Το 2026 δεν είναι 2012

Το δημαρχείο της Λιμόζ καίγεται, και οι δρόμοι του Παρισιού ξεχειλίζουν από οργή. Η πάλαι ποτέ Ευρωπαϊκή υπερδύναμη, που 200 χρόνια πριν «φταρνιζόταν και κρύωνε η Ευρώπη» βρίσκεται μπροστά σε μια κατακλυσμιαία κρίση. Η κυβέρνηση Μακρόν αφήνει τη Γαλλία με την αυξανόμενη ανεργία, ιδιαίτερα ανάμεσα στους νέους, συνταξιοδοτικό που δεν δουλεύει, υψηλά ελλείμματα, και οργή. Πολλή οργή.

Η αγορές βλέπουν. Χθες τα spreads με τη Γερμανία έφτασαν στο υψηλότερο σημείο από το 2002, στο 1.58%, την ίδια στιγμή που τα ιταλικά και τα ελληνικά υποχωρούσαν.

Είναι μακριά όλα αυτά; Πόσο μακριά από την Αθήνα άραγε;

Αρκετά από τα προβλήματα είναι αμιγώς γαλλικά – και ευρωπαϊκά:

• Υψηλό χρέος. 119% χρέος προς ΑΕΠ και εκτιμώμενο 123% μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Η Ελλάδα χρεοκόπησε με 128%.
• Υψηλό εξωτερικό χρέος. 53% του γαλλικού χρέους βρίσκεται σε δανειστές του εξωτερικού, οι οποίοι ζητούν υψηλότερες αποδόσεις για να εμπιστευτούν τα χρήματα τους στο γαλλικό δημόσιο.
• Υψηλά ελλείμματα, άνω του 5% και σίγουρα άνω του 3% έως το 2030
• Υψηλή ανεργία στους νέους, 22%, αρκετά υψηλότερα του ευρωπαϊκού μέσου όρου 15%.
• Πολιτική αβεβαιότητα τουλάχιστον έως τα μέσα του 2027

Πολύ χαμηλά όρια συνταξιοδότησης (62 έτη), υψηλές βασικές συντάξεις (περίπου 2000 ευρώ το μήνα), και γηράσκοντα πληθυσμό.
Κανένα έλεγχο στο νόμισμα της – σε ένα νομισματικό κόσμο.

Η Αθήνα έχει καλύτερο προφίλ χρέους (111% επί του ΑΕΠ έως το τέλος της δεκαετίας), ανεργία που βαίνει μειούμενη, μειωμένες συντάξεις, πρωτογενή πλεονάσματα και μια σχετική, προς το παρόν, πολιτική σταθερότητα. Το βασικότερο, η Ελλάδα έχει κουραστεί από τις διαμαρτυρίες. Έχει κουραστεί γενικά. Κανείς δεν πιστεύει ότι οι μαζικές κινητοποιήσεις μπορούν να αλλάξουν κάτι.

Δεν έχουμε λοιπόν τα προβλήματα της Γαλλίας. Το ερώτημα είναι αν μπορούμε να τα έχουμε.

Η απάντηση είναι πως υπάρχει μια σημαντική πιθανότητα, υποκειμενικά περίπου 20%, να δουμε μια νέα κρίση του Ευρώ. Σε αυτήν την περίπτωση ο Ελληνικός δημοσιονομικός χώρος θα μηδενιστεί, προεκλογικά και εν μέσω δύσκολου ενεργειακά χειμώνα. Η ευρωζώνη δύσκολα θα επιβιώσει από μια νέα πρόκληση. Αν η Ελλάδα με 350 δις χρέος ήταν ξέρα, η Γαλλία με 3.2 τρις είναι το παγόβουνο.

Όμως το βασικό σενάριο είναι πως δύσκολα θα καταρρεύσει η Γαλλία. Γιατί;

Έχει αξιόπιστα στατιστικά. Η Ελλάδα κατέρρευσε από το χρέος, αλλά και από τους κακούς χειρισμούς. Απέκρυψε πρώτα ένα τεράστιο έλλειμμα, και μετά το αποκάλυψε όλο μονομιάς. Οι αγορές έχασαν την εμπιστοσύνη τους. Το έλλειμμα της Γαλλίας στο 5% είναι μεγάλο αλλα συνηθισμένο. Περίπου το ⅓ σε σχέση με την Ελλάδα το 2009 και δεν υπάρχει λόγος να πιστεύουμε ότι η γαλλική στατιστική υπηρεσία, η Insee, ψεύδεται.
Δεν έχει τόσο υψηλό εμπορικό έλλειμμα όσο είχε η Ελλάδα πριν καταρρεύσει.
Η ΕΚΤ πλέον έχει εργαλεία να βοηθήσει. Ο ESM και το TPI επιτρέπουν στην κεντρική τράπεζα να αγοράζει ομόλογα στην ανοιχτή αγορά προκειμένου να μειώσουν την πίεση των αγορών. Έχει επίσης Πρόεδρο Γαλλίδα.

Οι Έλληνες και οι επιχειρήσεις πρέπει να κρατούν ένα μάτι στις εξελίξεις, και να έχουν σχέδιο για μια νέα πιθανή κρίση. Όμως το 2026 δεν είναι 2012.