Πριν από σχεδόν έναν αιώνα, ο απρόσμενος συνδυασμός μιας εταιρείας μαργαρίνης και ενός κατασκευαστή σαπουνιών οδήγησε στη δημιουργία της Unilever, ενός από τους μεγαλύτερους ομίλους εταιρειών στον κόσμο. Τώρα, αυτός ο συνδυασμός διαλύεται.
Η αξία των εταιρειών συσκευασμένων τροφίμων στον S&P 500 έχει μειωθεί κατά ένα τρίτο από το υψηλό επίπεδο στα μέσα του 2023, ακόμη και αν ο δείκτης συνολικά έχει αυξηθεί κατά τα τρία πέμπτα.
Στις 20 Μαρτίου, η βρετανική εταιρεία ανακοίνωσε ότι εξετάζει το ενδεχόμενο πώλησης του υπόλοιπου χαρτοφυλακίου τροφίμων της, το οποίο περιλαμβάνει τη μαγιονέζα Hellmann’s, τις σούπες Knorr και το Marmite, στην αμερικανική εταιρεία παραγωγής καρυκευμάτων McCormick, έχοντας ήδη απαλλαγεί από το τμήμα παγωτών της πέρυσι. Με αυτόν τον τρόπο, η εταιρεία θα επικεντρωθεί στα προϊόντα προσωπικής φροντίδας και οικιακής καθαριότητας.
Δύσκολα χρόνια για τη βιομηχανία τροφίμων
Τα τελευταία χρόνια ήταν δύσκολα για τους κατασκευαστές σνακ, αλειμμάτων και άλλων έτοιμων τροφίμων, όπως επισημαίνει ο Economist. Η αξία των εταιρειών συσκευασμένων τροφίμων στον S&P 500 έχει μειωθεί κατά ένα τρίτο από το υψηλό επίπεδο στα μέσα του 2023, ακόμη και αν ο δείκτης συνολικά έχει αυξηθεί κατά τα τρία πέμπτα. Ο κλάδος είχε καλύτερες επιδόσεις κατά τη διάρκεια της μεταπανδημικής αύξησης του πληθωρισμού, κατά την οποία κατάφερε να μετακυλήσει το αυξανόμενο κόστος στους καταναλωτές — και ακόμη περισσότερο. Μεταξύ 2021 και 2024, οι μεγάλες εταιρείες τροφίμων αύξησαν τις τιμές τους στην Αμερική κατά 11 ποσοστιαίες μονάδες συνολικά πάνω από τον πληθωρισμό, σύμφωνα με εκτιμήσεις αναλυτών της επενδυτικής τράπεζας TD Cowen.
Αυτό, ωστόσο, τις έκανε ευάλωτες στον ανταγωνισμό. Οι καταναλωτές στράφηκαν σε φθηνότερα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας από αλυσίδες λιανικής όπως η Costco και η Aldi, καθώς και από νεοσύστατες εταιρείες. Η Goodles, μια μάρκα μακαρονάδας με τυρί που λανσαρίστηκε το 2020 και την οποία προωθεί η ηθοποιός Gal Gadot, έχει ήδη κατακτήσει το 6% της αγοράς στις ΗΠΑ.
Αυτό αποτέλεσε ιδιαίτερα δυσάρεστη είδηση για την Kraft Heinz, η οποία πέρυσι ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει σε διάσπαση. Ο νέος διευθυντής της, ο οποίος ανέλαβε τον Ιανουάριο, έχει αναστείλει τη διάσπαση, προκειμένου πρώτα να σταθεροποιήσει την επιχείρηση. Αυτό δεν θα είναι εύκολο. Ο πόλεμος με το Ιράν και η επακόλουθη αύξηση των τιμών της ενέργειας έχουν αυξήσει την πιθανότητα ενός νέου κύματος πληθωρισμού.
Ήδη υπάρχουν ανησυχίες ότι ο κλάδος θα αντιμετωπίσει αύξηση στο κόστος των πλαστικών συσκευασιών. Η αύξηση των τιμών για τους καταναλωτές, των οποίων η υπομονή έχει ήδη δοκιμαστεί, ενδέχεται να αποδειχθεί δύσκολη.
