληλος του τμήματος στεγαστικών δανείων στο τμήμα ιδιωτικής τραπεζικής της Morgan Stanley για υπερ-πλούσιους πελάτες, προσπάθησε να αμφισβητήσει το πώς ένας πελάτης υπέβαλε συνεχώς αιτήσεις για νέα στεγαστικά δάνεια ισχυριζόμενος ότι θα διέμενε στις εν λόγω κατοικίες. Ο πελάτης είχε ήδη λάβει αρκετά δάνεια ιδιοκατοίκησης μέσα σε μόλις λίγα χρόνια, και ο τραπεζικός υπάλληλος προέβαλε αντιρρήσεις για ένα νέο δάνειο, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται η WSJ. Αυτά τα στεγαστικά δάνεια συνοδεύονται συχνά από χαμηλότερα επιτόκια και απαιτούν μικρότερη προκαταβολή από τον δανειολήπτη σε σχέση με τις δευτερεύουσες κατοικίες ή τα επενδυτικά ακίνητα, και η αίτηση για τύπο δανείου που δεν ανταποκρίνεται στον πραγματικό χαρακτήρα του μπορεί να θεωρηθεί απάτη.
«Αυτό καταντάει γελοίο», δήλωσε ο τραπεζικός υπάλληλος, με τους συναδέλφους του να τον προτρέπουν να… μην το κάνει θέμα, για να αποφύγουν μια αντιπαράθεση με τον χρηματοοικονομικό σύμβουλο που διαχειριζόταν τα περιουσιακά στοιχεία του πελάτη.
Αφού εγκρίθηκαν και χορηγήθηκαν τα στεγαστικά δάνεια, ο τραπεζικός υπάλληλος αναζήτησε τα ακίνητα στο διαδίκτυο, για να ανακαλύψει τελικά ότι κάποια είχαν κατεδαφιστεί και άλλα είχαν υποστεί εκτεταμένες ανακαινίσεις και πωλούνταν, σύμφωνα πάντα με τις ίδιες πηγές.
Στα τμήματα της Morgan Stanley που εξυπηρετούν εύπορους πελάτες, υπάρχει ένταση ανάμεσα στους χρηματοοικονομικούς συμβούλους, οι οποίοι είναι επιφορτισμένοι με τη διαχείριση αυτών των ισχυρών πελατών, και στους υπαλλήλους του τμήματος στεγαστικών δανείων, οι οποίοι νιώθουν πίεση να κάνουν τα στραβά μάτια για να τους κρατούν ικανοποιημένους, σύμφωνα με τωρινούς και πρώην εργαζομένους, emails και άλλα εσωτερικά έγγραφα τα οποία επικαλείται η εφημερίδα, η οποία επίσης, αναφέρει ότι εξέτασε επίσης την καταγγελία ενός πληροφοριοδότη, η οποία υποβλήθηκε στις ομοσπονδιακές ρυθμιστικές αρχές.
Ανωθεν πιέσεις
Οι υπάλληλοι του τμήματος στεγαστικών δανείων συναντούν την αντίδραση των ανωτέρων τους -εν προκειμένω των οικονομικών συμβούλων των πλούσιων πελατών- όταν καθυστερούν τις εγκρίσεις δανείων ή απορρίπτουν τις αιτήσεις, καταγγέλλουν άτομα που γνωρίζουν τα εσωτερικά της τράπεζας.
Μάλιστα, πρώην εργαζόμενοι φέρονται να δηλώνουν ότι ακόμη και αν τελικά κέρδιζαν μια μάχη και το δάνειο δεν χορηγούνταν ένιωθαν πως οι χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι -οι οποίοι αμείβονται για κάθε νέο στεγαστικό δάνειο του πελάτη τους που εγκρίνεται- μπορούσαν να επηρεάσουν τις αξιολογήσεις της διοίκησης, τις αξιολογήσεις απόδοσης και τα μπόνους τους.
