Με επιφύλαξη αντιμετωπίζουν πλοιοκτήτες και έμποροι τη συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ καθώς πολλοί δηλώνουν ότι θα περιμένουν περισσότερες λεπτομέρειες για να εκτιμήσουν αν είναι δυνατή η ασφαλής διέλευση μετά από μήνες αποτυχημένων προσπαθειών.
Ο ζωτικής σημασίας δίαυλος για το παγκόσμιο πετρέλαιο και φυσικό αέριο βρίσκεται στο επίκεντρο της σύγκρουσης από την αρχή, και η επείγουσα ανάγκη για επανέναρξη της κυκλοφορίας αποτελεί βασικό θέμα στις ειρηνευτικές συζητήσεις. Ο έλεγχος των Στενών από το Ιράν, σε συνδυασμό με τον αμερικανικό αποκλεισμό, έχει προκαλέσει μια άνευ προηγουμένου διαταραχή στο παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας, αποκόπτοντας σχεδόν ορισμένους από τους μεγαλύτερους παραγωγούς του κόσμου και αναγκάζοντας ακόμη και σημαντικούς παράγοντες να καταφύγουν σε «σκοτεινές» διαδρομές.
Ο ακριβής αριθμός των πλοίων ενδέχεται να αλλάξει, καθώς στην καταμέτρηση προστίθενται και άλλα πλοία που έχουν απενεργοποιήσει τους πομποδέκτες τους
Τι θα σημαίνει η συμφωνία για τα Στενά του Ορμούζ
Παρόλα αυτά, η προσωρινή λύση που ανακοίνωσαν οι ΗΠΑ και το Ιράν — καθώς και η δήλωση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ότι τα Στενά θα ανοίξουν ξανά την Παρασκευή, όταν υπογραφεί η συμφωνία — έχει αφήσει τον κλάδο να αναρωτιέται τι ακριβώς θα σημαίνει αυτό στην πράξη.
Με τις πληροφορίες να είναι περιορισμένες μέχρι στιγμής, η δραστηριότητα στα Στενά ήταν περιορισμένη τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας, καθώς η είδηση άρχισε να διαδίδεται, με εξαίρεση ένα δεξαμενόπλοιο υγροποιημένου φυσικού αερίου, το «Disha», το οποίο δοκιμάζει τα νερά καθώς κατευθύνεται προς το Ορμούζ.
Σύμφωνα με την Kpler, σχεδόν 600 πλοία εξακολουθούν να βρίσκονται εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο και είναι έτοιμα να αναχωρήσουν, ενώ εκατοντάδες άλλα περιμένουν άδεια στην άλλη πλευρά.
Αν και θεωρητικά αυτό θα έπρεπε να απελευθερώσει εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν πρακτικά εμπόδια, συμπεριλαμβανομένων προφανών προβλημάτων όπως η ανάγκη απομάκρυνσης των πεταλίδων από τα κύτη των πλοίων και ο ανταγωνισμός για τη διέλευση ενός στενού διαδρόμου.
Πρώτο μέλημα η ασφάλεια
Η ασφάλεια παραμένει επίσης ανοιχτό ζήτημα, καθώς υποτιθέμενες συμφωνίες τους τελευταίους μήνες κατέληξαν με τις ιρανικές δυνάμεις να πυροβολούν πλοία ή να καταλαμβάνουν σκάφη. Υπάρχει επίσης η αβεβαιότητα σχετικά με τις νάρκες στα Στενά, γεγονός που καθιστά τις διαδρομές και την ασφαλιστική κάλυψη ζωτικής σημασίας.
Ο Brett Erickson, διευθύνων σύμβουλος της Obsidian Risk Advisors, εξήγησε στο Bloomberg πως η ασφάλεια ήταν η πρώτη προτεραιότητα για όλους τους πλοιοκτήτες που προσπαθούσαν να κατανοήσουν την κατάσταση επί τόπου.
«Ο ναυτιλιακός κλάδος το κατανοεί αυτό. Οι καπετάνιοι το κατανοούν. Τα πληρώματα το κατανοούν», είπε.
«Γνωρίζουν ότι ένας μόνο λάθος υπολογισμός, ένα μόνο χτύπημα ή μια μόνο πολιτική απόφαση μπορεί να δημιουργήσει νέες εντάσεις στην κατάσταση και να θέσει για άλλη μια φορά τις ζωές τους σε κίνδυνο».
Τα εγκλωβισμένα πλοία στον Περσικό Κόλπο
Το Ιράν και οι ΗΠΑ εργάζονται για την κατάρτιση ενός σχεδίου με στόχο την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Ορισμένοι παραγωγοί πετρελαίου έχουν βρει σταδιακά λύσεις για να στείλουν τα δεξαμενόπλοια προς τα εκεί, κάποιες φορές και με την υποστήριξη των ΗΠΑ, ωστόσο οι διελεύσεις είναι ελάχιστες σε σχέση με τα προπολεμικά επίπεδα, όταν κατά μέσο όρο διέρχονταν 135 δεξαμενόπλοια καθημερινά.
Τα φορτωμένα πλοία θα είναι πιθανότατα τα πρώτα που θα ετοιμαστούν να αποπλεύσουν, ενώ τα κενά πλοία που βρίσκονται ήδη στον Κόλπο ενδέχεται να αρχίσουν να φορτώνουν τις επόμενες ημέρες. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν περισσότερα από 300 κενά πλοία που περιμένουν στον Κόλπο του Ομάν, πολλά από τα οποία θα μπορούσαν να διέλθουν από το Στενό του Ορμούζ για να εισέλθουν στον Περσικό Κόλπο μόλις αποκατασταθεί η πρόσβαση.
Τα δεξαμενόπλοια αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος των πλοίων που βρίσκονται επί του παρόντος εγκλωβισμένα στον Περσικό Κόλπο, σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας ανάλυσης δεδομένων Kpler, γεγονός που αντανακλά τα εξαιρετικά πολύτιμα φορτία πετρελαίου που μεταφέρουν και τα οποία έχουν καταστεί το επίκεντρο της προσοχής κατά τη διάρκεια του πολέμου. Περίπου 98 δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού πετρελαίου εξακολουθούν να βρίσκονται εγκλωβισμένα, ενώ τα πλοία που μεταφέρουν προϊόντα πετρελαίου αριθμούν 88.
Οι πλοιοκτήτες με μεγαλύτερη ανοχή στον κίνδυνο θα είναι οι πρώτοι που θα κινηθούν, σημείωσε ο Muyu Xu, ανώτερος αναλυτής αργού πετρελαίου στην Kpler.
«Ενδέχεται να δούμε πλοία να βγαίνουν βιαστικά μόλις το Ιράν ανοίξει την πύλη», πρόσθεσε ο Xu. «Αν και μένει να δούμε αν η Τεχεράνη θα επιβάλει μέτρα ελέγχου».