Υγιεινή διατροφή
Η πίεση στον κλάδο αυξάνεται επίσης λόγω του αυξανόμενου ενδιαφέροντος των καταναλωτών για υγιεινή διατροφή. Οι αναζητήσεις στο Google που σχετίζονται με τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα έχουν αυξηθεί 30 φορές παγκοσμίως από τις αρχές του 2022, με τη βοήθεια ακτιβιστών όπως ο Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ, υπουργός Υγείας των ΗΠΑ.
Τον Ιανουάριο, πέντε αμερικανικές πολιτείες απαγόρευσαν στους δικαιούχους ομοσπονδιακών κουπονιών τροφίμων να τα χρησιμοποιούν για την αγορά γλυκών και άλλων ειδών αμφίβολης διατροφικής αξίας. Αρκετές άλλες πολιτείες αναμένεται να ακολουθήσουν. Ούτε ο «Θείος Σαμ» είναι ο μόνος που κηρύσσει πόλεμο στις μεγάλες εταιρείες τροφίμων. Τον Ιανουάριο, οι βρετανικές ρυθμιστικές αρχές ανακοίνωσαν την απαγόρευση της διαφήμισης ανθυγιεινών τροφίμων στο διαδίκτυο και στην τηλεόραση πριν από τις 9 μ.μ.
Στη συνέχεια, υπάρχει ο αντίκτυπος των φαρμάκων για την απώλεια βάρους, όπως το Wegovy και το Zepbound, τα οποία εξαπλώνονται ραγδαία σε όλη την Αμερική και πέραν αυτής, και όχι μόνο μεταξύ των παχύσαρκων.
Μια έρευνα που δημοσιεύθηκε πέρυσι από την EY, μια εταιρεία παροχής επαγγελματικών υπηρεσιών, εξέτασε τη μεταβολή στις καταναλωτικές συνήθειες των καταναλωτών που τα λαμβάνουν ήδη και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα φάρμακα για την απώλεια βάρους θα μπορούσαν να μειώσουν τις συνολικές πωλήσεις σνακ στην Αμερική κατά 12 δισ. δολάρια την επόμενη δεκαετία, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 3% του συνόλου.
Και παρόλο που οι περισσότεροι χρήστες ζουν σήμερα στον πλούσιο κόσμο, γενόσημα φάρμακα αρχίζουν να κυκλοφορούν στην Ινδία και σε άλλες αγορές του παγκόσμιου Νότου, τις οποίες οι επικεφαλής των εταιρειών είχαν στοχεύσει ως πηγή μελλοντικής ανάπτυξης. Οι μεγάλες εταιρείες τροφίμων έχουν επίγνωση των δυσκολιών που τις περιμένουν. Πολλές από τις μεγαλύτερες εταιρείες του κλάδου έχουν αναπτύξει νέες σειρές προϊόντων που απευθύνονται σε καταναλωτές που ενδιαφέρονται για την υγεία τους. Και σχεδόν όλες έχουν διορίσει νέο διευθύνοντα σύμβουλο από τις αρχές του 2025. Σε αυτές περιλαμβάνεται και η Nestlé, η μεγαλύτερη της ομάδας, η οποία τον περασμένο μήνα ανακοίνωσε ότι και αυτή θα πουλήσει την επιχείρηση παγωτών της. Μεταξύ άλλων, η ελβετική εταιρεία ποντάρει στα υγιεινά κατεψυγμένα γεύματα. Στις 23 Μαρτίου, η Danone, ένας γαλλικός γίγαντας γαλακτοκομικών προϊόντων που έχει επωφεληθεί από την αυξανόμενη δημοτικότητα του γιαουρτιού, ανακοίνωσε ότι θα εξαγοράσει την Huel, μια βρετανική εταιρεία παραγωγής ποτών υποκατάστασης γεύματος πλούσιων σε πρωτεΐνες. Για την Unilever, ωστόσο, η ώρα του γεύματος τελειώνει.