Εκπρόσωπος της Morgan Stanley ανέφερε σε δήλωσή του ότι το τμήμα στεγαστικών δανείων «τηρεί αυστηρά πρότυπα ανάληψης κινδύνου, τα οποία υποστηρίζονται εκτεταμένη εσωτερική διαχείριση κινδύνου και ρυθμιστική εποπτεία» και ότι το χαρτοφυλάκιό του εμφανίζει ποσοστά αθέτησης πληρωμών πολύ χαμηλότερα από τους μέσους όρους του κλάδου. Πρόσθεσε δε ότι είναι «απολύτως θεμιτό» για τους χρηματοοικονομικούς συμβούλους να υποστηρίζουν τους πελάτες τους.
«Δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οποιοδήποτε δάνειο χορηγήθηκε ακατάλληλα ή ότι κάποιο δάνειο απέτυχε να αποπληρωθεί», ανέφερε στη δήλωσή του, προσθέτοντας ότι «ο ισχυρισμός πως η τράπεζα έχει προβεί σε συμβιβασμούς όσον αφορά τα πρότυπα ανάληψης κινδύνου είναι ψευδής και δεν τεκμηριώνεται από τα γεγονότα ή την απόδοση του χαρτοφυλακίου διαχρονικά».
Το τμήμα στεγαστικών δανείων της Morgan Stanley υπάρχει για να παρέχει δάνεια στους εύπορους πελάτες της διαχείρισης πλούτου, που είναι λιγότερο πιθανό να αθετήσουν μαζικά τις υποχρεώσεις τους. Σε αντίθεση με πολλές άλλες τράπεζες, τα στεγαστικά δάνεια προορίζονται μόνο για πελάτες που διατηρούν σχέση με το τμήμα διαχείρισης πλούτου της εταιρείας, γράφει η WSJ.
Η τράπεζα ανταγωνίζεται σε έναν όλο και πιο απαιτητικό κλάδο διαχείρισης πλούτου, όπου οι υψηλού επιπέδου πελάτες που πληρώνουν μεγάλες προμήθειες χαίρουν προνομιακής μεταχείρισης και προσελκύονται συνεχώς από ανταγωνιστές που τους εξασφαλίζουν πρόσβαση σε ειδικά κεφάλαια και υπηρεσίες, ιδιαιτέρως σε στεγαστικά δάνεια, τα οποία συνοδεύονται από αυστηρούς κανόνες, από τότε που οι παρακάμψεις κανόνων και η χαλαρή ανάληψη κινδύνων οδήγησαν στη χρηματοπιστωτική κρίση του 2008.
Πελάτες της Morgan Stanley έχουν επανειλημμένα υποβάλει αιτήσεις για στεγαστικά δάνεια ιδιοκατοίκησης, ενώ τα στοιχεία δείχνουν ότι τα ακίνητα αγοράστηκαν για επενδυτικούς σκοπούς, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές.
Υπάρχουν επίσης παραδείγματα συμβούλων που πιέζουν για στεγαστικά δάνεια για το περιβάλλον του πλούσιου πελάτη ενώ στερούνται την απαιτούμενη προκαταβολή, το εισόδημα ή άλλα απαραίτητα κριτήρια, αναφέρει το ρεπορτάζ επικαλούμενο σχετικά έγγραφα.
Ο πληροφοριοδότης που υπέβαλε την καταγγελία έχει δώσει κατάθεση στην Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ σχετικά με τις πρακτικές αναλήψεως κινδύνων και την επιρροή που ασκούν οι χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι και άλλοι στο τμήμα διαχείρισης πλούτου στις εγκρίσεις δανείων, λένε οι πηγές της WSJ. Παράλληλα, την καταγγελία εξετάζει και το Δίκτυο Επιβολής Οικονομικού Εγκλήματος του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών.
«Δεν γνωρίζουμε καμία ρυθμιστική υπόθεση, έρευνα ή ανακριτική διαδικασία σχετικά με ή προερχόμενη από τη δραστηριότητα στεγαστικών δανείων μας, και δεν πιστεύουμε ότι υπάρχει τέτοια υπόθεση, έρευνα ή ανακριτική διαδικασία», ανέφερε η τράπεζα σε γραπτή δήλωσή της.
Ο Πάτρικ Μ. Μίνσεϊ, δικηγόρος του συγκεκριμένου και άλλων πληροφοριοδοτών της Morgan Stanley, δήλωσε ότι ο εντολέας του έχει αποκαλύψει πώς η τράπεζα πιέζει συστηματικά το προσωπικό να εγκρίνει «μη επιλέξιμους αιτούντες στεγαστικών δανείων». Σύμφωνα με τον ίδιο «τα στοιχεία του πελάτη μας αποκαλύπτουν μια κουλτούρα της Morgan Stanley που περιφρονεί τους ομοσπονδιακούς κανονισμούς, λειτουργώντας όχι ως τράπεζα, αλλά μάλλον ως μια σφραγίδα έγκρισης χωρίς ερωτήσεις για τους χρηματοοικονομικούς συμβούλους του Τμήματος Διαχείρισης Πλούτου».
Είναι μεγάλο το κίνητρο…
Η ιδιωτική τραπεζική της Morgan Stanley διαζειρίζεται κεφάλαια ύψους 8 τρισεκατομμυρίων δολαρίων παρέχοντας στεγαστικά δάνεια, δάνεια με εγγύηση έργων τέχνης και μετοχών, καταθετικούς λογαριασμούς και άλλα προϊόντα για εύπορους πελάτες που διατηρούν μεγάλα χρηματικά ποσά σε επενδυτικούς λογαριασμούς.
Οι χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι κατευθύνουν συστάσεις πελατών προς τη μονάδα στεγαστικών δανείων της ιδιωτικής τράπεζας και λαμβάνουν προμήθεια, η οποία εκφράζεται ως ποσοστό επί του συνολικού ποσού του στεγαστικού δανείου σε δολάρια. Το ποσοστό που κερδίζουν γίνεται μεγαλύτερο όσο αυξάνεται το ποσό των δανείων. Αυτό αποτελεί σημαντικό κίνητρο για να ασκήσουν πίεση στους τραπεζικούς υπαλλήλους από τους οποίους περνάει ο έλεγχος των αιτημάτων για δάνεια. Η θέση αυτών των υπαλλήλων και τα μπόνους τους εξαρτώνται από τους συμβούλους, οι οποίοι αξιολογούν τη διαδικασία, και έτσι μπορούν να επηρεάσουν τις αξιολογήσεις απόδοσης των υπαλλήλων του τμήματος στεγαστικών δανείων.
«Οι χρηματοοικονομικοί σύμβουλοι διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στο να βοηθούν τους πελάτες να λαμβάνουν δανειακές αποφάσεις στο πλαίσιο μιας ευρύτερης σχέσης διαχείρισης πλούτου», δήλωσε ο εκπρόσωπος της Morgan Stanley. «Οι δανειοδοτικές αποφάσεις λαμβάνονται ανεξάρτητα από την τράπεζα μέσω καθιερωμένων διαδικασιών αναλήψεως κινδύνου και διαχείρισης κινδύνου».
Τωρινοί και πρώην εργαζόμενοι αναφέρουν ότι υπάρχουν ανισορροπίες ισχύος μεταξύ του τμήματος στεγαστικών δανείων και των χρηματοοικονομικών συμβούλων, οι οποίοι έχουν απειλήσει με αναφορές σε ανώτερα στελέχη για να «γίνει η δουλειά».
Μεταξύ του 2018 και του 2022, ένας πελάτης στη Νότια Καλιφόρνια που κατείχε εμπορικά και οικιστικά ακίνητα υπέβαλε αιτήσεις για αρκετά στεγαστικά δάνεια δηλώνοντας ότι θα κατοικούσε στα ακίνητα. Άτομα της ομάδας δανειοδοτήσεων διαπίστωσαν ότι τα ακίνητα νοικιάζονταν. Οι φορολογικές δηλώσεις του πελάτη δεν έδειχναν επίσης στοιχεία για τις χρηματικές ροές που ισχυριζόταν ότι είχε, ανέφερε ένας από τους καταγγέλλοντες. Παρόλα αυτά, τα δάνεια εγκρίθηκαν. Της έγκρισης προηγήθηκε η απειλή του χρηματοοικονομικού συμβούλου ότι είχε τον αριθμό του κινητού τηλεφώνου του τότε CEO, Τζέιμς Γκόρμαν, και ότι θα τον καλούσε εάν καθυστερούσαν τα δάνεια.
Κακή αξιολόγηση υπαλλήλου που έκανε σωστά τη δουλειά του
Οι υπάλληλοι που εγκρίνουν την ανάληψη κινδύνου φέρουν την ευθύνη εάν βρεθούν λάθη σε δάνεια που έχουν εγκρίνει. Έχουν την εξουσία να εγκρίνουν δάνεια μόνοι τους, αλλά δεν μπορούν να τα απορρίψουν χωρίς εξουσιοδότηση από ανωτέρους. Η προσπάθεια αυτή οδηγεί ορισμένες φορές σε εβδομάδες διαμάχης και άλλες επιπτώσεις, όπως δείχνουν οι συνεντεύξεις και τα έγγραφα, γράφει το ρεπορτάζ.
Πέρυσι, το τμήμα στεγαστικών δανείων καθυστέρησε μια αίτηση δανείου από ένα ζευγάρι του οποίου ο πλούτος συνδεόταν με τη βιομηχανία των κρυπτονομισμάτων, σύμφωνα με έγγραφα που εξέτασε η Journal. Ο τραπεζικός υπάλληλος στο τμήμα ανάληψης κινδύνου αμφισβητούσε, εν μέρει, την προέλευση της περιουσίας του ζεύγους ύψους 25 εκατ. δολ. Ο χρηματοοικονομικός τους σύμβουλος είπε στο τμήμα στεγαστικών δανείων ότι το ζευγάρι θα έφερνε άλλα 200 εκατομμύρια δολάρια στη Morgan Stanley, σύμφωνα με ένα email. «Η [JPMorgan] θα τους χρηματοδοτήσει με αυτούς τους όρους αν δεν το κάνει η MS», έγραψε ο χρηματοοικονομικός σύμβουλος σε μια ομάδα εργαζομένων της Morgan Stanley. «Απεγνωσμένα δεν θέλουμε να τους χάσουμε».
Το ζευγάρι απέσυρε την αίτησή του αφού του ζητήθηκαν περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα χρήματά του.
Πέρυσι, ένας φίλος ενός χρηματοοικονομικού συμβούλου της Morgan Stanley υπέβαλε αίτηση για στεγαστικό δάνειο ύψους περίπου 2,8 εκατομμυρίων δολαρίων. Όταν ο αρμόδιος υπάλληλος ζήτησε μεγαλύτερη προκαταβολή, επικαλούμενος εν μέρει τον δείκτη χρέους προς εισόδημα του πελάτη, ο χρηματοοικονομικός σύμβουλος προσπάθησε να ασκήσει πίεση στους υπαλλήλους του τμήματος στεγαστικών δανείων. «Είναι πιστός πελάτης και μια σπουδαία πηγή συστάσεων για μένα», έγραψε ο χρηματοοικονομικός σύμβουλος σε ένα email. «Εάν αυτή είναι η μόνη εξαίρεση που ζητάμε, είμαι βέβαιος ότι είναι μια χειρονομία που θα χτίσει αφοσίωση για δεκαετίες».
Ο επόπτης τάχθηκε με το μέρος του συμβούλου και διέταξε να δοθεί το δάνειο με τη χαμηλότερη προκαταβολή. Ο αναληπτής κινδύνου του δανείου δήλωσε ότι ήθελε να αφαιρεθεί από την υπόθεση του στεγαστικού δανείου, σύμφωνα με έγγραφα. Ένας άλλος υπάλληλος ενέκρινε τελικά το δάνειο και έγραψε σε συνάδελφό του στη συνέχεια ότι πλέον δεν είναι δικό του θέμα.
Λίγο αργότερα, ο πρώτος υπάλληλος έλαβε ένα email αξιολόγησης απόδοσης που ήγειρε ανησυχίες για την άρνησή του να εγκρίνει το δάνειο: «Δυσκολίες συνεργασίας: ορισμένες αλληλεπιδράσεις φάνηκαν να προβάλλουν αντιστάσεις, καθιστώντας την ομαδική εργασία δύσκολη».
